|
بهار- مینا ابراهیمی - خبرنگار همدان پیام: حدود یک ماه گذشته سرپرست معاونت برنامهریزی و اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی از کشت قراردادی سیبزمینی و برنج خبر داده بود.
به نقل از محمد قربانی تاکنون کشاورزی قراردادی برای محصولات صنعتی مانند چغندرقند، کلزا و پنبه انجام شده است و در دولت سیزدهم از اوایل آبان ماه، کشاورزی قراردادی گندم نیز آغاز و ۲۵۰ هزار هکتار گندم به صورت قراردادی کشت شده است که از سال آینده کشت قراردادی سیبزمینی و برنج در دستور کار وزارت جهاد کشاورزی است.
وی درباره اجرای این طرح شرکتهای پشتیبان، بانکها و مؤسسات را موظف به حمایت از این طرح دانست تا افرادی که اقدام به کشاورزی قراردادی میکنند، بهخصوص بخش خصوصی که رکن اصلی در کشاورزی قراردادی است، قرارداد را به بانکها و مؤسسات اعتباری ببرند و بر مبنای آن تسهیلات دریافت کنند که این تسهیلات برای خرید سم، کود و بذر خواهد بود.
گفتنی است، براساس تعریف سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد (فائو)، کشاورزی قراردادی یک نوع سیستم تولید در کشاورزی است که مطابق توافقی بین خریدار و کشاورز انجام و در قرارداد شرایط تولید و بازاریابی محصول ذکر میشود.
کشت قراردادی، قرارداد مبتنی بر تولید است، به عبارت دیگر بر اساس قراردادی بین خریدار و کشاورز تولید محصول انجام میشود. در این نوع سیستم تولید، خریدار که معمولاً شرکتها و صنایع غذایی هستند موظف به تعیین بهترین الگوی کشت، تأمین نهادههای تولید با قیمت مناسب، آموزش کشاورزان و بازاریابی هستند و کشاورزان فارغ از دیگر دغدغهها تنها باید تمرکز خود را بر برنامهریزی برای کشت محصول با بالاترین کیفیت و حداقل بودجه بگذارند که میتواند نتایجی چون کاهش ریسک تولید و بازار و ثبات درآمد برای کشاورز و سود برای خریدار را به دنبال داشته باشد.
اما آن طرفتر عدهای نیز معتقدند که کشت قراردادی سیبزمینی با توجه به اینکه شهرستان بهار رتبه نخست تولید و صادرات سیبزمینی کشور را با اختصاص یکپنجم تولید کشور را دارد، بدون برنامهریزی همه جانبه و استفاده از نظرات و تجربه متخصصان این حوزه این طرح با شکست مواجه میشود.
بدون استفاده از نظرات متخصصان طرح شکست میخورد
رئیس انجمن ملی سیبزمینی ایران در گفتوگو با همدان پیام، گفت: سیبزمینی با محصولاتی چون گندم، چغندرقند و... که کشت قراردادی انجام میشود بسیار متفاوت بوده و ساز و کارهای خاصی را برای کشت قراردادی میطلبد، اما آنچه نمایان است این است که این طرح بهصورت کامل و تخصصی تشریح نشده و حتی نظر این انجمن به عنوان انجمن تخصصی هم برای اجرای این طرح لحاظ نشده است.
خسرو طالبی ادامه داد: به نظر کشت قراردادی صنایع تبدیلی و موردنظر خصوصی را با کشاورزان انجام دهند، این طرح با موفقیت بیشتری همراه شود، ضمن اینکه در یک بازه زمانی مشخص و با تعیین قیمت معین کشاورزان به سوددهی میرسند و از طرفی با توجه به اعلام این خبر نحوه اجرای آن در هالهای از ابهام قرار دارد چراکه کشت بهاره کشاورزان مدتی است آغاز شده است که تابستان قابل بهرهبرداری است و هیچ اقدام خاصی برای کشت قراردادی انجام نشده است.
وی با انتقاد از اینکه برای اجرای این طرح نظرات کارشناسی و بهرهگیری از نظرات متخصصان این حوزه و انجمنهای تخصصی نظرخواهی نشده است، اظهار کرد: اجرای چنین طرحهایی به نظرات کارشناسی نیاز داشته که بهصورت دستوری و شعار کاری از پیش نمیرود و باید انجمنها و تشکلهای خصوصی برای همکاری و مشاوره پای کار بیایند و تاکنون مشخص نشده مجری طرح کشت قراردادی کیست و یا چه برنامههایی برای اجرای این طرح دارد.
کشت قراردادی سیبزمینی الگوی کشت قرار میگیرد و بازار پیش از تولید محصولات کشاورزی قدم مثبتی برای کشاورزان و مردم است
اما در مقابل نماینده سازمان توسعه کشاورزی مردم استان همدان و مشاور عالی تخصصی خبرگان کشاورزی تخصصی سیبزمینی کشور نیز اعتقاد دارد: کشت قراردادی سیبزمینی ذیل الگوی کشت قرار میگیرد و بازار پیش از تولید محصولات کشاورزی قدم مثبتی برای کشاورزان و مردم است که با توجه به افزایش بیرویه قیمت نهادههای کشاورزی از جمله ادوات کشاورزی دنباله بندها، تراکتور، هزینههای کاشت، داشت و برداشت، سم و کود و... با ورود دولت و کشت قراردادی به کمک کشاورزان به ویژه ارقام و بذور صنعتی آمده تا با در اختیار قرار دادن نهادهها و ارقام صنعتی و تعیین قیمت از قبل یا به نرخ روز همانند محصولاتی چون گندم، چغندرقند قرارداد میبندد.
بهزاد بابائی ادامه داد: ارقام صنعتی همچون آگریا و جیلی بیشتر در روستاهای بخش مرکزی استان امزاجرد، ینگجه، دهپیاز و بخشی از شهرستان بهار و روستای دینارآباد کشت میشود که در بلندمدت با اجرای قراردادی کشت به سمت الگوی کشت پیش میرویم.
وی افزود: 16میلیون هکتار از اراضی کشور به کشاورزی اختصاص دارد که حدود ۸میلیون هکتار از اراضی آبی دارای مجوز چاه آب و چاههای بدون مجوز بهرهبرداری میشود که بیشترین مصارف کشور با اختصاص ۹۰درصد مصارف نیز به بخش کشاورزی اختصاص دارد و با اجرای قراردادی کشت محصولاتی چون گندم، ذرت، دانههای روغنی کلزا و... نیازی به واردات این محصولات با ارز 4 هزار و۲۰۰تومانی نخواهیم داشت.
چنانچه در نهاوند دانههای روغنی کلزا کشت میشد که به دلیل حمایت نشدن ابتر ماند و با اجرای کشت قراردادی و رعایت الگوی کشت و جایگزینی این محصولات به جای محصولات پر آببری چون هندوانه، سبزی و صیفی که بیشتر در شهرستانهای کبودراهنگ، بخشی در شهرستان بهار، ملایر و اسدآباد کشت میشود علاوه بر مدیریت مصرف آب و الگوی کشت نیاز به واردات محصولات اساسی کاهش مییابد.
بابائی در ادامه به تأثیر تحولات جنگ اُکراین و روسیه به افزایش ۲۰تا۳۰ درصدی قیمت جو، گندم، ذرت و نهادههای دامی اشاره کرد و افزود: امنیت غذایی جامعه از اهمیت والایی حتی بیشتر از امنیت نظامی برخوردار است که با الگوی کشت قراردادی و قیمت واقعی کشاورزان رغبت بیشتری به کشت پیدا میکنند که علت نرخ تورم و گرانیهای اخیر مرغ، گوشت و تخم مرغ نیز قیمت نهادههای دامی و مصارف مرغداریها برمیگردد و سازمان مردمنهاد ما همگام با سیاستهای دولت، در بخش اطلاعات، آموزش کمک حال اجرای این طرح خواهیم بود تا با کشت قراردادی سیبزمینی و سایر محصولات الگوی کشت اجرا شود.
عكس: ایسنا
|
