در شرایطی که همه یکی از نتایج مهم جنگ و دستاوردهای پیشبینینشده و برخلاف محاسبات دشمنان برای کشور را افزایش انسجام و همبستگی و سرمایه اجتماعی میدانند، گروهی تلاش دارند تا این نتیجه را خنثی کرده و اثر آن را برای ادامه درگیریها در سطح نرم و سخت کاهش دهند.
در این میان، جدا از سیاسیون تنگنظر که همواره در دایره محدود باند خود گرفتار بودهاند و خارج از این دایره و باند را در محاسبات خود وارد نمیدانستهاند، برخی اقدامات دولتمردان و صاحبنظران اقتصادی در گرانی و توصیه به گرانی نیز قابل تأمل است.
در همدان، جنگ ادامه داشت که تصمیم به افزایش قیمت نان گرفته شد؛ تصمیمی که بسیاری هنوز درباره چرایی انتخاب زمان آن و میزان افزایش قیمت قانع نشدهاند و دولتمردی هم خود را در مقام پاسخگویی نمیداند.
در ادامه این روند، در کشور چند روز پس از توقف جنگ، قیمت رسمی خودروهای سایپا ۱۵ درصد افزایش یافت تا سایپا نیز از افزایش قیمت بیبهره نماند.
اما نکته عجیب این روند در تحلیل عجیب یک کارشناس اقتصادی مشخص است که فرمودهاند: حالا که به خاطر جنگ سرمایه اجتماعی بالا رفته، وقت آن است بنزین و گازوییل را گران کنیم!
عطا بهرامی اضافه کردهاند: با توجه به سرمایه اجتماعی ایجاد شده، هر برنامهای که مبتنی بر اعتماد و صداقت باشد، میتواند موفق باشد.
وی توضیح داده است: در شرایط کنونی کشور، سالانه ۴۵ تا ۵۰ میلیارد دلار هزینه مابهتفاوت بنزین را پرداخت میکند. افزایش قیمت سوخت باید مبتنی بر طرحهای هدفمندسازی اجرا شود که بهطور مستقیم به خانوادهها قدرت خرید بیشتری بدهد.
این طرح میتواند حدود ۱۵ تا ۲۰ میلیون تومان به خانوارها اضافه کند که موجب جهش اقتصادی و کاهش قاچاق خواهد شد و امنیت ملی را تقویت میکند.
توجیهات این کارشناس هر چند قابل بحث است و نهادهای تصمیمگیری مانند مجلس میتوانند درباره آن نظرات گوناگون را احصا و در نهایت تصمیمگیری کنند، اما پایه نظر وی مبنی بر اینکه چون سرمایه اجتماعی ارتقا یافته و در وضعیت خوبی است، پس زمان خوبی برای افزایش قیمتها و آزادسازی قیمتها است، درست نیست.
باید از سرمایه اجتماعی ایجاد شده برای افزایش اعتماد و بازسازی ارتباطات و حل و فصل مسائل کلان اجتماعی و دستیابی به وحدتی ماندگار استفاده کرد، نه اینکه این سرمایه اجتماعی را سوخت افزایش قیمت و گرانی کرده و آن را دود کرد و دوباره از کاهش سرمایه اجتماعی نالید و به فکر ارتقا آن افتاد.
نباید احساس شود افرادی از مردمی که جانانه در میدان ماندند و با حمایت از ایران محاسبات دشمن را باطل کردند، ناراحت هستند و میخواهند آنها را از این حمایت ناراضی کنند.
تهدید دشمن هنوز به طور کامل برطرف نشده و هر لحظه تهدیدات جدیدی را مطرح میکند، اما میداند ملت در این تهدیدات همچنان مدافع ایران است و با دشمنان همراه نخواهد شد. پس انتظار میرود برخی به جای توصیه به فرصتطلبی و افزایش فشار به ملت، توصیه به قدرشناسی و ارج نهادن ملت و کاهش فشار اقتصادی بر زندگی آنها داشته باشند تا سرمایه اجتماعی برای اقدامات بزرگتر در حل مشکلات کلان کشور حفظ شده و به میدان بیاید.