|
هگمتانه که از آن بهعنوان یکی از کهنترین مراکز تمدنی ایران یاد میشود، با قرار گرفتن در فهرست میراث جهانی، جایگاهی فراتر از یک محوطه تاریخی پیدا کرده است. امروز این اثر ارزشمند به نمادی از هویت فرهنگی همدان و یکی از مهمترین برندهای گردشگری کشور تبدیل شده؛ برندی که توانسته توجه گردشگران، پژوهشگران و علاقمندان به تاریخ و فرهنگ ایران را بیش از گذشته به خود جلب کند.
در دو سالی که از ثبت جهانی هگمتانه میگذرد، آثار مثبت این اتفاق بهخوبی در همدان دیده میشود. افزایش تعداد بازدیدکنندگان، رونق کسبوکارهای مرتبط با گردشگری، رشد صنایعدستی و حضور پررنگتر همدان در برنامههای سفر، تنها بخشی از نتایج این موفقیت است. این روند نشان میدهد که میراث فرهنگی، اگر بهدرستی مدیریت شود، میتواند نقش مهمی در رونق اقتصاد محلی و ایجاد فرصتهای تازه برای اشتغال ایفا کند.
ثبت جهانی هگمتانه همچنین انگیزهای برای توسعه زیرساختهای گردشگری در همدان بوده است. بهبود خدمات اقامتی، ارتقای مسیرهای دسترسی، افزایش کیفیت خدمات به گردشگران و گسترش فعالیتهای معرفی و بازاریابی، از جمله اقداماتی است که در سالهای اخیر با سرعت بیشتری دنبال شدهاند. این اقدامات نهتنها تجربه بهتری برای گردشگران رقم زده، بلکه به افزایش مدت اقامت آنان در همدان و رونق بیشتر اقتصاد شهر نیز کمک کرده است.
البته اهمیت هگمتانه تنها به همدان محدود نمیشود. این اثر میتواند یکی از حلقههای اصلی زنجیره گردشگری غرب ایران باشد؛ زنجیرهای که با پیوند دادن جاذبههای شاخص تاریخی و طبیعی، مسیرهای تازهای برای سفر در کشور ایجاد میکند. در این میان، هگمتانه در کنار درههای تاریخی خرمآباد و قلعه باشکوه الموت، مجموعهای ارزشمند از میراث تاریخی ایران را شکل میدهد که ظرفیت بالایی برای جذب گردشگران داخلی و خارجی دارد.
طراحی چنین مسیرهایی، علاوه بر توزیع متوازن گردشگران در مناطق مختلف، میتواند مدت اقامت آنان را افزایش دهد و منافع اقتصادی بیشتری برای جوامع محلی به همراه داشته باشد. در این میان، هگمتانه میتواند نقش محوری این شبکه را بر عهده بگیرد و پلی میان تاریخ پرافتخار ایران و آینده گردشگری کشور باشد.
در کنار همه این فرصتها، نباید از ضرورت حفاظت و مدیریت پایدار این میراث ارزشمند غافل شد. افزایش تعداد گردشگران، در کنار مزایای اقتصادی، مسئولیت حفظ اصالت و هویت تاریخی هگمتانه را نیز سنگینتر میکند. دستیابی به این هدف، نیازمند برنامهریزی دقیق، مشارکت جامعه محلی و نظارت مستمر است تا توسعه گردشگری همسو با حفاظت از این گنجینه تاریخی پیش برود.
هگمتانه جهانی امروز تنها یک اثر ثبتشده در فهرست میراث جهانی نیست؛ نمادی از ظرفیتهای فرهنگی و تاریخی ایران است که میتواند با مدیریت هوشمندانه، نقش مهمی در معرفی هرچه بیشتر کشور به جهان و رونق گردشگری فرهنگی ایفا کند.
دومین سالگرد ثبت جهانی هگمتانه، فرصتی است تا بار دیگر بر اهمیت این مسیر تأکید شود؛ مسیری که با برنامهریزی درست، همکاری همه بخشها و بهرهگیری از ظرفیتهای موجود، میتواند آیندهای روشنتر برای گردشگری فرهنگی ایران و توسعه پایدار همدان رقم بزند.
علی خاکسار، معاون گردشگری استان همدان
|
