|
■ اقتصاد و درآمدزایی لالجین بیشتر متکی به صادرات است
محمد بهمنی، متولد سال 1354، یکی از تولیدکنندگان و کارآفرینان حوزه سفال لالجین است که از سال 1370 فعالیت خودش را آغاز کرده و دارای مدرک دیپلم است. او دارای 29 سال سابقه کاری در حوزه سفال و سفالگری است.
بهمنی همچنین در هیأت مؤسس و هیأتمدیره انجمن هنری سفال و خانه هنری سفال لالجین دارای عضویت بوده و در حالحاضر نیز عضو انجمن هیأتمدیره توسعه اجتماعی لالجین است.
در همین زمینه با این کارآفرین و کارشناس حوزه سفال گفتوگویی انجام دادهایم که در ادامه آن را میخوانید:
در مورد حرفه سفال لالجین توضیحاتی ارائه بفرمایید و اینکه از چه سالی آغاز به فعالیت کرده است؟
پیشینه و قدمت دقیق سفال لالجین تاریخ مشخصی ندارد، ولی برخی از باستانشناسان معتقدند که 700 سال سابقه دارد. افراد محلی بر این باور هستند که از زمان حمله مغول به ایران عدهای از مردم لالجین به اسارت گرفته شده و به چین منتقل میشوند و پس از آنکه حرفه سفالگری را یاد میگیرند، به منطقه خودشان برمیگردند و همان شغل را ادامه میدهند.
اکثراً چه محصولاتی در عرصه سفال لالجین تولید میشود؟
سفال لالجین بیشتر شامل محصولات کاربردی است و بر اساس نیاز روز جامعه تولید میشود و کارهای زینتی و هنری و گاهی لعابکاری و نقش برجسته نیز به نسبت کمتری تولید میشود. در این حوزه نیز کارهای ساخت سرامیک و چینی جدیداً نیز اضافه شده که ساخت سرامیک از سال 1370 و چینی نیز از سال 1385 فعالیت خودش را آغاز کرده است.
حرفه سفال لالجین با چه مشکلاتی مواجه است؟
مشکلاتی زیادی در این حوزه وجود دارد که میتوان به مدیریت نکردن صحیح تولید و فروش و عرضه اشاره کرد. همچنین برنامه اصولی و درستی در این زمینه ندارد که اگر سفال لالجین بخواهد ادامه حیات بدهد باید برنامه کوتاهمدت، میانمدت و درازمدتی داشته باشد تا بتوانیم نقاط ضعف و قدرت خود را تشخیص بدهیم و برای آنها راهکار داشته باشیم. لالجین با وجود دارا بودن پارک علموفناوری و مرکز رشد، اما فاقد یک پژوهشکده لعاب و بدنه است. قبلاً دانشگاه پیامنور و علمی کاربردی در لالجین فعالیت داشت و رشته سفال و سفالگری در آن تدریس میشد که به این خاطر که این رشته استاد نداشت و به شیوهای علمی تدریس نمیشد، برچیده شد.
زمینی هم که برای ساخت دانشگاه پیامنور اختصاص داده شده بود، برای ساخت دادگستری این شهر در نظر گرفته شد.
سفالگری چه جایگاهی در لالجین دارد و آیا حمایتهای لازم از این حرفه شده است؟
متأسفانه نه، در نتیجه هنرمندان ما به دلیل سختی کار و حمایت نشدن به ساخت سرامیک روی آوردهاند که سودآوری بیشتری به دنبال دارد و میتوان از دستگاه ماشینی و نیروی کار نیز استفاده کرد. پس به نظر من حرفه سفال به دلیل حمایت نشدن در حال از بین رفتن است. در این حرفه کمترین سود نصیب تولیدکننده و بیشترین سود نیز نصیب کسانی میشود که کالای تولید شده را رنگ و لعابکاری میکنند و با قیمت بسیار بالاتری به فروش میرسانند. باید حوزه سفال لالجین بهروزرسانی و به تولیدکندگان کمک شود.
به نظر شما سفالگری چقدر در زمینه اشتغال و کارآفرینی استان و لالجین تأثیر داشته است؟
افراد معمولاً برای درآمدزایی از شهرهای کوچک به شهرهای بزرگ مهاجرت میکنند، اما در لالجین این قاعده برعکس است و باوجود اینکه همه افراد ساکن در لالجین اشتغال دارند، افراد زیادی نیز از شهرهای بزرگ اطراف برای کسب درآمد به این شهر وارد میشوند که این قوت و ظرفیت بالای لالجین را در حوزه اشتغال نشان میدهد که متأسفانه به دلیل حمایت نشدنها و مدیریت صحیح حوزه سفال، در حالحاضر سوددهی اندکی دارد.
سفال در چه زمینههایی کاربرد دارد و اکثر مشتریهای شما از چه صنفی هستند؟
کاربردهای سفال از حوزه دیزاین و دکور آغاز و تا مصارف خانگی، کشاورزی و صادراتی را شامل میشود.
لالجین این توانایی و قابلیت را دارد که هر کسی هرگونه سفارش یا درخواستی داشته باشد، آن را اجرا کند؛ چون هنرمندانش دارای توانایی هنری و ذوقی کافی هستند.
صادرات محصولات شما اکثراً به چه کشورهایی صورت میگیرد؟
اقتصاد و درآمدزایی لالجین بیشتر متکی به صادرات است تا بازارهای داخلی؛ چون در داخل کشور به علت شرایط نامناسب اقتصادی، سفال و سرامیک اولویت آخر مردم است، ولی در کشورهای پیشرفته بازار مناسبی برای این محصول وجود دارد.
در سالهای گذشته صادرات ما به خوبی صورت میگرفت، اما تحریمها و روابط خارجی کشورمان بر این حیطه نیز تأثیر نامناسبی گذاشته است.
در گذشته به کشورهای مانند هند، سوئیس و کشورهای حوزه خلیجفارس صادرات داشتیم، اما در حالحاضر بیشتر به عراق و افغانستان و... صادرات داریم که گشایشی در روابط خارجی ما صورت بگیرد، این حوزه نیز رونق میگیرد. مبل و منبت ملایر پس از سفال لالجین ثبت جهانی شده و در حالحاضر نیز جلوتر از ماست.
کرونا در این 2 سال اخیر چقدر بر حوزه سفالگری لالجین تأثیر گذاشته است؟
نخستین تأثیر کرونا بر حوزه گردشگری لالجین بوده که حدود 80 درصد ضربه دیده است و پس از آن بر فروش محصولات سفالی تأثیر گذاشته که حدود 60 درصد ضربه دیده است.
برای تأمین مواد اولیه با مشکل مواجه نیستید؟
در زمینه تأمین مواد اولیه مشکلی نداریم؛ ولی قیمتها در این حوزه هر روز تغییر میکند و گرانتر میشود؛ در نتیجه روی قیمت محصولات نیز تأثیر میگذارد که برای تولیدکنندگان نیز مشکل محسوب میشود.
درخواست شما از مسئولان برای توجه بیشتر به این حوزه چیست؟
شهرداری و میراثفرهنگی میتوانند میراث جهانی و خوشه سفال لالجین را فعال کنند که در حوزه اشتغال و پیشرفت شهر تأثیر زیادی دارد. همچنین مسئولان میتوانند مرکز شتاب را در پارک علم و فناوری فعال کرده و دانشگاه علم و صنعت و رشته سفال و سرامیک را در این شهر راهاندازی کنند.
برنامه و راهکار شما به عنوان یک کارآفرین برای رونق حرفه سفال لالجین چیست؟
اگر از لالجین حمایتهای لازم بشود، خودش را بهروزرسانی خواهد کرد و اگر مسئولان نیز برنامهای در این زمینه داشته باشند، ما هم از آنها حمایتهای لازم را انجام خواهیم داد. برای رونق این حرفه باید مالیاتها حذف شود و حمایتها و تسهیلات لازم به آن اختصاص داده شود.
در پایان اگر نظر خاصی در این زمینه دارید، بیان کنید؟
تقاضا دارم که فضای مجازی هم از لحاظ اطلاعرسانی، بازاریابی، فروش و تغییر نگرشها جدی گرفته شود. افراد زیادی در این حوزه هستند که به راحتی از فضای مجازی بازاریابی میکنند و چون سطح سواد تولیدکنندگان ما پایین است، از این فضا به درستی استفاده نمیشود؛ درنتیجه تحصیلکردههای شهرهای دیگر محصولات سفالی ما را میگیرند و با دستکاری و لعابکاری این محصولات، آن را به چندین برابر قیمت میفروشند.
|
