|
وجدان کاری در فعالیتهای اجتماعی یک عنصر اعجازآور است که موجب استحکام اعتمادعمومی بین مردم جامعه میشود و طلای نابی است که متأسفانه امروزه در وضعیت پیچیده جامعه ایرانی بدون هیچ ارزش و عیاری خرید و فروش میشود .
کمرنگ شدن وجدانکاری و سهلانگاری در انجام هر خدمت و تولید محصول در جامعه، معلول علتهای بسیاری است که به تمام ارزشهای انسانی و اجتماعی آسیب میرساند و اصلاح و بازسازی این وضعیت غلط در جامعه امروز ایرانی نیازمند هوشیاری و برنامهریزی عاجل متولیان فرهنگی و مجریان قانون در تمام زمینههای اجتماعی است. آسیبشناسی با هدف سرکوب آفتهای مضر و بازدارنده و مخل امنیت غذایی، سلامت عمومی و فرهنگ اجتماعی، در حالحاضر ضروریترین اقدام ممکن برای هدایت جامعه به سمتوسوی یک مدینه فاضله است که متأسفانه به علتهای گوناگون از آن دور افتادهایم و دانسته و ندانسته فرسنگها به بیراهه افتاده و ادامه میدهیم.
یکی از علتهای اصلی بیاعتمادیها و بیتفاوتیها و ارائه ندادن کار و وظیفه خوب و خداپسندانه در بسیاری از کارهای روزمره، فقدان اراده لازم نزد مدیران و مسئولان امور خرد و کلان جامعه در برخورد قاطع و بازدارنده با مجرمان ریز و درشت بوده و هست که طی سالیان زیادی مانده و تلنبار شده و به عادت مزمن و خودفریبانه تبدیل شده است. البته این درست است که بسیاری از ناهنجاریهای امروز جامعه نتیجه ساز و کارهای غلط اقتصادی و تنگناهای معیشتی بین مردم است و درواقع بداخلاقیهای اجتماعی از یکسو و شرایط نامساعد اقتصادی علت و معلول هم هستند ولیکن بدآموزیها و خیلی کجرویها و عادتهای غلط آنچنان در وجود لایههایی از مردم نهادینه شده است که اگر تمام مشکلات و موانع و نقصانهای اقتصادی هم برطرف و آفتزدایی شود و بهطور کلی چرخهای اقتصاد در مسیر درست حرکت کند، حداقل در کوتاهمدت و میانمدت هم، بداخلاقیها و ازجمله فقر وجدان کاری در تمام عرصههای دولتی و مردمی، اصلاح نخواهد شد و به مسیر درست نخواهد افتاد و به قول معروف این خمیر آب زیادی خواهد برد .
متأسفانه فقدان وجدان کاری در اغلب ادارات و سازمانهایی که روزانه با اربابرجوع فراوانی مواجه هستند، بیداد میکند. کسی که مسئولیتی چه در مشاغل دولتی و چه مشاغل کوچه و بازاری بر عهده میگیرد، برای انجام کار و وظیفه درست و خداپسندانه و کارآمد برای اربابرجوع خود، یا باید انسانی صالح و خوش اخلاق و مردممدار باشد، یا باید از خدا بترسد و مطیع کامل قوانین جاری اداره و کسبوکار خود باشد و یا اینکه یک کارشناس و متخصص ششدانگ و خبره کار باشد که کار و نظرش درست از آب بیرون آید و نه سیخ بسوزد و نه کباب .
متأسفانه در برخی سازمانها و در برخی مراجعات کاری چنین شاکله و فضایی ملاحظه نمیشود و در چنین وضعیت چطور میشود انتظار تکریم اربابرجوع و تحقق حقوق شهروندی را داشت؟!
نگارنده در این خصوص نمونه عینی و بارز دارم که رئیس یک سازمان در مواردی بدون اشراف کارشناسانه و توجه به جزئیات پرونده دستور میدهد، اما کارشناسان زیردست و مربوطه در بخشهای مختلف آن سازمان، با توجه به مغایرت دستور رئیس خود با واقعیت پرونده، از پیشرفت پرونده به سمت آدرس غلط ممانعت میکنند. حال اگر چنین پرونده با دستورالعملهای مغایر با واقعیتهای مربوطه به مرحله اجرا برسد ظلم بزرگی در حق اربابرجوع و صاحب دعوی خواهد بود.
به همین نسبت است که متأسفانه در بسیاری از بسترهای اجتماعی سنگ روی سنگ بند نیست و هر کسی در هر شغل و مسئولیت در انجام وظیفه درست خود کمکاری و اهمال میورزد. این کجرویها و شکلگیری فرهنگ مخرب و بدآموزی های اجتماعی با شیب تند، اما بیصدا و بیرنگ در حال پیشروی و آفتافزایی است.
جامعه امروز به شدت تحتتأثیر مشکلات به ظاهر بزرگتر است و کمتر کسی و وجدان بیداری متوجه نفوذ هرز آب به بنیان جامعه است، در حالی که آسیبشناسی و علتیابی واقعی و منطبق با چنین وضعیت به مراتب کاری دشوارتر از حل یک شبه مشکلات اقتصادی یا ریشهکنسازی بیماری مسری و خطرناک کرونا است. این قصه سر دراز دارد!
|
