|
در سالیان دور، تولید فرش و قالی دستباف و سنتی یکی از تولیدات درآمدزا و قابل توجه در همدان به حساب میآمده است اما اکنون بافت فرش در این استان از رونق افتاده و به گفته فعالان بازار فرش دیگر بافندهای در همدان وجود ندارد.
آنطور که فعالان بازار فرش میگویند، صادرات است که به فرش ایرانی رونق میدهد و دلیل اصلی بیرونقی بازار فرش همدان نبود صادرات فرش و نبود بافندههای خبره است.
به گزارش ايسنا، ترابی از حجرهداران قدیمی در بازار فرش است، او با تأکید بر اینکه بازار فرش همدان در گذشته رونق زیادی داشت، دلیل اصلی بیرونقی بازار فرش همدان را نبود صادرات میداند و میگوید: بازار فرش زمانی رونق داشت که صادرات بود اما حالا چون صادرات فرش وجود ندارد، بافندهای هم نیست.
این فروشنده که ۵۰ سال است در بازار فرش همدان فعالیت دارد، ادامه میدهد: درحالحاضر تمام مغازهها قالی ماشینی را تبلیغ کرده و میفروشند، این درحالیست که در سالهای دور در بازار فرش همدان حتی یک تخته فرش ماشینی وجود نداشت اما امروز از ابتدای بازار، فرشهای ماشینی به معرض نمایش گذاشته شدهاند.
او با بیان اینکه در قدیم در هر روستای همدان حداقل بین 5 تا 6 بافنده قالی وجود داشت، یادآور میشود: امروزه مشاغل کاذب زیاد شده و بافندههای فرش به سمت این مشاغل میروند و از طرفی زنان امروزی با وجود موبایل، تلویزیون و ... قالیبافی نمیکنند.
این فروشنده فرش درباره تأثیر کرونا بر بازار فرش، بیان میکند: کسادی بازار از پیش وجود داشت و کرونا هم موجب شده بیشتر شود و فروش فرش ما خانهداری شده است و خانهدار هم فرشی را که خریداری میکند، چندین سال استفاده میکند اما صادرات هر هفته بود.
نبود خرید و فروش در بازار فرش همدان
سیدحمزه حسینی که از قدیمیهای بازار فرش است، با بیان اینکه وضعیت بازار فرش همدان قابل مشاهده است و نیازی به گفتن ندارد، میگوید: صادر نشدن فرش و رسیدگی نکردن مسئولان به بازار فرش، موجب شده فروشندگان فرش صبح تا بعدازظهر در حجرههای خود بیکار بنشینند.
این فروشنده فرش دستباف همدان با اشاره به نبود خرید و فروش فرش در بازار همدان، ادامه میدهد: اگر یک هفته در بازار فرش همدان بنشینید فروشی نمیبینید.
این حجرهدار باسابقه فرش همدان با تأکید بر اینکه فرش دستباف را کشتند، میگوید: با ورود فرش ماشینی، فرش دستباف از بین رفته و بازار فرش دستباف دچار رکود است و بازاری نیست.
حسینی با بیان اینکه در گذشته فرش ایرانی در جهان حرف نخست را میزد، ادامه میدهد: فرش دستباف باید صادر شود، همانطور که در گذشته صادر میشد اما امروز صادراتی وجود ندارد.
این فروشنده فرش دستباف همدان از دولت میخواهد فرش دستباف را حمایت کند و میافزاید: دولت باید از همه نظر فرش دستباف را حمایت کند، چه بافندگان و چه فروشنده اما درحالحاضر حمایتی وجود ندارد.
تولید فرش ماشینی؛ خیانت به فرش دستباف
مهدی داناییفر فروشنده جوانی است که بیرون محوطه بر روی تختههای قالی نشسته است، به جمع ما اضافه میشود و میگوید: بزرگترین خیانت به فرش دستباف همین تولید فرشهای ماشینی است.
او با اشاره به اینکه ۵۰ تا ۶۰ درصد بازار فرش همدان فرش ماشینی شده است، ادامه میدهد: زیبایی و ارزان بودن قیمت فرشهای ماشینی موجب شده مردم به سمت این نوع قالی روی بیاورند، درحالیکه فرش دستباف با همان ابعاد ممکن است تا صد میلیون تومان فروخته شود.
او با بیان اینکه فرشهای چین، پاکستان، هند و نپال جای فرش ایرانی را گرفته است، یادآور میشود: در سالهای اخیر بافندگان ایرانی تا دیدند فرش ایرانی خریدار دارد، تقلبکار شدند و فرش زر چارکی که ده کیلو خامه نیاز داشت، با 6 کیلو بافتند و همین موجب شد جنس مرغوب صادر نشود و دیگر خارجیها فرش ما را نخرند و امروز کشورهای دیگر نقشه قالی ایران را میبرند و میبافند و بهعنوان قالی ایرانی میفروشند.
این فروشنده معتقد است: وقتی قالی بیکیفیت صادر شود موجب خراب شدن وجهه فرش دستباف ایرانی میشود و باید از صادرات فرشهای بیکیفیت به خارج جلوگیری شود.
او با اشاره به اینکه دولت نباید اجازه دهد قالی بیکیفیت صادر شود، میگوید: صادرات قالی بیکیفیت موجب میشود بازارهای صادراتی خود را از دست بدهیم. ما چرا باید برویم افغانستان بازاریابی کنیم؟ درحالیکه در گذشته قالی ما به آمریکا و اروپا صادر میشد.
داناییفر با بیان اینکه در سالیان گذشته فرشفروشان همدان ۵۰ بافنده داشتند، خاطرنشان میکند: بسیاری از مغازههای فرشفروشی همدان بافنده داشتند اما امروز صرفه ندارد و بافندهها هم برای روزی ده یا ۲۰ هزار تومان قالی نمیبافند. او با اشاره به اینکه هزینههای تولید بالا رفته و از طرفی قالیها خریداری نمیشوند، ادامه میدهد: امروزه نهتنها مشکل بافنده داریم بلکه تمامی خامهها و مواد اولیه فرش بیکیفیت شدهاند، بهطوریکه در گذشته خامهها گیاهی بود اما اکنون بیکیفیت شده است. داناییفر خاطرنشان میکند: طرحهای حاج خانمی نقش جوزان از طرحهای فرش دستباف همدان بوده است اما متأسفانه امروز کسی از این طرحها نمیبافد چون صرفه اقتصادی ندارد.
با راهنمایی یکی از قدیمیهای بازار فرش همدان که خود در گذشته بافنده بوده، به حجره دیگری میروم که 2 برادر مشغول بافت قالی هستند. کنارشان مینشینم و سر صحبت را باز میکنم. علیرضا ولدی با بیان اینکه از سن 8 سالگی بافت قالی را آغاز کرده است، میگوید: امروز بازار فرش دستباف خوابیده است و استادکارهای بافت فرش در همدان دیگر وجود ندارد.
این بافند فرش دستباف همدانی که مشغول بافت فرش بیجار انگوری است، ادامه میدهد: امروزه دیگر در همدان بافنده فرش نیست؛ زیرا هم سرمایه میخواهد و هم استادکارهای قدیمی نیستند که پای کار باشند.
ولدی با گلایه از نداشتن بیمه قالیبافی، خاطرنشان میکند: در دورهای، فردی که مکانیک بود بیمه قالیبافی میشد اما من که از کودکی قالیباف هستم، موفق به دریافت بیمه قالیبافی نشدهام و درحالحاضر هم بهدلیل بالا رفتن سن نمیتوانم بیمه شوم.
این بافنده فرش درباره سرمایه مورد نیاز برای بافت یک تخته قالی، میگوید: برای بافت یک دار قالی 7 میلیون تومان هزینه کردهام و به قیمت 7 میلیون نیز میخرند، درحالیکه باید این فرش ۲۰ میلیون فروخته شود.
|
