|
پتهدوزی به عنوان یکی از هنرهای اصیل و با ارزش که ریشه در تاریخ گذشته مردم کرمان دارد.
سوزندوزی یکی از هنرهای ایرانی و پتهدوزی به عنوان یکی از سوزندوزیهای زیبا و با ظرافت و هنردستی زنان دختران کرمانی و جزئی از صنایع دستی ایران است و با نامهایی چون فطهدوزی یا سلسلهدوزی نیز شناخته میشود.
هنرهای سنتی که ریشه در گذشته دارد، حفظ و بقای آنها در واقع تداوم سنتها و ارزشهای تاریخی و فرهنگی جامعه ما است. آنچه به حیات هنرهای اصیل و سنتی کمک میکند در ابتدا معرفی و آشنایی نسل جوان با هنرهای اصیل و سنتی سراسر کشور است و بعد روزآمدی و کاربردی کردن آنها متناسب با سلیقه جامعه امروز است .
هنرهای سنتی و صنایع دستی، امروزه میتواند در کنار جاذبههای تاریخی کشور عامل مهمی برای شناساندن فرهنگ و تمدن ایرانی و جذب گردشگران باشد، امروزه در حال نابودی است و با ادامه این روند در آیندهای نه چندان دور فقط یاد و نامی از این هنر به جای خواهد ماند.
در این گفتوگو مرضیه فرهادی هنرمند فعال همدانی در رشته پتهدوزی (سوزن دوزی) از سابقه ده ساله فعالیت هنری خود و آنچه باید از این هنر بدانیم، برایمان میگوید.
روند انجام کار (مراحل تولید) برای خلق یک اثر پتهدوزی چگونه است؟
هنر پتهدوزی، بر روی پارچههای پشمی انجام میشود که خود پارچهها از چندین رنگ تشکیل شده است.
پتهدوزی در ابتدا پارچه زمینه (شال) را رنگبندی میکنند؛ سپس عملیات رنگرزی را روی پارچه خام انجام میدهند و با استفاده از روش گرتهزنی یا مهرهای چوبی نقشهای سنتی ایرانی را بر روی پارچه زمینه نقش میزنند؛ در گذشته گرتهزنی به صورت دستی انجام میشد اما امروزه به شکل کارگاهی انجام میشود.
مرحله بعدی دوخت پته است و این دوختها با توجه به طرح و نقش پته انتخاب میشوند. از اصیلترین دوختها میتوان به خطدوزی، متندوزی، آبدوزی یا پتکدوزی، نگیندوزی و برگدوزی اشاره کرد.
سوژه ایدههایتان را از کجا میگیرید؟
در ابتدای کار، یکسری پارچه و نخ را از کرمان سفارش دادم و پس از آن که با طرحهای مختلفی آشنا شدم که به مرور با استفاده از نرمافزارهای طراحی و نقاشی طرحهای مختلفی را بر روی پارچهها کشیدم که نمونه طرحها و ایدهها را از اینترنت میگیرم، پس از آن نیز بر روی پارچه طراحی میکنم.
جهت ترغیب و تشویق زنان به این هنر چه تلاشی داشتهاید؟
رشتههای هنری و صنایعدستی در ابتدا باید با علاقه و پشتکار باشد به ویژه رشتههایی مانند پتهدوزی به دلیل زمانبر بودن و ظرافتی که دارد به دقت و حوصله زیادی نیاز دارد، بنابراین افرادی حوصله وزمان زیادی دارند، میتوانند به دنبال این هنر بروند و نکته دیگر این هنر جزو هنرهای دستی است که نیاز به سرمایه آنچنانی ندارد و افراد با مبالغ ناچیز هم میتوانند به راحتی آموزش ببینند.
نظر شما راجع به ناکارآمدی بازاریابی در صنایع دستی چیست؟
اگر بخواهیم به صورت انفرادی کار کرد از نظر هزینه درآمد آنچنانی ندارد، فقط میتوان به عنوان یک سرگرمی به آن نگاه کرد، در واقع در کشور ما میتوان گفت هنرهای دستی از روی عشق و علاقه انجام میشود و نباید به آنها به چشم یک منبع درامد نگاه کرد.
هنر پتهدوزی در کشور و استان همدان در چه وضعیتی قرار دارد؟
باتوجه به اینکه این هنر ریشه در استان کرمان دارد و آنچنان در استان همدان جا نیفتاده است و حتی ممکن است تا چند سال آینده حتی هنر پتهدوزی از بین ببرد، از طرفی هم صنایعدستی توجه زیادی به ما هنرمندان ندارد از همین رو انتظار داریم که نگاه و توجه ویژهای به هنرمندان داشته باشد.
از مشکلات هنرمندان در مورد هنر پتهدوزی برایمان بگویید؟
یکی از مشکلات هنرمندان پتهدوز، گران بودن مواد اولیه پته، انحصاری بودن این هنر به شهر کرمان و دسترسی دشوار به مواد اولیه است، از طرفی دیگر مردم به دلیل اینکه آشنایی کافی نسبت به این هنر ندارند؛ بنابراین میطلبد که مسئولان صنایعدستی نمایشگاههای زیادی را در خصوص صنایعدستی برای ما برگزار کنند؛ اگرچه پس از اعلام ثبت جهانی هگمتانه تعداد نمایشگاهها نیز کاهش پیدا کرده است.
|
