|
شیر مادر بهترین و مغذیترین خوراکی برای نوزاد به شمار میرود و تغذیه با شیر مادر راهی برای تحویل نسلی سالم به جامعه و هدیه سلامتی به نوزاد و مادر است.
همه ساله از یکم تا هفتم آگوست مصادف با ۱۰ تا ۱۶مردادماه به نام هفته جهانی ترویج تغذیه با شیرمادر نامگذاری شده و شعار امسال این هفته با عنوان «حمایت همه جانبه ترویج تغذیه با شیرمادر برای همه» که برای اجرا شدن قوانین جوانی جمعیت و ترویج تغذیه با شیر مادر و با هدف حمایت از مادران شیرده بهویژه مادران شاغل نامگذاری شده است.
در سال ۱۹۹۰ سازمان بهداشت جهانی با همکاری یونیسف با برگزاری اجلاسی در ایتالیا، بیانیهای را برای تداوم، ترویج و حمایت از تغذیه با شیرمادر صادر کرد که در این بیانیه بر اهمیت تغذیه نوزاد با شیرمادر و تأثیر آن بر سلامتی مادر و نوزاد تأکید شده است.
در ایران هم سال ۱۳۷۰قانون ترویج تغذیه با شیرمادر و حمایت از مادران در دوران شیردهی تصویب شد و ایران نخستین کشور در منطقه مدیترانه شرقی است که در برای ترویج تغذیه با شیر مادر قدم برداشته و هماکنون با تصویب قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت یکی از کشورهای پیشرو در مسیر حمایت از مادران شاغل در دوران بارداری و شیردهی محسوب میشود.
برای بیان اهمیت تغذیه با شیر مادر این نکته کافی است که در قرآن کریم دست کم 8بار به طور مستقیم به شیر مادر اشاره شده و در احادیث نیز مدت زمان تغذیه با شیرمادر ۲سال (حداقل ۲۱ماه) تعیین شده و شیر دادن کمتر از ۲۱ ماه، ستم به کودک محسوب میشود.
استفاده ۵۱درصد مادران از شیر مصنوعی برای تغذیه کودک
کارشناس ترویج تغذیه با شیر مادر معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی همدان به بیان اهمیت این موضوع پرداخت و گفت: در حال حاضر ۸۲ درصد شیرخواران استان تا پایان ۶ ماهگی به صورت انحصاری فقط از شیرمادر تغذیه میکنند.
زهرا سهلالبیع افزود: تغذیه انحصاری با شیر مادر تا سن ۶ماهگی ( ۱۸۰ روزگی ) از اهمیت بالایی در ارتقای سلامت شیرخواران برخوردار است؛ بنابراین به همه مادران توصیه میشود در ۶ ماه نخست زندگی شیرخوار به این موضوع توجه ویژه داشته باشند.
وی با بیان اینکه ۸۰ درصد شیرخواران زیر یکسال در همدان با شیرمادر تغذیه میشوند، اضافه کرد: ۲۰درصد نیز با شیرمصنوعی تغذیه میشوند که ۴۹ درصد از این کودکان پس از بررسی کارکنان بهداشتی و براساس دستورالعمل تجویز شده، از سیستم بهداشت، شیرمصنوعی یارانهای دریافت میکنند.
کارشناس ترویج تغذیه با شیر مادر معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی همدان تصریح کرد: ۵۱ درصد مادران نیز از شیرمصنوعی بدون مشورت با کارکنان بهداشتی برای تغذیه کودک استفاده کرده و این کار را با توصیه سایر افراد از داروخانه و بازار آزاد تهیه می کنند.
سهلالبیع ادامه داد: تغذیه مصنوعی تنها در صورت مطلوب نبودن نمودار رشد کودک، چندقلوییزایی، بیماریهای مزمن و سخت درمان مادر، مصرف برخی داروها و مواد رادیو اکتیو توسط مادر، جدایی والدین و در صورتی که نگهداری فرزند بر عهده پدر باشد، فوت مادر و فرزندخواندگی تجویز میشود.
سهلالبیع گفت: تغذیه با شیر، نتایج مهمی برای سلامت مادر و نوزاد به همراه دارد و کودکانی که با شیر مادر تغذیه میشوند دارای ضریب هوشی بالاتر، تکلم روانتر، ارتباط عاطفی قویتر با مادر و تربیت پذیری بهتر هستند.
وی افزود: بیماریهای اسهالی، عفونتهای تنفسی، عفونت ادراری، آلرژی و آسم، پوسیدگی دندان، سوء تغذیه و چاقی، بیماریهای بدخیم و سرطان در کودکانی که با شیر مادر تغذیه میشوند کمتر دیده میشود.
همدان دارای ۱۲ بیمارستان دوستدار کودک
سهلالبیع گفت: هماکنون در استان همدان ۱۲بیمارستان دوستدار کودک با بخشهای مادر و نوزاد فعال است که در این بیمارستانها اقداماتی برای آغاز موفق تغذیه نوزادان با شیرمادر پس از تولد همچنین تداوم تغذیه با شیرمادر در بخشهای بستری انجام میشود.
وی از مزایای بیمارستانهای دوستدار کودک را تغذیه انحصاری شیرخواران با شیرمادر دانست که منجر به رشد ونمو مطلوب نوزاد و سلامت کودک میشود.
کارشناس ترویج تغذیه با شیر مادر معاونت بهداشتی دانشگاه علوم پزشکی همدان ابراز امیدواری کرد: با اجرای قانون حمایت از مادران شیرده در تمامی ادارات و سازمانها و ایجاد تسهیلات لازم در این خصوص مادران بتوانند شیردهی موفقی تا پایان ۲ سالگی داشته باشند و فرزندانی سالم و با نشاط تحویل جامعه دهند.
مادران از تجویز خودسرانه شیرخشک پرهیز کنند
رئیس گروه سلامت خانواده و جمعیت مرکز بهداشت شهرستان همدان گفت: استفاده خودسرانه شیرخشک و شیرمصنوعی بدون تجویز پزشک برای نوزاد شیرخوار از مشکلاتی است که بیشتر مادران نسبت به این موضوع مهم بیتوجه هستند.
فیروزه ترکمان اظهار کرد: برخی از والدین بی قراریهای نوزاد در روزهای نخست تولد را به پای گرسنگی و سیر نشدن او گذاشته بنابراین بدون دریافت نظر مشاور اقدام به تهیه و استفاده از شیر خشک میکنند.
وی تأکید کرد: مادران شیرده برای استفاده از شیر مصنوعی برای تغذیه کودک باید به طور حتم مشاوره بگیرند و در این راستا مراکز مشاوره سلامت خانواده هم پیشبینی شده است.
رئیس گروه سلامت خانواده و جمعیت مرکز بهداشت شهرستان همدان اضافه کرد: تغذیه غیراصولی کودک یعنی استفاده از شیرخشک به جای شیر مصنوعی به تدریج سبب کاهش شیر مادر و خشک شدن آن میشود.
ترکمان با بیان اینکه مادران با کمک مشاوران مستقر در مرکز سلامت خانواده میتوانند شیردهی موفق داشته باشند اظهارکرد: بهترین راه برای تشخیص ناکافی بودن شیر مادر، نمودار ترسیم شده و منحنی وزن نوزاد است.
وی ادامه داد: ترکیبات شیر مادر متناسب با سن کودک تغییر کرده و برای تشخیص کافی بودن شیر مادر باید منحنی وزن گیری کودک مورد توجه قرار گیرد و در صورتی که وزن کودک مطلوب باشد نیاز به اقدام خاصی نیست.
رئیس گروه سلامت خانواده و جمعیت مرکز بهداشت شهرستان همدان درباره حجم معده نوزاد گفت: متوسط دریافت شیر توسط نوزاد در روزنخست هر نوبت ۱۰ - ۲ سیسی، روز سوم در هر نوبت ۱۵ - ۳۰ سیسی، از روز پنجم حداقل ۷۰ سیسی در هرنوبت و در یکماهگی در هر نوبت ۶۰ تا ۱۲۰ سیسی یعنی ۷۵۰ تا یک هزار و ۵۰ سیسی در شبانهروز است.
|