|
با آنکه وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی پروندههای آثار ملموس و ناملموس ارسالی به یونسکو را جهت ثبت در فهرست میراث جهانی معرفی کرده است و همدان در آنها جایی ندارد باز هم مسئولان استانی از جهانی شدن همدان خبر میدهند.
چندی پیش ، در اردیبهشت ماه 1400 وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی، از آثاری چون «نوغانداری و ابریشم ریسی»، «ترکمندوزی»، «جشن مهرگان»، «مهارت ساختن و نواختن عود»، «جشن یلدا»، «کاروانسرای ایرانی»، «الحاق میراث طبیعی دیزمار به جنگلهای هیرکانی»، «الحاق نقش رستم و نقش رجب به پارسه» و «الحاق کلیسای وانک به مجموعه کلیساهای ایران» بهعنوان پروندههای ارسالی ایران به یونسکو جهت ثبت در فهرست میراث جهانی یاد کرد. این آثار بیانگر آن است که از پرونده های همدان بر ای جهانی شدن در یونسکو خبری نیست و تنها شانس همدان جاگرفتن در پرونده های زنجیره ای هچون کاروانسرهاست .
جایگاه ایران در رده نهم میراث جهانی ملموس و رده هفتم میراث جهانی ناملموس است . پرونده امسال ایران نیز با گسترهای در مقیاس ۲۴ استان کشور و شامل ۵۶ کاروانسرا مربوط به دورههای مختلف تاریخی است که خراسان رضوی دارای بیشترین تعداد کاروانسرا و پس از آن استانهای سمنان و اصفهان هستند.
با این تفاسیر جالب است که ایرنا به نقل از مدیرکل میراث فرهنگی ، صنایع دستی و گردشگری همدان عنوان کرده است : هفت اثر تاریخی و طبیعی همدان آماده ثبت در میراث جهانی یونسکو است
در این زمینه علی مالمیرگفته است : پرونده برخی از این آثار تکمیل و به یونسکو ارسال شده و برخی مراحل پایانی مطالعه را میگذرانند این در حالی است که همدان با این آثار شانسی در جهانی شدن سال 2021 ندارد .
ایده ثبت جهانی «تپه باستانی هگمتانه» در نتیجه مذاکراتی و رایزنی با کارشناسان یونسکو به «منظر تاریخی شهری از هگمتانه تا همدان» تبدیل شد و به سرعت مراحل تکمیل این پرونده در حال انجام است و وعده تکمیل آن به سال 2021 نرسید
پرونده «غار علیصدر» با نواقص بسیار به عنوان یک اثر طبیعی از سوی میراث فرهنگی یکی از آثار مهم استان همدان مطرح شده است که بعید است بتواند با شرایط موجود چند سال دیگر هم وارد فهرست یونسکو شود .
پرونده کاروانسراهای «تاج آباد» و «فرسفج» به دلیل آنکه در قالب زنجیره کارونسراهای ایران به یونسکو ارسال شده و تیرماه سال جاری ارزیابان برای بازدید این آثار به همدان قرار است بیایند شاید اقبال بیشتری برای ورود به آثار جهانی داشته باشد .
مالمیر «منظر تاریخی فرهنگی دره ارزانفود، سد اکباتان و ورکانه» را نیز یکی از پرونده های پیشنهادی همدان برای ثبت جهانی مطرح کرده است که البته گفته میشود مطالعات اولیه این اثر نیز انجام شده استحال باید منتظر نتیجه ای ماند که مبهم است
به گفته او مطالعات اولیه «ارگ باستانی نوشیجان» نیز به اتمام رسیده و پرونده این اثر برای ثبت جهانی تشکیل شده است.
«قنات قاسمآباد» از دیگر آثاری است که مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی همدان به آن اشاره کرده و گفته است : الحاق این قنات به زنجیره قنات های ثبت شده ایرانی موضوعی است که در حال پیگیری آن هستیم و به موازات این طرح کار مطالعات عرصه و حریم قنات را برای ثبت جهانی انجام میدهیم.
در همین راستا وزیر گردشگری اذعان داشت: تهیه این همه پرونده کار سختی است، هر اثری که ثبت میشود خیالمان راحت است که حداقلهای حفاظت روی آن مترتب میشود، تخریب نمیشود یا تغییر ماهیت پیدا نمیکند. دوره مدیریتی ما با اوج تحریمها و مشکلات دولت روبهرو بود، باوجود تحریمها و مشکلاتی که داشتیم، تلاش کردیم تا بودجه وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی کاهش نیابد و بهویژه که از موضوعات خارج از بودجه خوب استفاده کردیم.
سال گذشته در پانزدهمین اجلاس کمیته میراث جهانی ناملموس از چهار پرونده ارسالی، پروندههای «مهارت ساختن و نواختن عود» بهصورت مشترک با کشور سوریه و «جشن مهرگان» بهشکل مشترک با تاجیکستان بهدلیل اصلاحاتی بازگشت داده شد. این دو پرونده در سالجاری با رفع اصلاحات انجام شده و محدودیتهای اعمال شده (هر کشور یک پرونده) به یونسکو ارسال شد.
بر اساس اخبار وزارتخانه سه پرونده «ترکمن دوزی» بهصورت مشترک با کشور ترکمنستان، «نوغانداری و ابریشمریسی» مشترک با کشور ترکیه، افغانستان، جمهوری آذربایجان، ترکمنستان، تاجیکستان، ازبکستان و «جشن یلدا» بهصورت مشترک با کشور افغانستان برای طرح در اجلاس ۲۰۲۲ به یونسکو، و ارسال پرونده «برنامه ملی برای پاسداری از هنر سنتی خوشنویسی در ایران» در سال گذشته رقم خورده است خبر داد.
در خصوص پروندههای ارسالی در حوزه آثار ملموس در سالجاری پرونده کاروانسراهای ایرانی با ۵۶ کاروانسرا از دورههای مختلف تاریخی موجود در ۲۴ استان کشور، «دیزمار»، «نقش رستم» و «نقش رجب» و «کلیسای وانک» به یونسکو ارسال شده که این سه پرونده بهصورت الحاقی به پروندههای «جنگلهای هیرکانی»، «تخت جمشید» و «کلیساهای ارامنه ایران» اضافه خواهد شد.
|