|
در 2سال اخیر با تغییر منابع آبی همدان، طعم و بوی آب شرب تغییر کرده است.
هنگامی که به دلیل نبود و کاهش بارندگی، همدان با بحران بیآبی مواجه شد آب از چاههای شهرها و روستاهای اطراف شهر و همچنین از تالوار به همدان انتقال یافت.
با تغییر طعم و بوی آب؛ برخی از مسئولان در ابتدا از تغییر ذائقه مردم صحبت و برخی از کارشناسان نیز به این واقعیت اشاره کردند که "همدان آب ندارد" و مردم باید به آن عادت کرده و زندگی اجتماعی و اقتصادی خود را با این واقعیت منطبق کنند.
اکنون بحران بیآبی از سر همدان گذشته، اما بخش زیادی از ساکنان شهر همدان از طعم و بوی نامطبوع آب شرب ناراضی هستند. بسیاری از آنها با نصب تصفیهآب در منازل این مشکل را حل کرده و برخی دیگر با خرید آب معدنی از خوردن آب شیر امتناع میکنند. اما تعداد زیادی هم از همان آب، جوشیده و نجوشیده، برای شرب خانوار استفاده مداوم دارند.
قبل از بحران آب همدان در تابستان1401، بخشی از ساکنان شهر که از آب سد و منابع سطحی استفاده میکردند از کیفیت مطلوب آن راضی بودند اما ساکنان بخش دیگر شهر که از آب چاههای بهار تغذیه میشدند رضایت چندانی از کیفیت آن نداشتند، زیرا این آب به دلیل املاح بالایی که داشت نسبت به آبهای سطحی که از سداکباتان و تصفیهخانه بهشتی خارج میشد آب سبک بهحساب نمیآمد و حتی طعم آن نیز متفاوت بود. بسیاری از مردم باور داشتند که آب این چاهها بر رنگ و شفافیت پوست و حتی سلامت بدن از جمله روده و کلیهها تأثیر منفی دارد. اما در هرصورت به استفاده از این آب عادت داشته و مشکلی در استفاده از آن نداشتند.
اکنون با کاهش میزان بارندگیها و خشکشدن سداکباتان و همچنین پایینآمدن سطح آب چاههای شهرستان بهار، چاههای دیگری در شهرستانهای اطراف و همچنین سد تالوار به منابع اصلی آب شرب همدان تبدیل شدهاند که پیش از این نیز به کیفیت پایین این منابع نسبت به منابع قبلی اشراف کامل وجودداشت. اما استان چاره کار و نجات از بحران را در انتقال آب از منابع جدید دید و پروژهای که 17سال مردم همدان بهدنبال انجام آن بودند را به سرانجام رساند تا بحران آب را پشت سر بگذارد؛ پروژهای که مدیران و مسئولان پیشین از به سرانجام رساندن آن عاجز بودند و به همین دلیل بارها مورد انتقادهای تند و تیز و حتی عتاب و خطاب نیز قرارمیگرفتند.
حالا با وجود حل بحران آب، جامعه با مشکل جدید کیفیت آب شرب همدان روبرو است، که بهنظر میرسد بسیاری از خانوادهها را درگیر کرده و حتی هزینههای مضاعف روی دوش برخی از آنها گذاشته است.
اما این نکته فراموش نشود که همه کارشناسان به اتفاق بر این عقیده هستند که «"همدان آب ندارد" و مردم باید آن را پذیرفته و زندگی خود را بر این مبنای برنامهریزی کنند». این مشکلی است که حدود 60سال پیش هم در همدان مطرح شده و مسئولان وقت در بازدید از همدان در پاسخ به درخواست مردم اظهار داشتهاند که "همدان کی مشکل آب نداشته است؟"
ما مردم نیز چند موضوع را باید در نظر بگیریم؛ نخست اینکه بهطور واضح باید بپذیریم "همدان آب ندارد" و در تغییر سبک زندگی، بر مبنای نبود آب، برنامهریزی کرده و حتی برای آن تعجیل کنیم.
دوم اینکه شرایط بحرانی 2سال پیش را فراموش نکنیم. روزها و هفتههایی که آب نبود و مردم برای گرفتن آب دبهای از وانتبارها و تانکرها به صف میشدند. و آن روزهایی که استانهای دیگر با ارسال آب با تانکر و بستههای آب معدنی به مردم کمکرسانی میکردند را هرگز نباید فراموش کنیم. آن سالی که گل و درختها در باغات و باغچه حیاطها خشک شدند و قیمت بسیاری از باغات همدان به نصف رسید و بسیاری از باغداران فروشنده شدند را باید هنوز در خاطر داشته باشیم.
این در خاطر نگهداشتنها ابتدا باید برای مسئولان استانی و کشوری دغدغه باشد و سپس مردم به یاد داشته باشند که ممکن است دوباره با چنین بحرانی مواجه شوند.
اکنون و پس از تجربه بحران آب1401، بسیاری از مردم معتقد هستند داشتن آب کمکیفیت بهتر از نداشتن آب دائمی است. اما درخواست مردم برای بهرهمندی از آب باکیفیت و بیطعم و بو خواسته زیادی نیست و حالا که لولههای انتقال آب از تالوار به همدان تکمیل شده و تصفیهخانه جدیدالساخت شیخیجان ظرفیت تصفیه و انتقال 1800لیتر در ثانیه آب به همدان را دارد باید ارتقا کیفیت آب آن به اولویت بعدی مسئولان استانی و کشوری تبدیل شود؛ هرچند که ممکن است این ارتقا برای کشور بسیار هزینهبر باشد.
البته رضا اخلاصمند، مدیرعامل شرکت آب منطقهای استان همدان درباره بالارفتن کیفیت آب به همدانپیام گفت: استاندارد و کیفیت این آب مشکلی ندارد، آرسنیک آن هم به میزان ۲میکروگرم یعنی به حد صفر رسیده است. با این حال اگر طرحهایی در جهت افزایش کیفیت این آب وجودداشته باشد که موردتأیید شرکت آب و فاضلاب کشور باشد حتماً از آن استقبال کرده و در تکمیل این پروژه استفاده میکنیم.
از طرفی، یک نکته مهم فراموش نشود؛ و آن این است که بسیاری از کشورهای توسعهیافته مانند امریکا، در منازل 2نوع آب با کیفیتهای متفاوت توزیع میشود؛ آبی که برای شستشو استفاده میشود و آبی که به مصرف شرب میرسد و هزینه بسیار بالایی برای شهروندان دارد. این اتفاق در بسیاری از شهرهای کشورهای توسعهیافته امری طبیعی است اما تا پیش از بحران آب در همدان چنین اتفاقی برای همدانیها غریب مینمود.
راه دور اگر نرویم میتوانیم به آب قم اشاره کنیم. سالهای سال است یکی از چالشهای سفر به قم مربوط به شوری آب آن است. خرید آب شرب بهصورت جداگانه برای مردم قم امری عادی است ولی برای مردمی که از برخی استانها به آن سفر میکنند چالش و سختی بهحساب میآید.
بسیاری از ساکنان در استان خوزستان نیز 24ساعت آب دارند و 24ساعت ندارند؛ آنها به این روش زندگی عادت کرده و تمام برنامههای زندگی خود را بر این اساس تنظیم میکنند.
در برخی استانهای دیگر هم باغداری امری راحت نیست چون با معضل نبود آب، حتی از نوع بیکیفیت، مواجه هستند. ساکنان شهرها و روستاهای خشک کشور مجبورند زندگی خود را با نبود آب و خشکسالی مداوم تنظیم کرده و هیچگاه به فکر کشاورزی، باغداری و مشاغلی که به آب نیاز دارند، نباشند. آنها پذیرفتهاند که آب ندارند و آب دیگری هم به منطقه زندگی آنها منتقل نمیشود.
هرچند که انتقال آب امری دشوار و پرهزینه است و جنگ آینده جنگ آب خواهدبود و در آینده همین انتقال آب به همدان هم ممکن است با دشواریهای متعددی مواجه شود اما در حال حاضر بخشی از مشکل آب شرب همدان از این طریق حل شده و تعداد بسیار زیادی از خانوارها همین آب را برای شرب استفاده میکنند.
پس بهنظر میرسد مردم همدان هم باید بپذیرند که در استانی خشک و کمآب زندگی میکنند.
|