|
وقتی صحبت از دندان می شود ناخودآگاه دندانپزشکی در نظر می آید با حواشی آن از استرس گرفته تا هزینه های گران درمان دندان، آنهم در شرایطی که دخل و خرج با هم نمی خواند !
شاید از همین رو است که بیشتر شهروندان رغبتی به مراجعه برای معاینه و جلوگیری از پوسیدگی دندان های خود نشان نمی دهند و مردم نیز به دلیل بالا بودن این هزینهها قید چک کردن و درمانهای به موقع را میزنند و معمولاً زمانی مراجعه میکنند که پوسیدگی به عصب رسیده و قیمت انجام کار هم چند برابر بیشتر شده. تازه همان موقع هم از پس هزینههای بالا برنمیآیند و بعد از چند ثانیه فکر کردن، آه کوتاهی میکشند و میگویند بکش دکتر!
در اهمیت دندان همین بس که ، سلامتی کل بدن ارتباط مستقیمی با سلامت دهان و دندان دارد و دهان همچنان که دریچه یی به درون بدن هست دریچه یی به اجتماع و روابط اجتماعی می گشاید لبخند زدن پیام دوستی ، مهر و محبت با خود دارد و اهمیت دندان در آن نیاز به توضیح ندارد
به همین مناسبت و پیرامون مسائل مختلف حوزه دندانپزشکی ، گفتوگویی با دکتر فخرالدین حیدریان ، دندانپزشک و رئیس هیأت مدیره "جامعه دندانپزشکی ایران شعبه ی استان همدان" داشتیم، وی علاوه بر این مسئولیت و فعالیت صنفی ، خود نیز در عرصه درمان فعال بوده و تجربه مدیریت درمانگاه دندانپزشکی را هم با خود دارد
وقتی صحبت از دندانپزشکی میشه اولویت چیزی که به چشم میاد و به آن اشاره میشود هزینه های بالای آن هست، به نظر شما علت بالا بودن تعرفه ی دندانپزشکی به ویژه در سالهای اخیر چیست؟
اصولا درمان دندانپزشکی از لحاظ سرمایه گذاری خرید و تجهیز مطب و یا ابزار کار و مواد مصرفی گران قیمت، جزو درمانهای گران در حوزه ی پزشکی محسوب می شود و به همین خاطر بار مالی آن در سبد خانوار مشهود و مشخص هست و از این رو هزینه هاي درمان دندانپزشکی در حالت عادی هم برای بخش بزرگی از شهروندان سنگین و مشکل آفرین هست اما با توجه به موج های تورمی پشت سر هم در چند سال اخیر، افزایش تعرفه دندانپزشکی به ویژه در دو سال اخیر با نرخ تورم همخوانی نداشته است به طور مثال در نظر بگیرید که مواد مصرفی و تجهیزات دندانپزشکی به صورت میانگین تا ۵ و حتی در مواردی تا ۱۲ برابر افزایش قیمت داشته اند پس تعرفه ها با نسبت میزان افزایش نرخ تورم همخوان نیست.
از این رو هم قدرت خرید و توان اقتصادی مردم کاهش یافته و به تدریج خدمات درمانی دندانپزشکی از سبد خانوار حذف یا کمرنگ شده، و هم هزینه تمام شده ی خدمات دندانپزشکی بالا رفته و شرایطی ایجاد شده که هم مردم به عنوان دریافت کنندگان خدمت و هم دندانپزشکان بعنوان ارائه دهنده ی خدمت از شرایط موجود ناراضی باشند .
️وضعیت بهداشت دهان و دندان جامعه را چطور ارزیابی می کنید؟
متأسفانه وضعیت بهداشت دهان و دندان در کشور ما خوب نیست، مطالعات و آمار امیدوارکننده نیست و نشان میدهد که جامعه ایران از منظر بهداشت دهان و دندان وضعیتی بهینه ندارد و شاید گفت در این حوزه در رده کشورهای متوسط و رو به پایین هست.
مثلا میانگین شاخص پوسیدگی در کودکان زیر شش سال که هنوز دندان دائمی ندارند، و تمامی دندانها شیری هستند، 5/5هست و یا در کودکان ۱۲ و ۱۳ ساله که دندانهای دائمی تازه تکمیل شده اند این شاخص 5/2 هست، در رده ی سنی ۳۰ تا ۴۰ ساله ها، هر فرد ایرانی بصورت میانگین ۱۲ الی ۱۳ دندان از دست رفته دارد و یا بیش از ۵۵ درصد جمعیت بالای ۶۵ سال در ایران دندانهای خود را بصورت کامل از دست داده اند که این درصد در جهان بطور متوسط ۳۰ درصد هست.
علت این شیوع بالای پوسیدگی و از دست رفتن دندانها چه چیزی می تواند باشد ؟
اصولا نخستین علت مربوط به نوع سبک زندگی و تغذیه جامعه، مثلا میزان بالای مصرف و تغذیه از کربوهیدراتها مانند نشاسته و قند های مختلف، علت دوم سهل انگاری در رعایت بهداشت دهان و دندان، فرهنگ سازی ضعیف و علت سوم شاید موانع دسترسی به درمان مناسب برای حفظ دندان باشد .
️ آیا یکی از علل خرابی دندانها می تواند گرانی خدمات دندانپزشکی و یا دسترسی نداشتن باشد؟
یقینا علت اصلی نیست اما موثر هست در رابطه با دسترسی در حال حاضر ما حدودا ۳۵ هزار فارغ التحصیل دانشگاهی دارای شماره نظام پزشکی در بخش دندانپزشکی داریم و اگر دندانسازان و نادندانپزشکان غیرمجاز را هم اضافه کنید، عدد بزرگتری خواهد شد در حال حاضر و بصورت کلی سرانه دندانپزشک به جمعیت در ایران خیلی با کشورهای توسعه یافته فاصله ندارد.
مثلا بصورت حدودی درحال حاضر به ازای هر یکصد هزار نفر جمعیت ما ۴۰ نفر دندانپزشک رسمی داریم، که این عدد در کشوری مانند ایتالیا ۷۷ دندانپزشک و یا در آلمان ۸۲ دندانپزشک در دانمارک ۷۷ هست و و یا در انگلیس ۵۴ نفر هست و این درحالی است که مقررات سخت گیرانه در این کشورها اجازه فعالیت به نادندانپزشکان نمی دهد
پس شاید محدودیت در دسترسی به دندانپزشک بیشتر بخاطر توزیع نامناسب دندانپزشکان باشد نه تعداد کم دندانپزشک که متاسفانه گاه بیگاه توسط برخی از سیاستگذاران برای پاک کردن صورت مساله مطرح می گردد و باید اضافه کنم که حتی مطالعات نشان می دهد که در شهرهای مرفه و با دسترسی و امکانات بیشتر مانند؛ تهران، اصفهان، شیراز این سرانه با کشورهای پیشرفته برابری می کند! ولی متاسفانه هرچه از مرکز دور و یا امکانات و رفاه پایین می آید، این سرانه هم کاهش پیدا می کند .
️دلیل توزیع نامناسب دندانپزشک در کشور را چه می دانید؟
یقینا سیاستگذاری توزیع نیرو و کادر درمان با وزارت بهداشت است، به نظرم باید با ایجاد مشوق های خاص و دادن امتیاز مناسب به دندانپزشکان شاغل در مناطق محروم را تشویق به ماندگاری کنند و یا بخش بزرگتری از همکاران را تشویق به حضور در این مناطق کنند تا سطح ارائه خدمات درمانی دندانپزشکی در کشور همسان شود. البته این بخشی از راهکار است
️چرا در کشور ما پوشش بیمه برای خدمات دندانپزشکی ضعیف عمل می کنند؟
واقعیت این است که به واسطه هزینه بالای درمان در این حوزه گردش مالی بالایی وجود دارد مثلا طبق برآوردها حدود ۱۵ تا ۲۰ درصد هزینه های درمان کشور در بخش دندانپزشکی مصرف می شود
یقینا ورود دولت به پوشش هزینه ها بار مالی بالایی برای حاکمیت خواهد داشت و از این رو دولتهای مختلف بصورت بسیار محدود در قالب بیمه های پایه مانند خدمات درمانی تامین اجتماعی و بیمه سلامت ورود کرده اند چون این کار تامین بودجه ی بالایی را می طلبد.
️بیمه های تکمیلی چطور؟
در چند سال اخیر شرکت های بیمه در بخش خصوصی جهت تشویق بیمه گذاران خود برای خريد بیمه نامه های مختلف، اقدام به پوشش بخشی از هزینه های دندانپزشکی کرده اند اما چون ماهیت بیمه به عنوان یک صنعت تجاری، سودآوری است و از طرفی خسارت درمان دندانپزشکی بالا است این بیمه ها هم با احتیاط و محدود وارد شده اند که باز نتوانسته اند خیلی کارگشا و رضایت بخش باشند
این روزها مردم با وجود هزینه های بالا درمانهای زیبایی در دندانپزشکی مانند ونیر کامپوزیت و یا لمینت رو آورده اند، بصورت مختصر در این باره توضیحاتی بفرمایید آیا در این رابطه توصیه ی خاصی دارید؟
البته گاهی بر سر اینکه آیا کار و خدمات زیبایی در دندانپزشکی را درمان بنامیم یا نه؟، بحث های جدی بین همکاران شکل می گیرد، اما اگر با اغماض عنوان درمان را بکار ببریم باید بگم بله متأسفانه و یا خوشبختانه این حوزه از کار دندانپزشکی بواسطه تبلیغات گاه غلوآمیز رونق خاصی پیدا کرده است .
️شما مخالف این موضوع هستید ؟
نمیشه گفت مخالف هستم، چون از منظری اگر اتفاقی حال یک نفر را بهبود بدهد ، می تواند یک درمان باشد مثلا جوانی که حس رضایت بیشتری به خود پیدا مي کند و شبیه این اما اصولا وقتی ما از درمان صحبت می کنیم هدف ما این هست که بدن و یا بخشی از بدن که از حالت و فرآیند کاری طبیعی خود خارج شده است را به شرایط قبل و طبیعی برگردانیم، مثلا وقتی دندانی پوسیده شده و یا تخریب شده ما با برداشتن پوسیدگی قسمت آسیب دیده را با مواد مناسب جایگزین و ترمیم می کنیم، اما در مورد درمانهای زیبایی به جز موارد محدود مثلا در درمانهای ارتودنسی این مسئله وجود ندارد، مثلا به نظر من هیچ توجیهی وجود ندارد، وقتی فردی هنوز یک یا چند دندان پوسیده ی نیازمند به درمان در دهان دارد، متقاضی درمان و یا کار زیبایی باشد ! پس اولویت بندی مهم است
اما باید به سلایق و باورهای مختلف، هرچند غلط احترام گذاشت، امروز بخش بزرگی از جامعه به ویژه قشر سنی جوانان متقاضی انجام کار زیبایی روی دندانهای خود برای اصلاح شکل و مرتب سازی و یا اصلا رنگ دندان هایشان هستند درمانهای ونیر کامپوزیت و یا لمینت های سرامیکی و یا بلیچینگ جزو این خدمات دندانپزشکی محسوب می شوند
تنها توصیه من این هست که با تحقیق و آگاهی کافی هم در مورد درمان و هم در مورد شخص درمانگر اقدام به انجام کار زیبایی نمایند چون بعضی وقتها نه تنها زیبایی بهبود پیدا نمی کند بلکه دردسرهای جدید برای فرد ایجاد خواهد شد
|
