|
براساس روزشمار هفته جهانی کارآفرینی، امروز با عنوان "کارآفرینی، اشتغال فارغ التحصیلان، آموزش و فرهنگسازی" نام گذاری شده است.
فرهنگ سازی در هر زمینه ای به عنوان یک اصل، همواره مورد تأکید صاحبنظران و کارشناسان بوده است؛ به گونه ای که فرهنگ را زیربنای شکل گیری حرکت ثمربخش در حوزه های مختلف می دانند.
کارآفرینی از جمله مقوله های مهم در دنیای امروز به شمار می رود که با رشد و توسعه اقتصادی و اجتماعی کشورها رابطه تنگاتنگی دارد؛ به طوری که یکی از شاخص های توسعه در کشورهای رو به رشد محسوب می شود.
از نگاه کارشناسان، کارآفرینی مهم ترین منبع نوآوری، اشتغال زایی و رشد و توسعه محسوب می شود. به همین دلیل بسیاری از دولت ها در کشورهای توسعه یافته تلاش می کنند با استفاده از حداکثر امکانات و ظرفیت ها، افرادی را که دارای ویژگی های کارآفرینی هستند، به سمت آموزش و فعالیت های کارآفرینانه هدایت کنند.
تجربه این کشورها نشان می دهد که در سیر تحول آفرین از دانش محوری و پژوهش محوری به فناوری های نوین و پس از آن تولید ثروت و سرمایه، کارآفرینی به عنوان یک عامل تأثیرگذار در این تحول، جزء اولویت های جامعه تعریف شده است.
از طرفی کارآفرینی با اقتصاد دانش بنیان که نقش کلیدی درافزایش بهره وری منابع تولید و رشد اقتصادی دارد، کاملا مرتبط است؛ به طوری که حرکت به سمت تولید دانشبنیان و اشتغالآفرین بدون در نظر گرفتن کارآفرینی ممکن نیست.
ما اگر میخواهيم در حوزههای دانشبنیان و فناوری های نوین موفق عمل کنیم و حاصل آن اشتغال پایدار و بهره وری واقعی باشد، باید کارآفرینی را به عنوان یک اولویت مورد توجه قراردهیم؛ چراکه کارآفرینی سنگ بنای تولید و اشتغال دانشبنیان است و در این راستا حمایت از کارآفرینان یک ضرورت محسوب میشود.
حال برای تحقق این مهم و توسعه کارآفرینی در سطح جامعه باید پیش زمینه های آن به خوبی فراهم شود. در این میان داشتن نگاه علمی و درست به کارآفرینی و فرهنگ سازی برای آن از اهمیت خاصی برخوردار است.
فرهنگ كارآفرینی شامل مجموعه ارزش ها، نگرش ها، هنجارها و رفتارهایی است که به نوعی هویت افراد کارآفرین را تشکیل میدهد. افرادی که نگاهشان به پدیدههای اطراف متمایز است و به شیوههای متفاوتی در مواجه با پدیدههای پیرامون خود رفتار میکنند.
اهمیت کارآفرینی در سطحی است که امروزه بدون توجه به آن، برداشتن گام های توسعه پایدار بسیار سخت و دشوار است.
از سوی دیگر نگاه علمی و حرفه ای به کارآفرینی و تلاش برای توسعه فرهنگ کارآفرینی، اساس کار جوامع پیشرفته و توسعه یافته است که حاصل آن تحرک و پویایی بخش های مختلف از جمله تولید و اشتغال بوده است.
برای توسعه فرهنگ کارآفرینی باید دستگاه ها ونهادهای مختلف به صحنه بیایند و نقش خود را ایفا نمایند. در این میان نقش محیط ها و مراکز آموزشی بسیار کلیدی و منحصر به فرد است؛ چراکه درجوامع امروز نظام آموزشی یکی اززیرساخت های اساسی توسعه محسوب می شود.
به بیان دیگر تعمیق و گسترش فرهنگ کارآفرینی به عنوان یکی از نیازهای ضروری جامعه، نیازمند توجه اساسی به امر آموزش در این زمینه می باشد.
مهم ترین نقش دانشگاهها و مدارس به عنوان مراکز مهم آموزشی و محیطهای فرهنگی در این زمینه، بسط و تعمیق مفاهیم و شاخصهای کارآفرینی از یکسو و تبیین و نهادینهسازی فرهنگ کارآفرینی از سوی دیگر است.
آنچه از این مراکز و محیطها انتظار میرود، جنبه آموزشی و فرهنگسازی دارد. البته این نقش بسیار مهم و کلیدی است؛ چراکه در جامعه ما که مقوله کارآفرینی به رغم ارتباط غیرقابل انکار با توسعه، هنوز به مرحله رشد و تکامل واقعی نرسیده است، سخت نیازمند تعمیق و نهادینهکردن فرهنگ کارآفرینی هستیم تا بتوانیم مسیر توسعه کارآفرینی را هموار نماییم.
موضوع مهم دیگر در این زمینه، تربیت نیروی انسانی کارآفرین است. در دنیای امروز سرمایه انسانی محور توسعه پایدار است و به تبع آن ﻧﯿﺮوی اﻧﺴﺎﻧﯽ ﮐﺎرآﻓﺮﯾﻦ مهمترین ﺳﺮﻣﺎﯾﻪ رﺷﺪ و ﺗﻮﺳﻌﻪ یک جامعه ﻣﺤﺴﻮب می شود.
تحقق این مهم بیش و پیش از هر چیز مستلزم آن است که ﺗﻮﺟﻪ ﺟﺪی ﺑﻪ آﻣﻮزش ﮐﺎرآﻓﺮﯾﻨﯽ صورت گیرد و جامعه به دنبال ﺗﺮﺑﯿﺖ نیروی انسانی ﮐﺎرآﻓﺮﯾﻦ باشد.
این آموزش ها باید به لحاظ اهداف، محتوا و روش هایی که استفاده می شود، دارای کیفیت و اثربخشی لازم باشند تا خروجی مناسب آن که تربیت نیروی انسانی کارآفرین و توسعه فرهنگ کارآفرینی است، به شکل ملموس و محسوس مشاهده گردد.
امروزه تلاش های خوبی برای توسعه کارآفرینی صورت گرفته و گام هایی برای آموزش کارآفرینی برداشته شده است، اما هنوز در زمینه توسعه انسانی متخصص و کارآفرین چالش داریم و موانع ریز و درشتی در این مسير قرار دارد که تنها با مشارکت نهادها و دستگاه های زیربط و توجه جدی به آموزش رفع می شود.
از طرفی یکی از چالش های مهم در حوزه اشتغال، بیکاری فارغ التحصیلان دانشگاهی است که خود متأثر از مواردی چون عدم امکان جذب موثر فارغ التحصیلان دربازار کار، عدم رعایت تناسب بین رشته های تحصیلی وفعالیت های شغلی است.
برای این مسأله چالش برانگیز راهکارهای مختلفی در نظر گرفته شده است تا چاره اندیشی لازم صورت گیرد. در این میان آموزش های کارآفرینی دردانشگاه ها مورد توجه ویژه ای قرارگرفته است و به عنوان مهم ترین راهکاررفع معضل بیکاری فارغ التحصیلان دانشگاهی به شمارمی رود.
بر این اساس نقش آموزش ها و مهارت های کارآفرینی دراشتغال دانش آموختگان و فارغ التحصیلان مراکز آموزشی به ویژه دانشگاه ها بسیار مهم وکلیدی است. کما این که براساس یافته های پژوهشی، نظام آموزشی کشور با تربیت افراد توانمند و تقویت فرهنگ کارآفرینی می تواند دانش آموختگانی را به جامعه عرضه کند که با شناسایی فرصت ها در جهت اشتغال زایی گام بردارند.
نکته دیگر این که برای توسعه آموزش های فنی و حرفه ای در مراکز آموزشی و توسعه آموزش های مهارت محور نیازمند کارآفرینی هستیم، چراکه بدون كارآفرینی، فاصله مهارت های آموزش داده شده با فناوری های موجود در بازار كار بیشتر خواهد شد.
در مجموع می توان گفت کارآفرینی در جامعه ما نسبت به گذشته از رشدی هرچند محدود برخوردار بوده و حرکت های خوبی شکل گرفته است، اما راه های نرفته و کارهای انجام نشده برای ارتقاء کارآفرینی همچنان بیشتر از اقدامات صورت گرفته در این خصوص است و از این جهت نیازمند نوعی تحول در حوزه کارآفرینی هستیم تا آثار آن در سطح جامعه بیش از پیش نمایان گردد.
این تحول بیش و پیش از هرچیز باید در نوع نگاه و نگرش جامعه به مقوله کارآفرینی شکل بگیرد؛ چراکه اساس کار در این زمینه، توسعه فرهنگ کارآفرینی در بخش های مختلف جامعه به ویژه دستگاه های ذیربط است.
حرکت ها و اقدامات صورت گرفته در راستای ترویج و توسعه فرهنگ کارآفرینی و رشد و ارتقاء این مقوله چنانچه با نگاه علمی و به صورت هدفمند استمرار داشته باشند، به کارایی و اثربخشی بیش از پیش در حوزه کارآفرینی و به دنبال آن پیشرفت و توسعه پایدار منجر خواهد شد و چشم انداز روشنی را پیش روی جامعه ترسیم خواهد کرد.
|
