|
ساعت ۲۳و چهاردقیقه ۱۷ اردیبهشت زمین لرزه ای با ۴و دو دهم ریشتر به مرکزیت گیان نهاوند را لرزاند قدرت زمین لرزه در حدی بود که برخی از کارشناسان معتقدند اگر دستگاههای لرزه نگاری بیشتری در شهرستان مستقر بود، میزان آن بالاتر تخمین زده می شد!
اما به فاصله چند ساعت در ۷و چهارده دقیقه صبح ۱۸ا ردیبهشت همزمان با روز جهانی صليب سرخ و هلال احمر ، دومین لرزه به میزان ۳و یک دهم ریشتر تن نهاوند را این بار به مرکزیت برزول لرزاند!
اگر چه به گفته فرماندار تیم های مدیریت بحران و ارزیاب به مناطق زلزله زده اعزام شد اما گزارشی مبنی بر تخریب یا آسیب ناشی از این دو زمین لرزه اعلام نشد و در حقیقت اتفاقی رخ نداد.
سابقه زلزله در نهاوند خاطرات ویرانگری در حافظه تاریخی خود دارد ،اما آنچه همواره مورد تاکید بوده است ضرورت آموزش شهروندان و آمادگی ستاد بحران برای زمان بحران و البته وضعیت سازه های فیزیکی شهرستان و عمدتا در شهر نهاوند برای ماهش تلفات و آسیب ها در مواجهه با خطرات طبیعی و غیرطبیعی است.
موقعیت نهاوند در بحث زلزله به این نحو تعریف شده که نهاوند بر روی کسل زلزله با خطر نسبی بسیار زیاد قرار دارد یعنی خطرناک ترین گسل زلزله در شهر نهاوند قرار دارد و همین تاکیدی جدی برای شهرداری، راه و شهرسازی، اداره ثبت از نظر سازه ای، استحکام و احیای بافت فرسوده است.
با شرایط فعلی اگر زلزله یکشنبه شب چند ثانیه ادامه داشت بیشک بار خسارت و تلفات در مناطق فرسوده شهر بیشتر و امداد رسانی بسیار دشوار تر میشد!
راه دراز امداد برای بافت فرسوده
راه دراز نهاوند برای ایجاد یک آمادگی نسبی در شرایط بحران از جمله زلزله را محدوده بازافرینی شهری یا همان بافت فرسوده که با بافت تاریخی هم پوشانی شده مسدود است.
بافت تاریخی که ۱۰۰هکتار محدوده آن تعریف و در دل بافت فرسوده شهر قرار گرفته و سال هاست دست انبوه ساز و مالک را برای ساخت و ساز یا مقاوم سازی بسته است، و این یکی از ضعف های عمده بافت شهری نهاوند آن هم در مرکز شهر و کانون بازافرینی شهری است وباز ماندن این پرونده به زیان اهالی و شهر تمام می شود.
املاک قولنامه ای همچنان بلاتکلیف
موضوع دوم که هشدارها را تشدید می کند،این است که شهرداری ها تنها به املاکی مجوز با پروانه ساخت می دهند که سندمالکیت دارد این در حالی است که اغلب اراضی قولنامه ای و عمدتا هم در بافت فرسوده ،سکونتگاهی غیر رسمی و یا حاشیه شهر قرار دارد.
ازمایش خاک را دولت انجام دهد
اما موضوع آزمایش خاک هم یکی علت های گریز سازندگان در مقاوم سازی سازه ها است ،وقتی هزینه آزمایش خاک برای یک واحد سازه بین ۴۰تا۶۰میلیون تومان تمام می شود مالک بدلیل بالا بودن این رقم عمدتا از انجام آن شانه خالی می کند به این ترتیب بنای غیر مستحکم ایجاد می شود لذا به گفته کارشناسان دولت (مسکن و شهرسازی یا نظام مهندسی) باید بصورت منطقه ای خودش اقدام به آزمایش خاک و نتیجه آن را در اختیار شهرداری ها قرار دهد.
مصوبات ناکام
موضوع دیگر پروژه های نیمه تمام اقدامات ناکام ،مصوبات اجرا نشده ،برنامه های نیمه راه مانده همه این ها موانع مهمی در مسیر تحقق یک موضوع که نفس شعر هم به آن بند است ، محسوب میشود از جمله اینکه یک زمانی نهاوند به همراه سیرجان و دامغان بعنوان پایلوت بازافرینی شهری در کشور انتخاب وقرار شد بعنوان الگو در کشور وزارت مسکن و شهرسازی اقداماتی اجرایی کند اما در حد همان مصوبه و نام و تهیه یک نقشه اجرا نشده باقی ماند!
پای بافت تاریخی روی نبض ساخت و ساز در محدوده فرسوده شهر
بر اساس مصوبه ستاد بازافرینی شهر نهاوند که در سال ۹۵، محدوده تاریخی ۱۰۰ هکتار، نابسامان درونی (فرسوده)۱۷۳هکتار ،سکونتگاه غیر رسمی ۱۰۷ و بافت روستایی هم ۸هکتار و کاربری ناهمگون هم ۱۰هکتار است که اگر بافت تاریخی از این میران کاهش و به بافت فرسوده الحاق شود یقینا شرایط از وضع موجود در حوزه ساخت و سازها و خروج اهالی مناطق بافت تاریخی با ایجاد رغبت انبوه سازان و مالکین برای ساخت و ساز یا مقاوم سازی بهبود خواهد یافت.
مصوباتی که خاک می خورد!
اما برخی مصوبات هم در ستاد بازافرینی شهری نهاوند در یک سال گذشته مطرح شده است اما فعلا به مرحله اجرا نرسیده ،از جمله ایجاد ضوابط تشویقی ،تعیین تکلیف املاک قولنامه ای،ساماندهی مسیل درون شهر که نیاز به اعتبار چندین میلیاردی دارد،اصلاح محدوده بازافرینی (کاهش محدوده بافت تاریخی)و بحث آزمایشگاه خاک و مستقل شدن اجرای این موضوع توسط خود دولت!
امدادرسانی امکان پذیر نیست!
اما یک کارشناس شهری می گوید در شرایط فعلی شهر نهاوند با توجه به وضعیت معابر و خیابان های آن نیاز به بازگشایی معابر برای تسهیل و تسریع در امداد رسانی زمان بحران دارد اما با توجه به ریز پهنه بندی و شیب تند معابر در بافت فرسوده از جمله بافت میانی در روستاهای الحاق شده به شهر (گلزرد، دستغیب، شاطراباد، گوشه) امکان امداد رسانی ضعیف و برخی مناطق از جمله دوخواهران شیخ منصور و... هم غیرقابل انجام است!
نقطه امن نداریم
برای زمان بحران یا اسکان اضطراری نقطه امن نداریم.
مقابل استادیوم علیمرادیان مساحت ۳۰هکتاری بعنوان پارک فرامنطقه ای بعنوان نقطه امن در زمان بحران و مکان تفریحی ورزشی فرهنگی در شرایط عادی توسط شهرداری نهاوند تعریف شده است اما تملک این اراضی هم اعتبار می خواهد که دست شهرداری خالی از تامین این اعتبار قابل توجه و نیاز مند اعتبارات و حمایت مسولین فرادستی و استانی است!
از حوزه سازه ها و شرایط بحرانی نهاوند در بحث بافت فرسوده و وعده ها و مصوبات زمین مانده و کارهای انجام نشده خارج شویم به موضوع آموزش و آگاهی مردم برای رفتار در زمان بحران می رسیم!
کمبود تجهیزات و نیروی انسانی داریم
هلال احمر می گوید تا کنون توانسته است ۶هزار و ۱۰۰نفر را آموزش بدهد اما برای مدیریت در زمان بحران به افراد آگاه بیشتری نیاز دارد چرا که نیروی انسانی هم هم پای تجهیزات و امکانات و ناوگان مدیریت بحران در شهرستان با کمبود مواجه است.
علی کیانی رییس جمعیت هلال احمر نهاوند بر آموزش روستاییان بویژه دهیاران تامید دارد و اینکه دهیاران باید در روستاهای خود حداقل یک با چند تیم مدیریت بحران تشکیل و آموزش بدهند.
باز بودن پرونده بافت تاریخی و فرسوده به زیان مردم است
کیانی در بحث خسارت و آسیب ها روستاها را مقاوم تر از شهرنهاوند می داند و عمده هشدارها در زمان بحران را متوجه بافت تاریخی و فرسوده شهر نهاوند می داند و اینکه هرچه این موضوع زنان بیشتری برای حل شدن هزینه کند به ضرر مردم و اهالی این مناطق تمام خواهد شد،چرا که با شرایط فعلی در این مناطق امدادرسانی سخت یا غیر قابل انجام است!
|