فصل پاییز است و دیدنیهای پاییزی آن هم در روستاهایی که از دور شاخه درختانشان به طاووسی میماند که پرو بال هزار رنگش را سوی دیدگان گشوده است.
جاده ملایر را در پیش میگیریم تا اینبار به روستایی دیگر در همین استان سفر کنیم همانجا که در این دنیای مدرن زندگی به شکل سنتی خود جریان دارد و مردم دنبال ذخیره آذوغه زمستان، برداشت محصول و نیز انجام امور روزانه خود هستند.
اگر از جاده پررفتوآمد همدان - ملایر عبور کنید، درست در حاشیه مسیر و بدون هیچ پیچوخم اضافی، روستایی آرام و چشمنواز رخ مینماید؛ الفاوت.
روستایی که نه در دل کوهها پنهان مانده و نه پشت جادههای فرعی گم شده است، بلکه با بلوار ورودی پهن و سبزش، مسافران را به درون خود فرا میخواند.
خانههای ساده و صمیمی در کنار دشتهای سرسبز، نخستین تصویر از الفاوت است. روستایی تقریبا مسطح که در کنار کوه، هویتی دوبل پیدا کرده است: هم دشتهای پهناورش چشمنواز است و هم کوهی که امامزادهای قدیمی را بر بلندای خود جای داده، نشانهای معنوی و تاریخی برای اهالی و رهگذران.
امامزاده عبدالقهار؛ نماد ایمان بر بلندای کوه
در ارتفاعات مشرف به روستا، گنبد سفید و سادهای خودنمایی میکند؛ امامزاده عبدالقهار. بنایی قدیمی که اگرچه سازهاش چندان مرمت و نوسازی نشده، اما هنوز هم زیارتگاه دلهای بسیاری است. اهالی الفاوت این مکان را مقدس میدانند و مسافران جاده نیز بارها پیش آمده که مسیر خود را کوتاه کنند تا دمی بر بلندای کوه بایستند، به زیارت مشغول شوند و در همان حال چشمانداز گستردهی دشتها و روستا را از فراز نگاه کنند.
راه دسترسی به امامزاده، از دل کوچههای روستا جدا میشود و به آرامی شما را به ارتفاع میبرد.
با هر قدم، فاصلهی زمین و آسمان کمتر میشود و وقتی به بقعه میرسید، نسیم خنک کوهستان همراه با سکوت معنوی، تجربهای خاص برای هر زائر میسازد.
قنات کهن؛ زندگی در دامنه کوه
در دامنه همین کوه، گنجی دیگر نهفته است؛ قناتی قدیمی که آب زلالش سالهاست حیاتبخش زمینها و باغهای الفاوت است. خروجی آب قنات، در محوطهای طبیعی گرد آمده و حوضچهای سرسبز پدید آورده که اطرافش با درختان کهنسال پوشیده شده است. سایهسار درختان و صدای جاری آب، این نقطه را به مکانی دلپذیر برای استراحت و آرامش بدل کرده است.
راه رسیدن به قنات، مسیری جدا از جاده امامزاده دارد. همین تنوع مسیرها باعث میشود گردشگران هم به زیارت و هم به طبیعتگردی در یک سفر کوتاه دسترسی پیدا کنند.
کشاورزی و دامپروری؛ ستونهای زندگی
اقتصاد الفاوت همچون بسیاری از روستاهای استان همدان، بر پایهی کشاورزی و دامپروری استوار است. باغهای پرثمر زردآلو، انگور و گردو در کنار مزارع گندم و نخود، بخش عمدهای از معیشت اهالی را تشکیل میدهند. دامپروری نیز رونق دیرینه دارد؛ گلههای گوسفند و گاو نه تنها لبنیات تازه و محصولات دامی برای مصرف داخلی فراهم میکنند، بلکه به بازارهای اطراف نیز راه مییابند.
این ترکیب، هم سفره مردم را غنی کرده و هم چهره روستا را با رنگهای کشاورزی و دامپروری مزین ساخته است.
چهره طبیعت؛ از تابستان تا پاییز
این روزها که پاییز آرامآرام از راه میرسد، الفاوت جلوهای 2گانه دارد. هنوز رد پای تابستان در باغها پیداست؛ شاخههایی پر از انگور و زردآلوی نیمخشکشده که برای خشکبار مهیا میشوند.
در عین حال، نخستین برگهای زرد پاییز بر زمین افتاده و نوید تغییر فصل را میدهند. این تلاقی تابستان و پاییز، روستا را به تابلویی رنگارنگ بدل کرده است؛ جایی که مسافر میتواند در یک نگاه هم طراوت سبز تابستان را ببیند و هم آرامش رنگهای پاییزی را.
فرهنگ و مردمان الفاوت
مردمان الفاوت به مهماننوازی شهرهاند. در کوچههای روستا اگر رهگذری خسته شود، لبخند و سلام اهالی نخستین چیزی است که تجربه خواهد کرد. زبان و گویششان فارسی ساده با لهجهای شیرین است. زنان روستا علاوه بر کارهای کشاورزی، همچنان به برخی صنایع دستی مانند بافت قالی و گلیم مشغولاند؛ میراثی که هرچند کمرنگتر از گذشته شده، اما هنوز بخشی از هویت محلی را حفظ کرده است.
ظرفیتی برای گردشگری
روستای الفاوت با قرار گرفتن بر اصلیترین جاده استان، دروازهای آسان برای گردشگران دارد. نزدیکی به مسیر پررفتوآمد، باغهای پرثمر، قنات کهن، امامزاده عبدالقهار و دشتهای مسطح اطراف، همه و همه این روستا را به مقصدی بالقوه برای توسعه گردشگری تبدیل کرده است.
اگرچه تاکنون زیرساختهای گردشگری چندان گسترش نیافته، اما ظرفیتهای موجود این امید را زنده میکند که با توجه مسئولان، الفاوت به یکی از نقاط جذاب برای مسافران داخلی و حتی گردشگران خارجی بدل شود. ایجاد اقامتگاههای بومگردی، بازارچههای محصولات محلی و مسیرهای مناسب گردشگری میتواند اقتصاد روستا را رونق بخشد و مردمانش را به آیندهای روشن امیدوارتر سازد.
الفاوت، روستایی است که در یک قاب کوچک همهچیز را گرد آورده: دشت و کوه، قنات و امامزاده، کشاورزی و دامپروری، سادگی و اصالت. برای مسافری که از جاده همدان- ملایر میگذرد، تنها چند دقیقه توقف کافی است تا در دل این روستا معنای دیگری از آرامش را تجربه کند.
اویس پورصالحی
