|
صنعت نوغانداری از جمله مشاغل مکمل و نوپای بخش کشاورزی در استان همدان است که به همت بخش خصوصی مسیر پیشرفت برای آن هموار شده و حتی روستائیان را به درآمدی پایدار خواهد رساند.
نوغانداری یا همان پرورش کرم ابریشم در جهان پیشینهای ۴ هزار و ۵۰۰ ساله دارد و در ایران هم رواج بسیاری داشته است.
کرم ابریشم حشرهای است که در طول زندگی خود 4 مرحله تخم، کرم، شفیره و پروانه را طی میکند و بهطور کلی زندگی کرم ابریشم از تخم آغاز به پروانه ختم میشود.
بررسیها نشان میدهد که در گذشته نوغانداری در ایران بسیار شکوفا بوده اما به با گذشت زمان این کار افول داشته و فرصتهای زیادی از دست رفته، حتی نوغاندای را میتوان بهعنوان یکی از مشاغل جانبی و مکمل در کنار سایر مشاغل روستایی و کشاورزی برشمرد که امروز با گسترش و توسعه این فعالیت میتوان دوباره نوغانداری را به سمت شکوفایی سوق داد.
نوغانداری فرصتی برای حفظ نسل جوان در روستاها و جلوگیری از مهاجرت روستائیان به شهر و توسعه روستاها است در واقع نوغانداری فرصتی برای حفظ نسل جوان در روستاها و جلوگیری از مهاجرت روستائیان به شهر و توسعه روستاها است، زیرا میتواند در رونق کسب و کار و درآمدزایی روستائیان تأثیر بسیاری داشته باشد.
کرمهای ابریشم این حشرات کوچک و به ظاهر ساده با پیله خود یکی از شگفتانگیزترین رشتههای نخی را تولید میکنند بهطوریکه در هر یک پیله بین ۳۰۰ تا ۹۰۰ متر نخ ابریشمی تولید میکند و خروج پروانه از پیله میتواند این رشته نخ را تکهتکه کند.
کارشناس کشاورزی استان همدان در ادامه در گفتوگو با مهر با اشاره به اینکه نوغانداری یا پرورش کرم ابریشم از گذشتههای دور در ایران وجود داشته است، اظهار کرد: بر اساس اسناد موجود صنعت پرورش کرم ابریشم از چین به ایران آمده است.
مهدی حاجیلویی با بیان اینکه ایران بهدلیل موقعیت جغرافیایی یکی از کشورهای مهم مسیر جاده ابریشم بوده و قدمت طولانی در زمینه پرورش کرم ابریشم دارد، ادامه داد: فعالیت نوغانداری، صنایع ابریشم و صنایعدستی وابسته، اشتغال روستایی و شهری قابل توجهی ایجاد کرده است.
وی با بیان اینکه پرورش کرم ابریشم بهعنوان یک فعالیت اقتصادی پایدار روستایی برای کشاورزان ایجاد درآمد میکند، ادامه داد: خوشبختانه در چند سال اخیر صنعت نوغانداری که تا حد زیادی افول کرده بود با پیگیریهای وزارت جهاد کشاورزی تا حدودی رونق گرفته است.
این کارشناس کشاورزی استان همدان با اشاره به اینکه تنها یک درصد ابریشم جهان در ایران تولید میشود، عنوان کرد: ایران هنوز با جایگاه مطلوب در جهان فاصله دارد.
وی با بیان اینکه کشاورزان در گذشته در کنار کار کشاورزی نسبت به پرورش کرم ابریشم هم اقدام میکردند، ادامه داد: نوغانداری مزیتهای زیادی دارد که کوتاه بودن دوره پرورش کرم ابریشم یکی از این مزیتها محسوب میشود.
حاجیلویی با اشاره به اینکه یک دوره پرورش کرم ابریشم حدود ۴۵ روز به طول میانجامد، افزود: دوره کوتاه مدت پرورش کرم ابریشم موجب بازگشت سریع سرمایه میشود.
وی با بیان اینکه یکی دیگر از مزایای نوغانداری این است که نیاز به سرمایهگذاری زیادی ندارد، افزود: یکی دیگر از مزایای نوغانداری مشارکت زنان روستایی در انجام آن است به نحوی که زنان روستایی در کنار کار خانه میتوانند درآمدزایی کنند.
نوغانداری شغلی دوستدار محیط زیست است
این کارشناس کشاورزی با اشاره به اینکه نوغانداری امکان ایجاد اشتغال فصلی برای روستاییان در زمانهای بیکاری فصلی را فراهم میکند، بیان کرد: نوغانداری شغلی دوستدار محیط زیست است و برای محیط زیست آسیبی ایجاد نمیکند.
وی با بیان اینکه برای پرورش کرم ابریشم به برگ توت نیاز است، ادامه داد: اغلب نوغانداران برای تأمین غذای مورد نیاز کرم ابریشم اقدام به کاشت نهال توت میکنند که در چند سال گذشته سازمان جهاد کشاورزی این نهالها را در اختیار آنها قرار میدهد.
حاجیلویی با بیان اینکه کاشت نهالهای توت اصلاح شده در راستای تأمین غذای مورد نیاز کرم ابریشم انجام میشود، ادامه داد: نوغانداران میتوانند نهال توت را در حاشیه مزارع، جوی، منازل و زمینهای کشاورزی پرورش دهند.
مدیر امور طیور سازمان جهاد کشاورزی استان همدان نیز در گفتوگو با مهر با بیان اینکه سال گذشته ۴۰۰ جعبه تخم نوغان بین نوغانداران استان همدان توزیع شد، اظهار کرد: همچنین 4 هزار اصله نهال توت بین نوغانداران توزیع شد.
علیرضا قراگوزلو افزود: تخم نوغان از شمال کشور و چین وارد میشود و با توجه به گسترش ویروس کرونا، بهسختی ۴۰۰ جعبه تخم نوغان در بین نوغانداران توزیع شد.
وی با اشاره به اینکه از سال ۹۴ تا سال گذشته ۲۰ هزار اصله نهال توت بهصورت رایگان بین نوغانداران استان توزیع شده است، ادامه داد: متأسفانه در برخی موارد اثری از نهالهای توزیع شده نیست؛ زیرا بهخوبی از آنها مراقبت نشده و نهال از بین رفته است.
مدیر امور طیور سازمان جهاد کشاورزی استان همدان با تأکید بر اینکه نهاده مورد نیاز پرورش کرم ابریشم برگ درخت توت است، افزود: با همکاری مرکز تحقیقات کشاورزی درحال ایجاد 3 مرکز پرورش درخت توت هستیم تا نهاده مورد نیاز نوغانداران از این مراکز تأمین شود.
وی با اشاره به اینکه پیله کرم ابریشم از نوغانداران بهصورت خرید تضمینی خریداری میشود، بیان کرد: سال گذشته هر کیلو پیله کرم ابریشم ۷۵ هزار تومان خریداری میشد که این مبلغ در سالجاری به بیش از ۲۰۰ هزار تومان رسیده است.
قراگوزلو با اشاره به اینکه درحالحاضر افزایش تعداد نوغانداران مد نظر نیست، ادامه داد: افزایش کیفیت پیله در برنامه است و در این زمینه سرمایهگذاری شده است.
میتوان سالانه 3 دوره پرورش کرم ابریشم و تولید پیله انجام داد
وی با اشاره به اینکه هر جعبه تخم نوغان حدوداً ۲۵ کیلو گرم پیله خیس تولید میکند، افزود: درحالحاضر نوغانداران یک دوره در سال پرورش کرم ابریشم انجام میدهند که با توجه به شرایط آب و هوایی استان همدان میتوان سالانه 3 دوره پرورش کرم ابریشم و تولید پیله انجام داد.
مدیر امور طیور سازمان جهادکشاورزی استان همدان با بیان اینکه استان همدان یکی از مناطق مستعد برای نوغاندرای است، ادامه داد: طول دوره نوغانداری در استان همدان ۴۵ روز است و برای پرورش کرم ابریشم باید شرایطی از جمله شرایط حرارتی، رطوبتی و تهویه مناسب فراهم باشد.
وی همچنین به برگزاری دورههای آموزشی نوغانداری اشاره کرد و افزود: دورههای نوغانداری بهصورت منظم در سازمان جهاد کشاورزی برای متقاضیان برگزار میشود که موجب تعمیق و گسترش این صنعت در استان همدان شده است.
قراگوزلو با بیان اینکه نوغانداری را میتوان بهصورت گستردهتر مدنظر قرار داد، افزود: افراد علاقهمند به نوغانداری میتوانند نسبت به دریافت پروانه اقدام کنند.
وی با بیان اینکه پرورش کرم ابریشم و تولید پیله کار چندان سختی نیست، افزود: کرم ابریشم 2 هفته نخست در مرحله تفریخ قرار دارد و عملاً کار خاصی برای آن انجام نمیشود و پس از آن مرحله کرم جوان و سپس مرحله کرم بالغ میشود که نیاز به تغذیه دارند.
اگر فرد اهل کار و تلاش باشد میتواند با کمی سرمایه بیشترین درآمدزایی را داشته باشد
وی با بیان اینکه نوغانداری در واقع تأمینکننده ماده اولیه برای صنایع بزرگ و خانگی مانند ابریشمکشی و قالیبافی محسوب میشود و در کنار تمام مزیتهای اقتصادی و کمکی که به رونق صنایع وابسته میکند میتواند بهعنوان یک شغل هنری نیز مورد توجه قرار گیرد، افزود: اگر فرد اهل کار و تلاش باشد میتواند با کمی سرمایه بیشترین درآمدزایی را داشته باشد؛ زیرا صنعت نوغانداری صنعتی پرسود است و اگرچه دوره کمی دارد اما این کار درآمد سالیانه کشاورز و افراد را میتواند تأمین کند.
آنچه مسلم است؛ استفاده از پارچههای ابریشمی، نخ ابریشم، بهرهگیری ابریشم در صنعت فرش دستبافت ایران و مواردی از این دست نشان میدهد که باید صنعت نوغانداری بیش از پیش مورد توجه قرار گیرد تا با توسعه نوغانداری ایران را به یکی از قطبهای تولید پیله و نخ ابریشمی تبدیل کرد.
طبق آنچه در تاریخ روایت شده از سالها گذشته و چیزی حدود 4 هزار سال پیش از کرمهای ابریشم برای تولید نخ و پارچههای ابریشمی استفاده میشده و ایران با توجه به شرایط جغرافیای خاص از بهترین تولیدکنندگان ابریشم بوده اما با گذشت زمان این صنعت مغفول مانده که باید برای احیای آن تلاش کرد در این میان استان همدان با توجه به داشتن آب و هوای مناسب میتواند یکی از استانهای مطرح در زمینه پرورش کرم ابریشم و تولید پیله باشد.
از سوی دیگر پرورش کرم ابریشم و تولید پیله فرصت خوبی برای ایجاد اشتغال و بهویژه اشتغال روستاییان است؛ زیرا علاوه بر درآمدزایی بالا، نیاز به سرمایه اندکی دارد بهطوریکه اگر این صنعت حمایت شود مسیر پیشرفت را بهراحتی طی خواهد کرد.
|
