|
ملایر-زهراامیری-خبرنگار همدان پیام: یخدان میرفتاح از آثار دوره قاجاریه در شهر ملایر است که توسط شخصی به نام میرفتاح ساخته شده است.
این یخدان پس از بارش های فروردین ۱۳۹۸ به دلیل شدت بارش دچار آسیب جدی شد و بخش فوقانی آن به دلیل جذب و نفوذ باران و برف سنگین شد و فرو ریخت.
پس از این اتفاق میراث فرهنگی استان همدان اعلام کرد، تخریب یخدان میرفتاح مستند سازی شده و پس از تخصیص اعتبار بازسازی می شود.
این بنا فرم گنبدی پلکانی دارد و در ساخت آن از مصالح خشت، سنگ نتراشیده و آجر استفاده شده است و سطح خارجی بنا با خاک رُس سفیدی پوشانده شده تا جذب گرمای کمتری داشته باشد. ارتفاع بنا از کف تا گنبد ۱۲ متر و از سطح تا منبع ذخیره یخ ۴ متر است.
این یخدان دارای دو ورودی می باشد. یکی به شکل دهلیز بوده که مخصوص ریزش و تخلیه یخ و دیگری که محل رفت و آمد بوده، با پلکانی به قسمت انتهایی یخدان و محل برداشت یخ منتهی می شود.
ضخامت دیوارهای گنبد در قسمت تحتانی ۹۲ سانتیمتر و در بالا به سه ردیف آجر ۲۰ سانتی متری می رسد. تنها عامل تزئینی بنا دو ردیف آجرکاری است که به شکل کمربندی و به ضخامت ۲۲۰ سانتی متر، داخل بنا را پوشانده است.
در قسمت بیرونی و داخلی یخدان دو ردیف خشت به کار رفته که نقش عایق را داشته و در تابستان مانع از نفوذ گرما و ذوب شدن یخ ها می شده است. قسمتی از یخدان که یخ داخل آن ریخته می شود، به ارتفاع ۶ متر داخل زمین می رود و بدنه و کف سنگی دارد و به ارتفاع سه متر بدنه سنگی از سطح زمین بالاتر می رود.
این بنای آجری بشکل گنبد پله ای بوده و در مسیر بلوار پانزده خرداد، در ۲ کیلومتری جاده ملایر به بروجرد قرار دارد.
مرمت این یخدان تاریخی یک مطالبه عمومی از طرف مردم ملایر بود و بارها در رسانه های مختلف نیز به اطلاع مسئولان رسانده شد.
ریس اداره میراث فرهنگی شهرستان ملایر در این باره گفت: با اندک اعتباراتی که از سنوات قبل داشتیم اطراف بنا را به طول ۱۲۰متر به مبلغ ۱۳۰میلیون تومان حصارکشی کردیم .
ابراهیم جلیلی در ادامه افزود:تهیه فتوگرامتری با بیش از هزار عکس و با هزینه ۱۰ میلیون تومان ، خرید ۱۸ هزار آجر متناسب با بنا و مصالح آهک و... با هزینه ۴۰ میلیون تومان، تهیه طرح آسیب شناسی با هزینه ۵۰ میلیون تومان ، رفع خطر ، گماردن نگهبان و ایجاد اتاقک نگهبانی از جمله دیگر اقدامات ما در این زمینه در سال ۹۸ بود .
وی افزود : در سال ۹۹ ، ۶۰۰ میلیون تومان اعتبار استانی و از محل متوازن و در قالب اوراق به احیای یخدان تعلق گرفت که ۲۱۰میلیون تومان آن تخصیص یافت .
جلیلی ادامه داد : با پیمانکار قردادی با شرح خدمات ؛ آوار برداری ، جداسازی الحاقات ، تخریب پایه های فرسوده به عمق بیشتر از ۴ متر ، استحکام بخشی پایه های بیرون ، خرید مصالح چوبی ، ساخت قالب، تخلیه و حمل آوار به بیرون ، دیوارچینی حامی و ساقه ها بسته شد .
اختصاص اعتبار یک میلیاردو ۵۰۰ میلیون تومانی برای مرمت یخدان میرفتاح ملایر
سرپرست معاونت میراثفرهنگی اداره کل میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی استان همدان از تخصیص اعتبار یک میلیاردو ۵۰۰ میلیون تومانی از اعتبارات سفر رئیس جمهوری برای مرمت یخدان میرفتاح ملایر خبر داد.
اتابک صفری با اشاره به اینکه در سالهای گذشته از زمان آسیب یخدان میر فتاح تاکنون پیگیریهای زیادی برای جذب اعتبار این اثر از سوی مسئولان میراثفرهنگی استان و شهرستان صورت گرفته،گفت: طی سالهای گذشته بخشی از مرمت این اثر انجام شده است واز محل اعتبارات سفر ریاست جمهوری به استان یک میلیاردو ۵۰۰میلیون تومان تومان برای مرمت این اثر اختصاص یافت.
وی با بیان اینکه طبق بازدیدهای صورت گرفته از یخدان میر فتاح با اقدامات انجام شده برای استحکام بخشی، محوطه سازی و...تاکنون ۴۰ درصد پیشرفت فیزیکی داشته است، افزود: با تخصیص اعتبار سفر رئیس جمهوری قرار است در دو هفته آینده کارهای ادامه مرمت و اقدامات لازم برای قرارداد را انجام و اجرای کار را داشته باشیم.
وی با بیان اینکه تا حدودی پایههای اصلی کار انجام شده و جزئیات درونی نیز انجام شده است؛ افزود: کار اجرای ساخت گنبد و ادامه کار را خواهیم داشت که امیدواریم با این اعتبار اتمام ساخت یخدان را به نتیجه برسانیم.
وی در پایان گفت: حدود ۳۰۰ میلیون تومان نیز از اعتبارات استانی برای این پروژه پیش بینی شده است که امیدواریم با اعتبارات ملی و استانی هر چه زودتر شاهد مرمت یخدان میر فتاح ملایر باشیم.
شهرستان ملایر دارای بیش از ۴۰۰ اثر تاریخی تفریحی و گردشگری است و ۲۰۰ اثر آن به ثبت ملی رسیده است.
|
