|
■ 5 روز تا تحقق وعده حذف آسفالت فرصت باقی است
■ دیماه پرونده همدان به یونسکو برای بررسی جهانی ارسال میشود!
طبق اعلام وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی پرونده ثبت جهانی هگمتانه دىماه سال 1401 به یونسکو ارسال میشود، این موضوع عنوان خبری است که حدود 56 ماه پس از آسفالت کردنِ بخشی از محوطه تاریخی هگمتانه اعلام شد .
آسفالت شدن هگمتانه اقدامی بود که با طرحِ تبدیل شش رینگِ تاریخی همدان به مرکزیت میدان امام(ره) به پیادهراه آغاز شد و یکی از نتایجش ایجاد راه ورودی با آسفالت از وسط محوطه هگمتانه برای وسایل نقلیه آهنگرهایی بود که بازارشان در پشت هگمتانه قرار دارد.
جمله خبری "هگمتانه آسفالت شد " ، 16 اسفند 1396 تیتر رسانه ها بود . آن روز بخشی از محوطه تاریخی هگمتانه در همدان که بخش مهمی از پرونده ثبت جهانی همدان را به خود اختصاص میدهد پیش از آنکه مورد کاوش و پژوهش قرار گیرد، آسفالت شد .
این اتفاق حاصل نتیجه اعتراض کسبه بازار آهنگرها به استانداری در سالهای 95 و 96 بود ، به دنبال این اعتراضات شورای تأمین استان همدان درخواست داد تا مسیری از عرصه ۴۰هکتاری هگمتانه برای عبور ماشینهای کسبه این بازار قدیمی استفاده شود .
و سرانجام کارگران شهرداری همدان با حکم شورای تأمین استان، از صبح روز سهشنبه ۱۵ اسفند ۱۳۹۶ دست به کار شدند و از ابتدای جنوب غربی محوطه تاریخی هگمتانه، یعنی نقطهای که ورودیِ گردشگرانِ این محوطه ارزشمند است، بخشی از هگمتانه را آسفالت کردند تا راه را برای ماشینِ آهنفروشهای شهر همدان باز کنند!
بعد از آن اما همچنان صحبتهایی هرچند اندک برای جهانی کردن هگمتانه از سوی مسئولان شهری مطرح میشد.
مدیرکل وقت میراث فرهنگی استان در زمینه این اتفاق به رسانه ها گفت : پیش از این و با بررسی معاون میراث فرهنگی کشور یک راه بینابینی که بحث نقل و انتقال داشته باشد را در کمیته تخصصی پایگاهها مصوب کردیم ، اما متأسفانه بخشی از طرح که اجرا شد براساس مصوب شورای تأمین استان و در مسیر دیگری که از داخل سایت محصور رد میشود درحال انجام است. بارها و بارها اعلام کردیم و نظر کارشناسی دادیم که مخالف این کار هستیم اما متاسفانه شهرداری متراژی از عرصه تپه هگمتانه را آسفالت کرد و همین موضوع از شانس ثبت جهانی این محوطه کم میکند.
بخشی از پروژه پیادهراه سازی
آنگونه به نظر میرسید که میراث فرهنگی استان در سال1396 نتوانست در قبال این مصوبه کاری انجام دهد. ابتدا قرار بود، بخشی از پروژه پیادهراهی که شهرداری در خیابان اکباتان انجام میدهد و به ورودی تپه هگمتانه میرسد به میراث فرهنگی واگذار شده و به تپه هگمتانه ضمیمه شود.
اما در کمال ناباوری محوطه هگمتانه طعمه لودر و مزین به تن پوش آسفالت شد . در عرصه تپه 3 هزار ساله که کاندیدای ثبت جهانی بود بیل مکانیکی در محوطه حرکت میکرد و از بین رفتن آثار تاریخی این محوطه تمام نگرانیهایی بود که روز به روز بیشتر جان میگرفت .
اینگونه شد که بخش مهمی از هگمتانه به پارکینگ تبدیل شد شرایط بیانگر آن بود که مدیران استانی وقت نتوانستند برای حل مشکل کمتر از ۵۰ کسبه آهنفروش چاره ای بیندیشند و اینگونه یک اثر تاریخی آسفالت پوش شد. این محوطه همچنان در فهرست موقت یونسکو به ثبت رسیده است اما در این شرایط همه شانسها برای ثبت جهانی هگمتانه از بین میرود.
بالاخره بعد از گذشت 20 ماه بالاخره ورق برای هگمتانه برگشت و ایجاد ستاد ساماندهی و آمادهسازی هگمتانه برای ثبت جهانی موضوع جلساتی شد که با این هدف در استانداری همدان تشکیل دادند تا راهی را که یک سال ونیم قبل بدون توجه به درخواستها و هشدارهای فعالان میراث فرهنگی در ورودی هگمتانه کشیدند و هگمتانه را قربانی طرحِ پیادهراهشان کردند، حذف کنند؛ راهی که هرچند آن را «موقتی» میدانستند و با هزینه کردن و آسیب زدن به بخشهایی از محوطه که هنوز اهمیت تاریخی آنها را بررسی نکرده بودند، مسیری ماشینرو برای ماشینها و بارهای سنگین آهنگرها ایجاد کردند با این ایده که «به محض رسیدن اعتبار برای اجرای طرح تفصیلی و ایجاد مسیر اصلی خیابان جمع میشود.»
معبرگشایی برای ثبت جهانی تپه هگمتانه
22 اسفند 1400 بالأخره مدیریت شهری و میراث فرهنگی استان اقدام به ارائه راهکاری که اجرائی هم شد برای حل و فصل جمع شدن آسفالت از سینه هگمتانه کردند .اینگونه شد که معبرگشایی برای ثبت جهانی تپه هگمتانه محقق شد .
بر اساس دستورات مدیران ارشد استانی و کشوری مقرر شد پیش از ورود ارزیابان یونسکو در مرداد ماه سال بعد و ارسال پرونده در دیماه سال جاری موانع ثبت جهانی رفع شود به همین منظور کمیتهای به ریاست استاندار و قائم مقامی معاونت عمرانی و حضور دستگاههای ذیربط از جمله شهرداری، فرمانداری و سایر دستگاههای خدماترسان و ذیربط برای پیگیری موضوع تشکیل شده است.
از آنجا که مهمترین مانع ثبت جهانی مربوط به گذر سوارهرو از عرصه تاریخی محوطه هگمتانه است رفع این مشکل از جمله مواردی بود که به آن پرداخته شد به همین دلیل موضوع در دستور کار قرار گرفت.
رفع مانع ورود سواره رو به محوطه تاریخی در کنار تدارک تمهیدات و انجام پیشبینیهای لازم برای تسهیل در رفت و آمد اهالی بازار و شهروندان در دستور کار قرار گرفت و برای انجام این موضوع حذف عرصه سوارهرو از این محدوده ضروری است.
اما همچنان مسیر تردد سواره رو، بخشی از مسیر آهن فروشان دقیقا از عرصه هگمتانه و سایر تردد سوارهروها از ادامه بلوار علویان به میدان هگمتانه و همچنین بخشی از پیاده راه اکباتان صورت میگیرد.
برای ایجاد مسیرهای جایگزین یک جلسه راهبردی با حضور شهردار، معاون عمرانی استاندار، معاون شهرسازی و معماری شهرداری و مدیرکل میراث فرهنگی برگزار شد. مقررشد مسیر جایگزین نقطه اتصال بین خیابان دباغخانه و پیاده راه اکباتان و در ادامه آن مسیر دسترسی به بازار آهن فروشان باشد تا به ترتیب تردد سواره رو از عرصه هگمتانه حذف شود.
به نقل از شهردار همدان این مسیر از سوی میراث فرهنگی به شهرداری پیشنهاد شد که بخشی از مسیر موجود و بخشی هم در اختیار میراث فرهنگی است و برای حل مشکل طرح نهایی ارائه شد که در جلسات مختلف مورد بررسی قرار گرفت.
این طرح هم در شورای هماهنگی ترافیک شهرستان همدان در فرمانداری و هم شورای هماهنگی استان با ریاست معاونت عمرانی استاندار همدان مطرح و تصویب شد و مقرر گردید شهرداری با همکاری میراث فرهنگی این مسیر را احداث کنند.
به نقل از شهردار همدان ، طول این مسیر تقریباً 130 متر است که باید در حدفاصل بین خیابان دباغخانه تا ابتدای پیاده راه اکباتان احداث شود که بخش ابتدائی این مسیر در کنار موزه میراث فرهنگی است که باید تعریض شود و ادامه مسیر به طور کامل خاکبرداری، زیرسازی و آسفالتریزی صورت گیرد و نردههای میراث فرهنگی جابجا شود. یکسری اقدامات جانبی از جمله آماده سازی مسیر، اصلاح هندسی تقاطع بلوار الوند و بلوار علویان برای دسترسی کامل انجام شد و برای حل مشکلات ترافیکی در این محدوده مقرر شد همکاری کامل مدیریت شهری، میراث فرهنگی و پلیس راهور در جهت بهبودی و تسهیل ترددها صورت بگیرد.
آسفالت در عرصه هگمتانه حذف میشود
26 آبان 1401 اما پس از انتقادات متعدد رسانهها در زمینه آسفالت عرصه هگمتانه که یکی از مهمترین چالشهای پرونده ثبت جهانی این اثر است مدیر کل میراث فرهنگی وقت استان اعلام کرد ، تا یک ماه آینده آسفالت حذف و سنگ فرش جایگزین آن میشود.
تصمیم بر این اساس شد که حذف آسفالت عرصه هگمتانه تا یک ماه آینده انجام شود و میدان هگمتانه و خیابان آسفالت منتهی به بازار آهن فروشان حذف شود . این تصمیمات در حالی گرفته شد که پرونده ثبت جهانی در مرحله ترجمه است و پس از ترجمه، از سوی کارشناسان وزارتخانه آماده ارسال میشود .
گفتنی است ، رفع مانع ورود سواره رو به محوطه تاریخی در کنار تدارک تمهیدات و انجام پیشبینیهای لازم برای تسهیل در رفت و آمد اهالی بازار و شهروندان در دستور کار قرار گرفت و برای انجام این موضوع حذف عرصه سواره رو از این محدوده ضروری شناخته شد اما همچنان مسیر تردد سواره رو، بخشی از مسیر آهن فروشان دقیقا از عرصه هگمتانه و سایر تردد سواره روها از ادامه بلوار علویان به میدان هگمتانه و همچنین بخشی از پیاده راه اکباتان صورت میگیرد. آیا با این شرایط هگمتانه روی جهانی شدن را میبیند ؟
|