|
«ساختمانهای موزهها درصورت وقوع بحران، ایمنی لازم را ندارند و متأسفانه بسیاری از آثار تاریخی و باستانی منحصر بهفرد در موزههایی قرار گرفتهاند که ساختمانشان مقاومت کافی در برابر زلزله، آتشسوزی و دیگر اتفاقات احتمالی ندارد.»
ساختمانهای موزهها درصورت وقوع بحران ایمنی لازم را ندارند، حفاظت فیزیکی و حراست شبانهروزی از موزهها را میتوان بسیار مناسب و همگام با تکنولوژی و تجهیزات مدرن دانست. بسیاری از آثار تاریخی و باستانی منحصر بهفرد در موزههایی قرار دارند که ساختمان آنها مقاومت کافی در برابر زلزله، آتشسوزی و دیگر اتفاقات ندارد.
مقاومسازی ساختمانهای قدیمی شاید تا حدودی ضریب ایمنی ساختمان را بالاتر ببرد اما خطر همیشه در کمین است. اگر توجه به این موضوع بسیار مهم را جدی نگیریم تأسف خوردن پس از وقوع فاجعه ارزشی ندارد و خسارت وارده بر آثار نفیس تاریخی و باستانی غیرقابل جبران است.
هرچند بسیاری از بناهای تاریخی کشورمان ارزش موزهای دارند و از اهمیت بسیار زیادی برخوردارند اما تغییر کاربری آنها به موزه باستانشناسی و قرار دادن آثار تاریخی و باستانی کشور در آنجا نیاز به بازنگری دارد.
ساخت ساختمانهای ایمن و دارای استانداردهای لازم در زمان وقوع بحران برای گنجینهها و موزههای باستانشناسی از ضرورتهای بسیار مهم کشور است. شرایط نگهداری و نمایش آثار تاریخی در موزهها از استانداردهای حفاظتی و ایمنی لازم برخوردار نیست. بهمنظور پیشگیری از فرسودگی و آسیبپذیر شدن آثار موزهای، کنترل دقیق و اصولی دما، رطوبت و نور متناسب با آثار لازم و ضروری است. تأسیسات موجود و سیستم اعلام و خاموش کردن آتش در ساختمان موزهها متناسب با ساختار آثار موزهای و ساختمان موزهها نیست. وقوع حوادث گوناگون در موزهها مانند فاجعه آتشسوزی موزه ملی برزیل نمونهای برای هشدار به توجه بیشتر است.
بهعنوان مثال موزه موقت همدان در مدرسه قدیم تربیت واقع در سایت تاریخی هگمتانه از ارزشمندترین یافتههای باستانشناسی منحصر بهفرد همدان را در خود قرار داده که درصورت وقوع بحران آتشسوزی و زلزله با توجه به قدیمی بودن بنا قطعبهیقین در معرض خطر قرار خواهند گرفت.
ساختمان موزه ایران باستان در سال ۱۳۱۶ ساخته شده است. سازه و مصالح ساختمانی این بنا بسیار فرسوده، آسیبپذیر و بدون ایمنی و استانداردهای لازم برای نگهداری مهمترین آثار باستانی کشور است. در موزه ایران باستان، 3 میلیون اثر تاریخی نگهداری میشود که ۳۰۰ هزار اثر قابلیت نمایش دارند، اما فقط 4 هزار اثر آن به نمایش گذاشته شدهاند.
موزه باستانشناسی زنجان در عمارت ذوالفقاری نیز بسیاری از ارزشمندترین یافتههای باستانشناسی منحصر بهفرد استان زنجان مانند مردان نمکی را که در دنیا بینظیرند در خود نگهداری میکند که درصورت وقوع بحران آتشسوزی، زلزله و ... در معرض خطر قرار خواهند گرفت.
بنابراین باید زنگ خطر وضعیت مخاطرهآمیز بسیاری از آثار تاریخی موجود در گنجینههای غیرایمن و موزههای غیراستاندارد جدی گرفته شود و در راستای تأمین اعتبار و ساخت موزه و گنجینههای امن و استاندارد در کشور توجه جدی شود. با هوشیاری و درایت میتوان علاج واقعه را پیش از وقوع انجام داد.»
|