|
حفظ محیط زیست دیگر یک موضوع حاشیهای و محدود به منابع طبیعی، جنگلها و حیات وحش نیست؛ بلکه مستقیما با سلامت مردم، امنیت غذایی، اقتصاد، توسعه پایدار و حتی کیفیت زندگی نسلهای آینده ارتباط دارد. امروز افزایش جمعیت، گسترش شهرنشینی، توسعه صنایع و پیشرفت فناوری، در کنار فرصتهای فراوان، چالشهای تازهای را نیز برای محیط زیست ایجاد کرده است. در چنین شرایطی، پیشگیری از آلودگی، مدیریت اصولی پسماند، استفاده از فناوریهای نوین، آموزش و فرهنگسازی عمومی و نظارت هوشمند، ضرورتی انکارناپذیر است.
در همین ارتباط، شهرام احمدی فارسبانی، مدیرکل حفاظت محیط زیست استان همدان، با حضور در دفتر روزنامه همدان پیام، درباره مهمترین مسائل محیط زیست استان، توسعه پایدار، استفاده از فناوری و هوش مصنوعی، آلودگی هوا، مدیریت پسماند، تشکیل کارگروه محیط زیست، فرهنگسازی و وضعیت محیط زیست همدان سخن گفت.
در این نشست مدیر کل محیط زیست استان به پرسشهای ما پاسخ داد.
باخبر شدیم که بیستوپنجمین همایش تجلیل از واحدهای صنعتی، معدنی و خدماتی سبز کشور برگزار شده، استان همدان چه موفقیتهایی در این همایش کسب کرده است؟
در این همایش که در سازمان حفاظت محیط زیست و با حضور معاون اول رئیسجمهور، وزیر صنعت، معدن و تجارت، سخنگوی دولت، رئیس سازمان حفاظت محیط زیست و جمعی از مسئولان ملی و استانی برگزار شد، از واحدهای صنعتی، معدنی و خدماتی سبز کشور تجلیل شد. اداره کل حفاظت محیط زیست استان همدان به عنوان اداره کل برتر مورد تقدیر قرار گرفت.
همچنین کارخانه تولید شیشه همدان به عنوان صنعت سبز و بیمارستان آتیه تأمین اجتماعی همدان به عنوان واحد خدماتی سبز، تندیس دریافت کردند. بهینهسازی مصرف انرژی، ارتقای آموزشهای زیستمحیطی کارکنان، رعایت الگوهای مصرف آب و انرژی، پیشگیری از ورود آلایندهها به آب، خاک و هوا، توسعه فضای سبز و داشتن برنامههای منسجم زیستمحیطی در مسیر توسعه پایدار، از جمله شاخصهایی بود که این واحدها بر اساس آن موفق به کسب این عناوین شدند.
آیا پیشرفت فناوری با حفظ محیط زیست منافات دارد؟ به نظر میرسد هرچه فناوری پیشرفتهتر میشود، آلایندههای جدید و متنوعتری نیز ایجاد میشوند. **چگونه میتوان این دو موضوع را با یکدیگر هماهنگ کرد؟
فناوری مانند یک شمشیر 2لبه است. از یک طرف میتواند آلایندگیهای جدید ایجاد کند و از طرف دیگر میتواند نجاتبخش محیط زیست باشد.
برای مثال، استفاده گسترده از ظروف یکبارمصرف و پلاستیکی نتیجه پیشرفت فناوری است، اما امروز میبینیم که آثار این مواد در اکوسیستمهای خشکی و آبی و حتی در قالب نانوپلاستیکها گسترش پیدا کرده است.
در مقابل، همین فناوری میتواند به کمک محیط زیست بیاید. خبر خوب این است که استان همدان به عنوان یکی از استانهای پیشرو در استفاده از هوشمندسازی برای حفاظت از محیط زیست در سطح کشور مطرح خواهد شد. همکاران متخصص و جوان ما در این زمینه اقدامات خوبی انجام دادهاند.
امروز با استفاده از فناوری میتوان بخشی از کمبود نیروی انسانی را جبران کرد. برای محیطبانان، تجهیزات و سامانههایی در نظر گرفته شده که امکان رصد موقعیت آنها را فراهم میکند. همچنین پایش آنلاین صنایع، استفاده از دوربینهای هوشمند، هوش مصنوعی، سامانههای پایش مناطق، فناوریهای نوین تصفیه، نانو فیلترها و الکتروفیلترها، همه در خدمت کاهش آلایندگی هستند.
آیا از هوش مصنوعی و فناوریهای نوین در حفاظت از محیط زیست استفاده می شود؟
استفاده از فناوری جزو سیاستهای کلیدی سازمان حفاظت محیط زیست است و ما نیز این موضوع را در استان دنبال کردهایم. ایدههای جدید همکاران در کمیته هوشمندسازی سازمان مطرح و تصویب شده است.
در حوزه محیط زیست انسانی، پایش آنلاین صنایع اهمیت زیادی دارد. در برخی واحدها میتوانیم خروجی آلایندهها را به صورت ۲۴ ساعته پایش کنیم. در حوزه محیط زیست طبیعی نیز استفاده از دوربینهای مداربسته، هوش مصنوعی برای شناسایی نقاط حساس، شناسایی نقاط داغ آتشسوزی و پایش مناطق در دستور کار قرار دارد.
حتی تلاش میکنیم سامانههایی طراحی کنیم که در آینده نیاز به پایش مداوم انسانی را کاهش دهد و سیستم بتواند برخی تخلفات یا رخدادها را به صورت هوشمند شناسایی و اعلام کند.
همدان در میان استانهای صنعتی کشور قرار ندارد. کسب عنوان اداره کل برتر محیط زیست چه اهمیتی دارد؟
این موفقیت اهمیت زیادی دارد. استانهایی مانند اصفهان، مرکزی، تهران و تبریز ظرفیتهای صنعتی بسیار گستردهای دارند و اگر در شاخصهای محیط زیستی موفق شوند، شاید چندان عجیب نباشد. اما استان همدان با وجود اینکه از نظر صنعتی قابل قیاس با آنها نیست، توانسته عنوان برتر را کسب کند.
سال گذشته نیز همدان در کاهش آلایندگیهای صنعتی رتبه نخست، در کسب رضایتمندی مردم رتبه دوم و در حفاظت از جنگلها و مراتع رتبه دوم کشور را کسب کرد.
وضعیت آلودگیهای ریز و ذرات معلق در استان همدان چگونه است؟
آلایندههای ماکرو را معمولا با چشم میبینیم؛ مانند دود یک واحد صنعتی. اما آلایندههای میکرو گاهی خسارت بسیار بیشتری ایجاد میکنند و با چشم غیرمسلح دیده نمیشوند.
برای نمونه، ذرات معلق 5/2 PM بسیار ریز هستند و میتوانند از کشورهای همسایه یا استانهای مجاور وارد منطقه شوند. با این حال، استان همدان در مجموع جزو استانهای سالم کشور از نظر کیفیت هواست و وضعیت قابل قبولی دارد.
مدیریت ارشد استان نیز اعتقاد جدی به توسعه پایدار دارد. در سند تدبیر و توسعه استان، محیط زیست، آب و گردشگری جایگاه ویژهای دارند و محیط زیست عملا در بخشهای مختلف این سند حضور دارد.
|
