|
رویداد هنری تئاتر کودکان و نوجوانان چشم انداز جهانی
همدان دوباره وارد فصل تئاتر میشود؛ فصلی که سه دهه است این شهر را به یکی از پایگاههای اصلی تئاتر کودک و نوجوان در ایران تبدیل کرده و حالا در آستانه دوره سیام، بیش از یک رویداد هنری، به یک سنت فرهنگی بدل شده است.
رونمایی از پوستر جشنواره، نشستهای خبری فشرده، تفاهمنامههای همکاری و آمادهسازی شهر، نشان میدهد که همدان بار دیگر خود را برای میزبانی از یکی از شناختهشدهترین جشنوارههای تخصصی کشور آماده میکند. این دوره اما ویژگیهای تازهای دارد؛ از رویکرد تمرکززدایی وزارت فرهنگ و ارشاد گرفته تا تلاش برای ارتقای کیفیت با وجود محدودیتهای اقتصادی و کاهش حضور گروههای خارجی. با این حال، آمار آثار رسیده و ترکیب نهایی گروهها نشان میدهد که جریان تولید تئاتر کودک همچنان پویا است و همدان نقشش را بهعنوان شهر میزبان حفظ کرده است.
نگاه وزارتخانه؛ جشنواره همدان بهعنوان الگوی ملی
مدیرکل هنرهای نمایشی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، در نشست خبری جشنواره با حضور خبرنگاران در مجتمع شهید آوینی شهر همدان جایگاهی روشنی از جایگاه این رویداد ارائه کرد. رضا مردانی، جشنواره تئاتر کودک و نوجوان همدان را یکی از برترین رویدادهای نمایشی ایران و حتی لوگویی شایسته برای تمام جشنوارههای کشور توصیف کرد و گفت این جشنواره ظرفیت تبدیل شدن به یک مدل تازه در برگزاری رویدادهای هنری را دارد. به گفته مردانی، جشنوارهای که بتواند هم در سطح ملی جریانساز باشد و هم در عرصه بینالمللی شناخته شود، نیازمند حمایت همهجانبه شهر میزبان است. او از تمامی نهادها از استانداری و شهرداری تا نهادهای امنیتی و اجرایی خواست که امسال نیز برای برگزاری یک جشنواره با شکوه مشارکت کنند. در بخش دیگری از سخنانش، روی مهمترین سیاست وزارتخانه در سالهای اخیر دست گذاشت: تمرکززدایی و واگذاری مسئولیت جشنوارهها به استانها. مردانی توضیح داد که طبق این سیاست، بودجه جشنوارهها باید از استان تأمین شود، اما بسیاری از استانها اعلام کردند امکان مالی ندارند و در نهایت وزارتخانه بهصورت مشترک وارد عمل شد. با این حال، او تاکید کرد که از سال آینده باید بخش عمده بودجه در استان پیشبینی شود.
مدیرکل هنرهای نمایشی همچنین رسانهها را یکی از بازوهای اصلی جشنواره خواند و خطاب به خبرنگاران همدانی گفت: اگر رسانهها تعامل مؤثر نداشته باشند، جشنواره خوبی شکل نمیگیرد. خبرنگاران باید قبل از اختتامیه نقاط ضعف و قوت را شناسایی و منعکس کنند تا برنامهریزی دورههای بعد دقیقتر باشد.
دبیر جشنواره؛ از روند انتخاب آثار تا چالشهای گروههای خارجی
دبیر 30مین جشنواره، در نشست خبری تصویری عملیاتی و صریح از چگونگی انتخاب آثار و ترکیب بخشهای مختلف ارائه کرد. بر اساس اعلام آزاده انصاری، دبیرخانه جشنواره در این دوره ۶۶۸ اثر دریافت کرده است؛ رقمی که نشان میدهد جریان تولید تئاتر کودک همچنان گسترده و فعال است. از میان این آثار، ۴۵ نمایش پس از داوری در چهار بخش کودک، نوجوان، خردسال و خیابانی انتخاب شدهاند. وی گفت ترکیب آثار منتخب؛ ۳۰ اثر صحنهای؛ ۵ اثر ویژه خردسال و ۱۰ اثر خیابانی و فضای باز و ۹ اثر از هنرمندان همدان که بخشی از آنها در شهرستانها نیز اجرا خواهند شد.
انصاری توضیح داد که تقریباً از همه استانهای کشور اثر رسیده اما در نهایت ۱۱ استان در ترکیب نهایی حضور دارند و تهران، همدان و اصفهان بیشترین سهم را دارند.
چالش جذب گروههای خارجی
دبیر جشنواره با شفافیت به مشکلات بخش بینالملل نیز اشاره کرد: تبلیغات منفی علیه ایران، زمان کم برنامهریزی، و قراردادهای مالی سنگین گروههای حرفهای باعث شد بسیاری از گروهها امکان حضور نداشته باشند. انصاری تأکید کرد: ترجیح ما این نبود که جدول را به هر قیمتی پر کنیم. کیفیت برایمان مهمتر بود—even اگر تعداد گروههای خارجی کاهش پیدا کند.
به گفته انصاری، بخشی از برنامههای بینالمللی امسال از طریق وبینار برگزار میشود؛ استادانی از آمریکا، صربستان و دانمارک در نشستهای تخصصی حضور خواهند داشت.
محورهای محتوایی جشنواره
در طراحی محتوایی این دوره، چند محور اصلی مدنظر قرار گرفته است؛ از جمله میتوان به شادی بهعنوان حق کودک؛ پرورش تابآوری و امید؛ نوآوری در روایت و دوری از تکرار؛ مشارکت کودک در خلق اثر؛ نقش تئاتر در تقویت تخیل و تفکر انتقادی؛ توجه به مفهوم وطن در کنار نگاه جهانی اشاره کرد. انصاری تأکید کرد که با وجود محدودیتها، تلاش شده جشنواره با نگاه واقعبینانه و حفظ کیفیت برگزار شود.
نقش شهر همدان؛ مشارکت مالی فضاسازی و سابقه سهدههای
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی همدان، در نشست خبری جشنواره توضیح داد که امسال اجرای اصلی جشنواره بر عهده اداره کل ارشاد است و شهرداری همدان نیمی از حمایت مالی را تأمین میکند. نیمی دیگر را وزارتخانه پرداخت کرده و هنوز رایزنی برای جذب اسپانسرهای جدید ادامه دارد.
محمدرضا جوادی، بر اهمیت نقش شهرداری در سالهای گذشته تأکید کرد و گفت: تجربه ادوار گذشته که شهرداری متولی برگزاری بود، موفقیتآمیز بود؛ امسال قرار بر این شد که ارشاد مسئول اصلی باشد و شهرداری پشتیبانی کند.
به گفته وی، یک هفته پیش از آغاز جشنواره، فضاسازی شهر آغاز میشود و همدان لباس جشن بر تن خواهد کرد. این فضاسازی، یکی از بخشهای ثابت جشنواره است و در سالهای گذشته به ایجاد حالوهوای کودکانه در سطح شهر کمک کرده است. جوادی همچنین یادآور شد که همدان در طول سالهای میزبان جشنواره، موفق به تربیت گروههای تئاتری فعال شده است؛ گروههایی که اکنون در استان و گاهی در کشور نقشآفرین هستند. وی برگزاری مداوم جشنواره را یک سرمایهگذاری فرهنگی بلندمدت دانست.
فهرست کامل آثار راهیافته به جشنواره سیام
بر اساس اعلام رسمی ستاد خبری جشنواره، فهرست آثار پذیرفتهشده به تفکیک بخشها بدین شرح است:
بخش نوجوان شورای انتخاب:
زهرا صبری، سید محمدجواد کبودرآهنگی، آرش شریفزاده «اتوبوس» / علی نبیپور / جزیره خارگ «دشمن خدا» / عمادالدین رجبلو - مجید عراقی / تهران (مشروط) «روزی برای آرزو» / مرتضی سخاوت / دزفول (مشروط) «گل بیمراد» / محسن پورقاسمی - فاطیما پورقاسمی / همدان (مشروط) «لافکادیو» / فاطمه عزیزی - علی شکاری / یزد «لمس» / علیرضا تاجیک / تهران
بخش کودک شورای انتخاب:
آناهیتا غنیزاده، زهره بهروزینیا، مریم خاکسار تهرانی، عادل بزدوده، محمدمهدی کلهری «اوکاپی» / زهرا ناظری - امینرضا ملکمحمودی / تهران «پینوکیو» / داود زارع / تهران (مشروط) «خود خود خودت باش» / حامد ترابی / همدان (مشروط) «دختر کفش عروسکی» / امیرافسر شیبانی / تهران «قصهی خورشید و ماه و لیلا» / سعید پورشعبانیان / همدان «همه پنگوئن یا چی» / شراره طیار / تهران «هیوا» / امیر شیخجبلی / اصفهان «یک سفر نمایشی» / مجید کیمیاییپور / اصفهان
بخش خیابانی و دیگرگونههای اجرایی شورای انتخاب:
سامان خلیلیان، امیر راد، سینا ییلاقبیگی، میثم یوسفی، محمد قاسمی «آرزوهای قشنگ» / حمیدرضا رضاییمجد / همدان «تکاندهنده» / سعید ارغوانی / تبریز (مشروط) «جادوی بازیهای قدیمی» / محمدرضا پورعلی / آستانهاشرفیه «چاکرای ریشهها» / علی سنامیری / جزیره خارگ «دردسرهای صمندرک» / مسعود کردی / بروجرد (مشروط) «شب اسرارآمیز» / مهدی حبیبی / ملایر «قلموی شگفتانگیز» / احسان سامانیمنش - آرش صادقیان حقیقی / تهران «کبوتر صلح» / ناصر میاحی / اهواز «نخودی و حاکم شهر دور» / مجتبی خلیلی / اصفهان
بخش خردسال شورای انتخاب:
فهیمه میرزاحسین، الکا هدایت، نیما بیگلریان «از دانه تا نان» / فاطمه جلیلیمعز / همدان «تو از چی میترسی؟» / زهره اسماعیلی / همدان (مشروط) «چتر دوستی» / مینا امامی / تهران «قیافههای بامزه» / حدیث صابری / قم «لالایی جنگل» / مقداد شیری / اهواز
گفتنی است؛ 30مین جشنواره بینالمللی تئاتر کودک و نوجوان همدان در شرایطی برگزار میشود که ترکیبی از تجربه، واقعبینی و تلاش برای حفظ کیفیت را در خود دارد. از یکسو وزارتخانه بر تمرکززدایی و مشارکت استانی تأکید میکند، از سوی دیگر دبیر جشنواره با وجود محدودیتها بر کیفیت آثار پای میفشارد و در نهایت شهر همدان نیز با سابقهای سهدههای بار دیگر نقش میزبان حرفهای را بر دوش میکشد.
آغاز جشنواره از ۱۴ آذر و حضور ۴۵ اثر منتخب، این پیام را دارد که جریان تئاتر کودک و نوجوان همچنان پویاست و همدان همچنان خانهای برای این جریان است؛ خانهای که امسال نیز قرار است صحنههایش روشن بماند و صدای کودکان و نوجوانان از سالنها و خیابانهایش شنیده شود.
|
