|
سال 1402 به عنوان یک سال بسیار مهم در حوزه کارآفرینی و اقتصاد کشور، با ارزیابی دقیق و تحلیلی از رویدادهای این دوره مورد بررسی قرار گرفته است. این سال، همراه با چالشها و فرصتهای بسیاری بوده که تأثیرات آن بر جامعه کارآفرین و کسبوکارها را به وضوح نمایان کرده است.
یکی از نکات برجسته در سال 1402، رشد قابل توجه تعداد شرکتها و استارتاپهای فعال در حوزههای نوآوری و فناوری بود. این پدیده نشان دهنده افزایش اهمیت کسبوکارهای نوپا و خلاق در اقتصاد کشور بوده و نقش آنها در ایجاد اشتغال و رشد اقتصادی را تأکید مینماید.
اما متأسفانه، مشکلاتی همچون فشار اقتصادی و تحریمهای بینالمللی نیز بر کسبوکارها و کارآفرینان تأثیر منفی گذاشته است. مسائلی از قبیل نوسانات نرخ ارز، کاهش توان رقابت، و محدودیتهای در دسترسی به منابع مالی از جمله چالشهایی هستند که کارآفرینان در سال 1402 با آن مواجه شدهاند. اما با تمام این چالشها، برخی کارآفرینان با استفاده از استراتژیهای خلاقانه و منابع محلی موفق به رشد و توسعه کسبوکار خود شدهاند.
به گزارشGME (دیده بان جهانی کارآفرینی)در سال 2023 از 51 کشور مصاحبه صورت گرفته است و این 51 کشور که آمارهای مربوط به فعالیتهای کارآفرینانۀ خود را در اختیار GEM قرار دادهاند، حدود دوسوم جمعیت جهان را شامل میشود؛ از چین با جمعیت 1.3 میلیارد نفر گرفته تا هند که با توجه به برآورد سازمان ملل متحد احتمالاً پرجمعیتترین کشور دنیا در سال 2023 معرفی میشود. دیدهبان جهانی کارآفرینی برای ارائه ارزیابی صحیح، کشورهای مشارکت کننده در بررسی خود را بر اساس سرانۀ تولید ناخالص داخلی در سه دستۀ درآمد بالا، درآمد متوسط، و درآمد پایین تقسیم نموده است.
سطح A (بیش از 40 هزار: دلار اتریش، کانادا، قبرس، فرانسه، آلمان، ایتالیا، ژاپن، لیتوانی، لوکزامبورگ، هلند، نروژ، قطر، کره جنوبی، عربستان، اسلوونی، اسپانیا، سوئد، سوئیس، امارات، انگلیس، آمریکا
سطح B (بین 20 تا 40 هزار دلار: آرژانتین، شیلی، کرواسی، یونان، مجارستان، لتونی، مکزیک، عمان، پاناما، لهستان، پورتوریکو، رومانی، صربستان، اسلواکی، تایوان، اروگوئه
سطح C (کمتر از 20 هزار دلار: برزیل، چین، کلمبیا، مصر، گواتمالا، هند، اندونزی، ایران، مراکش، آفریقای جنوبی، توگو، تونس، ونزوئلا
محققین دیده بان جهانی کارآفرینی برای ارائه ارزیابی منطقی، کشورهای شرکتکننده را بر اساس سطوح درآمدی متفاوت تقسیم بندی کردهاند، که ایران را به عنوان کشوری با درآمد پایین معرفی شد.
وضعیت ایران در گزارش سال 2023
دیدهبان جهانی کارآفرینی 13 شاخص زیر را تعریف کرده که بینش لازم را در مورد چگونگی تقویت محیط¬های مربوط به کارآفرینی را از ابعاد گوناگون در اختیار دولتمردان قرار دهد تا بتوانند برای سال¬های آتی تدابیر بهتری بیاندیشند. یکی از کشورهایی که در گزارش سال جاری این مؤسسه مورد بررسی قرار گرفته، ایران است که در ادامه به واکاوی وضعیت ایران در همگروهای خود مانند: برزیل، چین، کلمبیا، مصر، گواتمالا، هند، اندونزی، مراکش، آفریقای جنوبی، توگو، تونس، ونزوئلا خواهیم پرداخت:
1- سرمایۀ کارآفرینانه: ایران از بین 13 کشور همگروه خود، رتبۀ 7 را در این شاخص کسب نموده است.
2- سهولت دسترسی به سرمایۀ کارآفرینانه : رتبۀ ایران از میان 13 کشور، 7 است.
3- سیاست دولت در حمایت و ارتباط: ایران در این شاخص از میان 13 کشور در جایگاه 10 ایستاده است.
4- سیاست دولت در مالیات و بوروکراسی: رتبۀ ایران در این شاخص از میان 13 کشور، 11 است.
5- برنامههای کارآفرینانه دولت: ایران در این شاخص از میان 13 کشور در جایگاه 11 ایستاده است.
6- آموزش کارآفرینی در مدرسه: جایگاه ایران در این شاخص از بین 13 کشور همگروه خود، 10 است.
7- آموزش کارآفرینی پس از مدرسه: ایران در این شاخص از میان 13 کشور، رتبۀ آخر را کسب نموده است.
8- انتقال تحقیق و توسعه: ایران در این شاخص در جایگاه 9 از میان 13 کشور قرار دارد.
9- زیرساختهای تخصصی و تجاری: رتبۀ ایران در این شاخص از میان 13 کشور، 10 است.
10- سهولت ورود و پویایی بازار: رتبۀ ایران در این شاخص از میان 13 کشور، 9 است.
11- سهولت ورود به بازار و مقررات آن: ایران در این شاخص از بین 13 کشور در جایگاه آخر ایستاده است.
12- زیرساختهای فیزیکی: ایران در این شاخص رتبۀ 8 را از میان 13 کشور همگروه خودش کسب نموده است.
13- هنجارهای اجتماعی و فرهنگی: ایران در این شاخص از میان 13 کشور، رتبۀ 10 را دارد.
شاخص زمینه کارآفرینی ملی
در زمینه کارآفرینی ملی ایران در سال جاری 0.3 بهبود داشته و از 3.3 در سال گذشته به 3.6 ارتقا یافته است. این نشان میدهد که تلاش قابل توجهی جهت بهبود شرایط کارآفرینی صورت گرفته است اما متأسفانه، گلوگاه¬های موجود در اکوسیستم کارآفرینی کشور همچنان نابسامان است و با توجه به پتانسیل بالای ایران باید ساماندهی مطلوبی در زمینه اقتصادی، سیاسی، فرهنگی و اجتماعی صورت گیرد.
رتبه ایران از جمله ۱۳۲ کشور جهان، در جایگاه ۶۲ واقع گرفته است. همچنین ایران در بین ۳۷ کشور دارای درآمد متوسط تا پایین، در رتبه ششم قرار دارد. از سوی دیگر، در میان ۱۰ کشور منطقه آسیای مرکزی و جنوبی، موفق به کسب رتبه دوم شده است.
با توجه به آخرین آمار منتشر شده، ایران بهلحاظ سهولت کسب و کار، با افزایش ۲۰ رتبه نسبت به سال قبل، به رتبه ۱۰۷ جهانی دست یافت. از دیدگاه رتبهبندی، ایران از جمله کشورهای ضعیفتر در زمینه سهولت کسب و کار بهشمار میرود، که این موضوع، بسیار نگرانکننده به نظر میرسد.
در نهایت به گزارش دیده بان جهانی کارآفرینی 5/5 درصد کارآفرینان نوپای ایرانی (با رتبه 10در میان 49 کشور ) انتظار دارند که در 5 سال آتی، 6 نفر یا حتی بیشتر اشتغال زایی ایجاد کنند. از کسی پوشیده نیست که اهداف اصلی همه کارآفرینان ایرانی، اشتغال زایی بوده است و این امر ناشی از باورها و تفکرات ارزشمندکارآفرینانه شان است. البته امارات متحده عربی در این شاخص (با 19.6درصد) در صدر 49 و اولین کشور در لیست جدول قرار داد.
|
