|
استان همدان همواره به دلیل برخورداری از موقعیت استراتژیک، پیشینه کهن و غنی، موقعیت جغرافیایی بهخصوص آن و قرار گرفتن در مسیر شاهراههای اصلی ایران در گذر زمان پذیرای مهاجرتهای مختلف از استانها و گاه سرزمینهای همجوار بوده است.
دلایل و عوامل مختلفی زمینهساز مهاجرتها از استانهای اطراف، بهویژه کردستان، کرمانشاه و لرستان و مرکزی به استان همدان هستند.
یکی از این دلایل، هزینههای پایینتر زندگی در مقایسه با استانهای پرجمعیت ایران مانند اصفهان و تهران است که علاوه بر مهاجرت معکوس به استان، مسبب مهاجرت از استانهای همجوار شده است. نقطه منفی این عامل گسترش و رشد حاشیهنشینی بهویژه در شهر همدان میباشد که مشکلات حاشیهنشینان بومی را چندبرابر کرده است. یکی دیگر از عوامل زمینهساز مهاجرت به استان همدان، بهویژه شهر همدان، وجود امنیت نسبی و ثبات امنیتی در سطح شهر در مقایسه با مراکز استانهای همجوار است. خوشبختانه به دلیل حضور فراگیر و همهجانبه عوامل نیروی انتظامی و پیگیری و همکاری منظم شهرداری، امنیت رضایتمندی و آرامش بالای روانی در سطح شهر برقرار است که به نوبه خود یکی از مهمترین عوامل جذب مهاجر از مناطق همجوار شده است.
عامل مهم دیگر پیشرفت همهجانبه استان و شهر همدان در زمینه آموزش است. استان همدان با برخورداری از دانشگاه بوعلی سینا و دانشگاه آزاد اسلامی، هر ساله میزبان دانشجویان از سراسر کشور، بهویژه استانهای همجوار میباشد. نه تنها در زمینه آموزش عالی بلکه در زمینه آموزش در سطوح پایینتر مانند ابتدایی و متوسطه نیز بسیاری از خانوادهها را به دلیل برخورداری از زیرساختها و امکانات مناسب آموزشی از استانهای اطراف جذب کرده است.
وجود ظرفیتهای گسترده گردشگری مانند آثار تاریخی و طبیعت زیبا نیز زمینهساز ورود نیروی کار و سرمایهگذاران به استان است.
وجود جاذبههای تاریخی و طبیعی مانند آرامگاه باباطاهر، تپه هگمتانه، گنجنامه و کوه الوند، غار علیصدر از جذابیتهای گردشگری در سطح استان میباشد که نیازمند گسترش ظرفیتها و زیرساختها است.
همچنین پیشرفت چشمگیر و تحسینبرانگیز استان در زمینه بهداشت و درمان و وجود بیمارستانهای تخصصی مانند قلب فرشچیان و بعثت سبب ارتقای زمینه توریسم درمانی نه تنها در سطح داخل، بلکه ارتقای ظرفیت درمانی استان همدان در سطح خاورمیانه و جذب بیماران خارجی شده است.
لازم به ذکر است مهاجرتهای گسترده به استان مزایا و چالشهای زیادی را به ارمغان میآورد.
افزایش مهاجرتها به استان، به ویژه شهر همدان، نیازمند گسترش و ارتقای زیرساختهای سیستم حمل و نقل شهری، بهویژه در مناطق حاشیهای و روستایی اطراف شهر همدان میباشد. همچنین ارتقای بهداشت عمومی در مناطق مذکور از اهمیت بالایی برخوردار است.
یکی دیگر از چالشهای مهم و حائز اهمیت، محدودیتهای بازار مسکن میباشد که به خودی خود سبب افزایش سرسامآور قیمت مسکن و اجاره در بعضی مناطق استان، بهویژه شهر همدان شده است که با توجه به وضع اقتصادی موجود میتواند برای قشر کمدرآمد چالشبرانگیز باشد.
حضور مهاجران از استانهای همجوار علاوه بر مزایای فراوان، میتواند به دلیل تفاوتهای فرهنگی و زبانی باعث چالشها در تعاملات اجتماعی شود. اگرچه در سطح استان به نوبه خود تنوع قومیتی و فرهنگی را شاهد هستیم، ولی این موضوع نیز میتواند چالشهای متعددی داشته باشد.
متأسفانه به دلیل افزایش روزافزون استفاده از وسایل نقلیه شخصی مانند خودروها و موتورسیکلتها در سطح شهر و بیتوجهی همگانی و فرهنگسازی ضعیف در زمینه استفاده از وسایل نقلیه عمومی، در فصول سرد سال شاهد آلودگی هوا در سطح شهر هستیم که برای مهاجران به شهر همدان ناامیدکننده و سبب زشت شدن چهره شهر میشود.
نیاز است دستگاههای اجرایی و امنیتی با ایجاد طرحهای مشترک همکاری برای ارتقای زیرساختها و ظرفیتهای یادشده و موجود بکوشند تا علاوه بر حل چالشها و مشکلات یادشده، شهروندان بتوانند از مزایای مختلف حضور مهاجران در استان برخوردار شوند و همچنین شهروندان با رعایت وظایف و انتظارات اجتماعی خود در ارتقای جایگاه استان همدان در زمینههای جذب مهاجر و گردشگر تلاش کنند.
علی عبدالکریمی
|
