|
فصل برداشت محصولات کشاورزی و باقی مانده آن در سطح مزارع و باغات است.
فصل خشک شدن شاخه درختان و خزان پاییزی فرا رسیده است برگهای خشک یکی پس از دیگری بر زمین میریزند.
چند سالی میشود که استان همدان با کمآبی و گرمای هوا مواجه شده است. در کنار این موضوع، شاهد حضور بسیاری از افراد در این فصل، در باغات و جنگلها هستیم که با روشن کردن آتش و صرف یک "چای آتیشی" و گرفتن چند عکس یادگاری میخواهند پاییز خود را زیباتر کنند.
اما همه این موارد در کنار یک بیاحتیاطی و بیتوجهی خود میتواند تن نحیف مراتع، جنگلها و باغات را با باقی مانده آتشی حتی به اندازه ته یک سیگار، که نمنمک شعلهور میگیرد، به تلی از خاکستر تبدیل کند. امروز روز آتش نشانی و خدمات ایمنی است. هر چند در این روز بیشتر به مسائل شهری در حوزه آتش نشانی پرداخته میشود اما به لحاظ اهمیت منابع طبیعی و محیط زیست و اینکه سازمان آتشنشانی در کمک به اطفائ حریق در جنگلها، باغات و مراتع کمک حال منابع طبیعی بودهاست جا داشت که به این موضوع بپردازیم.
بررسی دلایل آتش سوزیهای سالهای اخیر در مناطق مختلف کشور و به طور خاص استان همدان، نشان داده است؛ دو مقصر اصلی آتشسوزی جنگلها و مراتع، انسان و افزایش دما است.
بنابر گزارشهای اعلام شده و نظر کارشناسان، سهم انسان در آتش سوزیهای عمد و غیرعمدی که تاکنون منجر به نابودی بخش زیادی از منابع طبیعی استان همدان شده است 80 درصد است.
از مهمترین دلایل دیگر حریق در جنگلها و مراتع، افزایش دمای هوا است؛ چرا که هر یک درجه افزایش دما 17 درصد نیاز آبی را افزایش میدهد که این موضوع با توجه به شرایط اقلیمی خشک بخشهایی از استان، وضعیت را حساستر میکند.
استان همدان دارای ۹۰۵ هزار هکتار اراضی ملی بوده که از این میزان ۸۲۳ هزار هکتار مرتع و ۴۵ هزار هکتار عرصههای جنگلی است. همچنین ۲۲۵ هزار هکتار از مراتع استان درجه یک وکانون بحرانی آتش سوزی و ۶۹۰ هزار هکتار در کانون نیمه بحرانی آتشسوزی قرار دارند.
با توجه به اینکه مراتع استان دارای پوشش گیاهی خوبی بوده اما کم آبی استان را فرا گرفته است زنگ خطر آتشسوزی در مراتع به صدا درآمده و نیازمند توجه بیش از پیش مردم و مسئولان است.
بررسی آمار یک دهه گذشته منابع طبیعی این استان نشان میدهد که به طور متوسط سالانه ۵۰۰ هکتار از مراتع این استان طعمه حریق شدهاست و این رقم در یک سال به ۷۰۰ هکتار نیز رسید.
منابع طبیعی در فصلهای گرم سال و همچنین فصل برداشت به علت خشک شدن گونهها و وجود بافت قابل اشتغال بسیار آسیب پذیر است بنابراین به طبیعت گردان، کوهنوردان و دیگر افراد توصیه میشود از آتش افروزی به طور جدی پرهیز کنند.
مجازات سخت در انتظار عوامل حریق در مراتع همدان
در همین ارتباط مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان همدان تصریح کرد: شماری از طبیعتگردان اقدام به برافروختن آتش برای گرم کردن غذا و دم کردن چایی کرده و پیش از ترک محل آن را خاموش میکنند در حالیکه برخی مواقع خاکستر به جا مانده از آتش سوزی، با وزش نسیم و باد ملایم دوباره شعلهور می شود.
اسفندیار خزائی ادامه داد: با توجه به سخت گذر بودن منابع طبیعی و نبود امکان حضور خودرو در برخی از نقاط، تا پیش از رسیدن نیروهای اطفای حریق یگانحفاظت منابع طبیعی، بخش قابل توجهی از مراتع به علت سهلانگاری چندنفر، به خاکستر تبدیل میشود.
مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان همدان گفت: در زمینه آتشسوزی پسماند کشت و مراتع با کسی تعارف نداریم و ضمن تشکیل پرونده برای فرد خاطی مجازاتهای سختی هم خواهد داشت.
خزایی با بیان اینکه طبق ابلاغ سازمان منابع طبیعی در خصوص نقشه بحرانی آتشسوزی طی سال گذشته ۴۰ درصد مراتع بحرانی و ۶۰ درصد نیمهبحرانی بود گفت: در سال ۱۴۰۲، وضعیت مراتع ۶۰ درصد بحرانی و ۴۰ درصد نیمه بحرانی اعلام شد که در این صورت پوشش مستعد حریق بود.
مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری استان همدان افزود: فامنین و کبودراهنگ از شهرستانهای سبز استان هستند، اما در شهرستانهای اسدآباد و تویسرکان کم و بیش شاهد حریق هستیم.
خزایی با تاکید بر اینکه آتش، تخریب خاک، آلودگی هوا و از بین بردن میکروارگانیسمهای خاک را به دنبال دارد تاکید کرد: وقتی حریق اتفاق میافتد مواد آلی خاک میسوزد در حالی که مواد آلی خاک بهترین عنصر است.
وی با بیان اینکه پسماند گیاخاک باید از طریق دامها چرا و پاکسازی شود گفت: مقداری از پسماند کشت هم نیاز است که به خاک اضافه شود، پس باید از آتش سوزی جلوگیری شود.
خزایی در پایان با بیان اینکه امسال عشایر از وضعیت مراتع راضی بودند گفت: امسال نخستین سالی بود که عشایر مطابق تاریخ کوچ وارد استان شدند و همین باعث شد، پوشش گیاهی مطلوب بوده و به نحو خوبی هم باقی بماند.
|
