|
لالجین شهری که با عنوان جهانی «شهر سفال» میتواند یکهتاز عرضه و تقاضای هنر سفالگری باشد، هنوز در عرصه ملی هم شهرت کافی و وافی ندارد. شهر جهانی که میتواند مقصدی برای گردشگران داخلی و خارجی شود اما هنوز در حوزه زیرساختهای خدماتی، اقامتی و حتی رستورانداری درجا میزند. در یک کلام میتوان گفت عنوان جهانی، لالجین را کافی نیست این شهر زیرساخت میخواهد و بس!
در کنار این چالشها، سرمایهگذار به هزینه کردن در این شهر بهدلیل موقوفه بودن هم رغبت ندارد، بهواقع کدام سرمایهگذار است که راضی باشد املاکش سند ثبتی نداشته باشد؟
اما دلیل این چالش چیست؟ میگویند 2 دانگ از مشاع 6 دانگ لالجین را «زبیده خاتون» در سال 1274 وقف کرده بود. زبیده خاتون دختر فتحعلیشاه قاجار بود که «نصرتالملک قراگوزلو» همسر او، به یمن ازدواج با شاهزاده خانم قاجاری، 2 دانگ از ملک روستای لالجین را مهرش کرد.
شاهزاده خانم با «سلیمان خان خزایی» مالک 4 دانگ از کل اراضی لالجین شریک شد و پس از مدتی مهریه خود را وقف سیدالشهدا(ع) کرد. حالا اما داستانی که با عروسی آغاز شده بود، پایان تلخی را انتظار میکشد؛ برخی در اصالت سند وقفنامه شک دارند. برخی آن را پذیرفتهاند، اما نگران املاک خود هستند.
نخستینبار این وقفنامه در سال 1328 در روزنامه اطلاعات منتشر شد و نشان داد زبیدهخاتون عواید ملک را برای روشنایی مجالس روضه امام حسین(ع)، ساخت و تعمیر راهها، پلها و خدمت به زائران کربلا اختصاص داده است. در این میان مردم بخشی از اراضی لالجین را در تقسیم اراضی خریدند و برخی از آنها در این زمینها خانه، مغازه، کارگاه و کوره ساختند. اوقاف مدعی 2 دانگ از لالجین شد و مردم برای حلال شدن اموال خود، خواستند زمینهای وقفی را از اوقاف بخرند. در سال 1391 فرمان «تبدیل به احسن» این املاک را هم مقام معظم رهبری صادر کردند و اوقاف برای عمل به این فرمان با مسئولان شهری توافق کرد برای حل مشکل 2 کارشناس از شورا، اوقاف و یک کارشناس بیطرف، املاک مردم لالجین را قیمتگذاری کنند و مردم قیمت 2 دانگ آن را به اوقاف بپردازند تا سند یا صلحنامه ثبتی دریافت کنند. البته داستان به همین راحتی تمام نشد و چندی بعد روند اجرایی فرمان متوقف شد؛ مردم ماندند و گره کوری که سر بازشدن ندارد.
لالجین در تاریخ ۱۴ تیر سال 95 عنوان «شهر جهانی سفال» را از سوی شورای جهانی صنایعدستی دریافت کرد. قدمت سفال لالجین بر اساس مستندهای موجود به بیش از ۷۰۰ سال میرسد و عنوان پایتخت سفال ایران را هم یدک میکشد. لالجین با جمعیتی بیش از 15 هزار نفر در 23 کیلومتری مرکز استان همدان قرار دارد و بیش از 900 واحد خرد، کوچک و متوسط تولید، تکمیل و فروش سفال و سرامیک را در خود جای داده است. این واحدها برای بیش از 5 هزار نفر اشتغال ایجاد کردهاند و در مجموع امرار معاش بیش از 60 درصد مردم این شهر با این صنعت مرتبط است. اما شاید حل نشدن زمینهای وقفی لالجین سالهاست راه را بر روی مسیرهای جذب سرمایهگذار در راستای توسعه بسته است.
حالا مناسبت هفته جهانی صنایعدستی، فرصت حضور امام جمعه همدان را در شهر جهانی سفال رقم زد و در این حضور بار دیگر شناخته نشدن لالجین در عرصه ملی و جهانی و حل نشدن موقوفه بودن آن از جمله موارد مهم مطرح شده بود.
در این دیدار امام جمعه همدان با تأکید بر اینکه لالجین شهری جهانی است و باید صنایع و تولیدات این شهر به دنیا معرفی شود، گفت: لالجین در زمینه ایجاد اشتغال فرصتهای بسیاری در اختیار دارد.
حجتالاسلام والمسلمین حبیبا... شعبانی ابتدا با حضور در جلسه آشنایی با هنرمندان و سفالگران این شهر که فرماندار، بخشدار، شهردار، جمعی از مدیران و خبرنگاران نیز در این جلسه حضور داشتند، برخی از مشکلات و نیازهای صنعتگران حوزه سفال و سرامیک را شنید و در ادامه از چند فروشگاه عرضه سفال و سرامیک و همچنین کارگاه تولیدات ظروف سفال بازدید کرد.
وی در حاشیه این بازدید در نشستی با مسئولان گفت: شهر جهانی لالجین یکی از فرصتهای بسیار مهم در راستای معرفی استان تاریخی همدان است و با توجه به ظرفیتهای بالای این شهر میتوان در راستای جذب گردشگران و هدایت صنعت توریست به این شهر گامهای مهمی برداشت.
امام جمعه همدان با تأکید بر اینکه شهر جهانی لالجین در راستای ایجاد اشتغال میتواند یکی از قطبهای مهم در بخش صنایعدستی باشد و باید در زمینه برطرف کردن مشکلات تولید به ویژه ارتقا و تجهیز کارگاهها قدم برداشت، گفت: مسئولان در رفع نیازهای هنرمندان و صنعت گران سفال و سرامیک از هیچ تلاش و کوششی دریغ نکنند.
متولیان صنایع و تولیدات این شهر را به جهان معرفی کنند
وی با تأکید بر اینکه لالجین شهری جهانی است و متولیان امر باید صنایع و تولیدات این شهر را به جهان معرفی کنند، گفت: لالجین در زمینه ایجاد اشتغال فرصتهای بسیاری در اختیار دارد.
شعبانی با بیان اینکه همدان در زمینههای مختلفی از جمله کشاورزی، صنایعدستی ظرفیتهای خوبی برای تولید دارد، گفت: برخی زمینها و کارگاهها در شهر لالجین مشکل اوقافی دارد و متولیان امر باید توجه بیشتری به حل این مشکل داشته باشند.
امام جمعه همدان با بیان اینکه صنایعدستی به سمت صنعتی شدن پیش میرود و این امر سبب شده تا عرصه رقابت برای هنرمندان صنایعدستی سخت شود، گفت: در بحث زمینهای وقفی یکسری معذوریتها وجود دارد اما باید در جلسهای با حضور مدیرکل اوقاف، موضوع به نتیجه مشخص برسد.وی با تأکید بر اینکه وجود اینهمه وقف در لالجین نشاندهنده تدین مردم منطقه است، گفت: مشکل زمینهای اوقافی قابل حل است.
وی با بیان اینکه لالجین میتواند زمینه اشتغال چندین هزار نفر را فراهم کند، گفت: باید مشکلات هنرمندان را شنید و در صدد رفع آنها برآمد.
وجود محصولات چینی در لالجین نشان از یک نقص است
وی با اشاره به اینکه شبیه شهر لالجین در ایران نداریم اما آنگونه که باید و شاید این شهر معرفی نشده است، گفت: وجود محصولات چینی در لالجین نشان از یک نقص است.
نماینده ولی فقیه در استان همدان افزود: صنایعدستی لالجین در سخنرانیهای رهبر معظم انقلاب در میزی مقابل ایشان قرار دارد که نشان از اهمیت این صنایعدستی است.
امام جمعه همدان گفت: لالجین در استان همدان یک منطقه نمونه است و باید به هنرمندان لالجین که به خاک جان میدهند، دستمریزاد گفت، مردم بازدید از لالجین را فراموش نکنند و با خرید تولیدات صنایعدستی هنرمندان کمک حال این حرفه باشند.
۸ درصد سهم اشتغال استان در صنایعدستی
مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی استان همدان نیز گفت: صنایعدستی ۸ درصد سهم اشتغال استان همدان را به خود اختصاص داده است.
علی مالمیر بیان کرد: تولیدات صنایعدستی نشان از فرهنگ و تمدن یک سرزمین دارد.
وی با بیان اینکه ۸ درصد از سهم اشتغال استان همدان به صنایعدستی اختصاص دارد، گفت: سهم بهسزایی از صادرات استان همدان مربوط به صنایعدستی است.
مالمیر با بیان اینکه همدان و اصفهان بهلحاظ تعداد شاغلان حوزه صنایعدستی و کیفیت آثار در کشور شاخص هستند، افزود: استان همدان با داشتن 2 شهر جهانی در حوزه صنایعدستی نهتنها در کشور سرآمد است بلکه گوی رقابت را از بسیاری کشورهای مهم جهان ربوده است.
وی عنوان کرد: ثبت جهانی لالجین و ملایر سبب توسعه و رونق صنایعدستی سایر شهرها و روستاهای استان شده و لالجین در جذب گردشگران نقش بهسزایی دارد.
وی با تأکید بر اینکه ساماندهی کارگاههای سنتی و نیز پیگیری توسعه کارگاهها و فروشگاهها در کنار یکدیگر در دستور کار قرار دارد، گفت: لالجین ظرفیتهای ویژهای در حوزههای مختلف دارد و بهعنوان یک مقصد گردشگری میتواند در ایران و جهان مطرح شود.
به هر ترتیب، میتوان گفت با حل و فصل موقوفه بودن زمینهای لالجین و بهرهگیری لالجینیها و سرمایهگذاران از عنوان جهانی شهر سفال و ورود به عرصه تخصصی تبلیغات و درصورت ایجاد زیرساختهای منطبق با استاندارد در حوزه میزبانی از گردشگران در این شهر میتوانیم لالجین را در صدر شهرهای برند جهانی ببینیم، در غیر اینصورت باید عطای این عنوان را به لقای آن بخشید.
|