|
دو تصمیم راهبردی دولت و نظام، یعنی عرضه «سهام شرکتهای بزرگ دولتی و سهام عدالت» موجب شد بازار بورس به مرکز ثقل اقتصاد ایران در سال ۹۹ تبدیل شود. به همین دلیل اکنون بخش عمدهای از بحثهای اقتصادی در داخل و خارج به سمت وضع حال و آینده بورس ایران رفته است.
در این میان، پارهای نقطه نظرات و دغدغههای منطقی از سوی برخی تحلیلگران با انگیزه تقویت نقش هدایتگری و نظارتی دولت و بازارگردان مطرح میشود، بهویژه درباره رشد غیرواقعی و حبابی برخی سهمها هشدارهایی داده میشود.
در کنار بحث و گفتوگوی کارشناسان اقتصادی، بازار کسانی که اغلب از دریچه سیاسی به مقوله سرمایه و معیشت جامعه نگاه میکنند، نیز داغ شده است.
بیشک، دوران تازهای در بورس ایران آغاز شده است و با عرضه سهام دولتیها، سهام عدالت و اقبال میلیونی شهروندان، با بازاری کاملا نو مواجه هستیم. پوستاندازی و دگردیسی بازار را بهراحتی میتوان در حرکت پرشتاب شاخص مشاهده کرد.
شناخت ابعاد و ماهیت تحول جدید در بورس ایران یک ضرورت است. اما متأسفانه در آن سوی فضای پرهیجان بازار، شاهد گمانهزنی سیاسی عجیب هستیم. در همین گمانهزنیها است که عدهای شایعه «خطر سقوط بورس» یا احتمال «ترکیدن حباب قیمتی» را مطرح میکنند و بهتازگی نیز مدعی شدهاند که بورس پس از این، سیبل اصلی حمله اقتصادی و تحریم ترامپ خواهد بود.
این گمانهزنی سیاسی درباره سرنوشت بورس ابتدا از سوی برخی چهرههای اپوزیسیون در رسانههای آنسوی آبها مطرح شد و متأسفانه ظرف روزهای اخیر توسط برخی تریبونهای داخلی نیز تکرار شده است.
بهطور مثال یکی از فعالان اپوزیسیون که همیشه از تصمیمها و رویدادهای داخلی تصویر فاجعهآمیز ارائه میکند، اینبار نیز مدعی شد که سازمان بورس در آستانه تحریم قرار دارد و درصورت تحریم بورس، همه شرکتهای عضو اتوماتیک در معرض تحریم قرار میگیرند و بورس فرو میپاشد. برخی دیگر از مخالفان سیاستهای دولت مدعی شدند که دولت روحانی با کشاندن میلیونها شهروند به بازار بورس، میخواهد سپر انسانی در برابر تحریمهای احتمالی ترامپ بسازد. یعنی هزینه تحریم را بر طرف مقابل سنگینتر کند.
اما در این بحث و ادعاها که بهنظر میآید، عمدتاً با انگیزه ایجاد ترس و تردید میان سهامداران جدیدالورود ارائه میشود، چند واقعیت مهم به عمد یا سهو نادیده گرفته میشود:
ابتدا، بورس ایران از اساس هویت و مختصاتی متفاوت از بورسهای شناختهشده بینالمللی دارد بنا بر همین تفاوت ماهوی، کمترین تأثیر را از تحولات اقتصاد جهانی میپذیرد. به اتفاقات همین ایام کرونا نگاه کنید، بارها شوک تعطیلی کرونا سبب کاهش و سقوط ارزش سهام بازارهای نیویورک، لندن یا هنگکنگ شد، بیآنکه در بورس تهران اتفاق مهمی رخ دهد.
دوم، اغلب مبادلات مالی ایران با کشورهای دیگر هماکنون تحت تحریم قرار دارد. بنابراین حتی درصورت اعلام تحریم جدید از سوی ترامپ، اتفاق خاصی رخ نخوهد داد.
تحلیلگران بازار سرمایه، برخلاف پیشگویان سیاسی، عرضه سهام بزرگ دولتیها و حتی آمدن سهام عدالت به بورس را اتفاقی مثبت میبینند. زیرا خروجی و نتیجه این اتفاقات، در بلندمدت به توسعه و عمق یافتن بازار منجر میشود، ضمن آنکه مجوز بالاترین مقام نظام برای عرضه سهام عدالت، تضمینی مهم برای ایمنی بازار و آرامش خاطر سهامداران است.
تحلیلگر بازار سرمایه
|
