|
طلاق بهمعنی پایان قانونی ازدواج و جدا شدن همسران از یکدیگر است. طلاق معمولاً وقتی اتفاق میافتد که استحکام رابطه زناشویی از بین میرود و میان زوجین ناسازگاری و تنش وجود دارد. علاوهبر آن افراد زیادی وجود دارند که از زندگی مشترک خود راضی هستند؛ اما به دلایل مختلف از هم جدا نمیشوند. آنها نگران پیامدهای عاطفی، مالی، اجتماعی و فرهنگی طلاق هستند و ترجیح میدهند بهخاطر فرزندانشان به زندگی مشترک ادامه دهند. در واقع این وضعیت نوعی طلاق است که با عنوان طلاق عاطفی شناخته میشود. به این ترتیب آمار رسمی طلاق در جامعه درصد ناچیزی از تعداد خانوادههایی که در شرایط طلاق عاطفی بهسر میبرند را نشان میدهد.
طلاق عاطفی نخستین مرحله در فرایند طلاق و بیانگر رابطه زناشویی رو به زوال است که احساس بیگانگی جایگزین آن میشود. زن و شوهر اگرچه ممکن است با هم بودن را مانند گروه اجتماعی ادامه دهند، اما جاذبه و اعتماد آنها نسبت به یکدیگر از بین رفته است. طلاق عاطفی بهعنوان یک انتخاب نفرتانگیز بین تسلیم و نفرت از خود تجربه میشود که در آن هر یک از زن و شوهر، بهدلیل احساس غمگینی و ناامیدی، دیگری را آزار میدهد. طلاق عاطفی حاصل نبود احترام، اعتماد و محبت به یکدیگر است.
همسران به جای حمایت از یکدیگر، در جهت آزار و ناکامی و تنازل اعتماد بهنفس هم عمل میکنند و هریک بهدنبال یافتن دلیلی بر اثبات عیب، کوتاهی و طرد دیگری هستند. در طلاق عاطفی 2 نفر بهلحاظ فیزیکی از هم جدا نمیشوند، بلکه کنار هم زندگی میکنند ولی شرایطی بر روابط آنها حاکم است که در طلاق متعارف وجود ندارد. این اتفاق میتواند بهصورت یکطرفه یا دوطرفه بهمرور زمان رخ دهد و 2 طرف بهتدریج متوجه شوند که جذابیت، کشش و علاقه و عاطفه مثبتی که نسبت به هم داشتهاند در بین آنها رنگ باخته است.
مراحل طلاق عاطفی
طلاق عاطفی دراساس یک اتفاق آنی نیست. مانند بسیاری از اتفاقات زندگی، طلاق عاطفی نیز بهتدریج و در مراحلی بهوجود میآید. در هر یک از این مراحل اگر جلوی آن گرفته نشود، باید منتظر بروز تدریجی طلاق عاطفی باشیم. در ادامه مراحل مربوط به دوران طلاق عاطفی طبقهبندی شده است.
مرحله نخست طلاق عاطفی: سرزنش
در مرحله نخست طلاق عاطفی، آغازکننده تمرکز خود را متوجه همسر میکند و او را در تمام اتفاقهای گذشته، حال و آینده مقصر میداند. در این مرحله فرد تصویری بد و نامناسب از خود دارد و ممکن است بهراحتی آسیب ببیند. آغازکننده در بیشتر موارد افسرده و غمگین است و احساس کمبود انرژی میکند. در این مرحله از طلاق عاطفی، فرد درنظر دوستان و خانواده هم بسیار آشفته بهنظر میرسد. خصوصیات و واکنشهای رفتاری فرد در مرحله نخست طلاق عاطفی، با توجه به اینکه در زمره افراد آغازکننده یا غیر آغازکننده باشد، فرق میکند. در چنین شرایطی مرد یا زنی که درخواست طلاق داده (آغازکننده) میخواهد از یک زندگی پر از استرس به آرامش برسد؛ زیرا دچار خشم، افسردگی و ترس است؛ ولی سعی میکند همه چیز را عادی جلوه دهد. طرف غیرآغازکننده هم در این مرحله آغازکننده را فردی خیرهسر و سمج مینامد.
مرحله دوم طلاق عاطفی: سوگواری
در این مرحله از طلاق عاطفی، غم و اندوه فراوان بر آغازکننده مستولی میشود. به هر اظهارنظری واکنش تند نشان میدهد و بهشدت در افکار و احساسات خود غوطهور میشود. تمرکز حواس خوبی ندارد؛ بهگونهایکه در انجام کارهای روزمرهاش با مشکلاتی مواجه خواهد شد. در مرحله دوم طلاق عاطفی اگر زوج دارای فرزند باشند، بهتدریج در انجام مسئولیتهایشان سستی میکنند و ممکن است یکی از والدین دست روی بچه بگذارد تا شاید همسر از دست داده را دوباره صاحب شود.
مرحله سوم طلاق عاطفی: خشم
هر چند خشم در هر مرحله از مراحل طلاق عاطفی و بهویژه نسبت به دوستان و افراد خانواده وجود دارد، اما بیشترین بخش آن متوجه همسر میشود. با اینحال ممکن است مرد به تمام زنها و حتی زن نسبت به تمام مردها حس خشم داشته باشد. در این مرحله از طلاق عاطفی، آغازکننده خود را محق میداند که عصبانی شود و همسرش باید تاوان اعمالش را پس دهد و آزار و اذیت شود. حتی گاهی بیدلیل نسبت به فرزندان خود حساسیتهای بیمورد دارد و به آنها پرخاش و توهین میکند؛ ولی با اینحال در پشت این چهره، ترسهای بسیاری نهفته است.
مرحله چهارم طلاق عاطفی: تنهایی
بهتدریج آغازکننده شخصیت خود را طوری تطابق میدهد که دیگر نیازی به همسر ندارد. مرد یا زن سعی میکنند به خود اطمینان پیدا کنند و تصمیم نهایی را بگیرند. آنها در این مرحله از طلاق عاطفی، خودشان را بازسازی میکنند و تصویرشان از خود، نسبت به مرحله نخست خیلی بهتر میشود.
مرحله پنجم طلاق عاطفی: بازگشت به زندگی
ورود دوباره به زندگی، آخرین مرحله از فرایند طلاق قانونی است. مرد یا زن احساس میکنند که دوباره کنترل بیشتری بر زندگی خود دارند. در این مرحله از طلاق عاطفی فرد میتواند برنامهریزی درازمدت انجام دهد. اگر هر 2 در این مرحله قرارداشته باشند، بهندرت کارشان به محاکم قضایی کشیده میشود و فرایند طلاق قانونی بدون نیاز به دادگاه تکمیل میشود.
عوامل تسهیلکننده در طلاق عاطفی
عوامل و شرایطی وجود دارد که اگر جلوی آنها گرفته نشود، طلاق عاطفی سریعتر اتفاق میافتد. درصورتیکه زوجین در زندگی مشترک به این موارد توجه نکنند، بایستی شاهد تسریع طلاق عاطفی در زندگی خود باشند، که درنهایت به طلاق و جدایی قانونی منتهی میشود.
1. عدم گذران وقت با یکدیگر
2. رفتارهای خشونتآمیز مرد
3. نبود همدلی و همراهی
4. بیتوجهی به یکدیگر
5. تأمین نکردن نیازهای عاطفی
6. عدم تعادل روحی مرد
7. مشکلات ارتباطی
8. بیاعتمادی
9. نارضایتی جنسی
|
