|
استان همدان سالانه حدود ۶ میلیون شاخه گل شاخه‌بریده تولید می‌کند؛ ظرفیتی که با راه‌اندازی شهرک تخصصی گلخانه‌ای در اسدآباد می‌تواند وارد مرحله تازه‌ای از توسعه شود. طرحی که با وعده تولید انبوه، ایجاد اشتغال و توسعه صادرات مطرح شده، اما تحقق اهداف آن به تأمین سرمایه، تکمیل زیرساخت‌ها، مدیریت منابع آب و آغاز به‌موقع عملیات اجرایی وابسته است.
گل‌های شاخه‌بریده از جمله محصولات کشاورزی با ارزش افزوده بالا هستند که علاوه بر بازار مصرف داخلی، امکان حضور در بازارهای صادراتی را نیز دارند. با این حال، توسعه این بخش تنها به شرایط اقلیمی مناسب یا افزایش سطح زیرکشت محدود نمی‌شود؛ بلکه برخورداری از فناوری‌های نوین گلخانه‌ای، مدیریت مصرف آب، شبکه توزیع مناسب و دسترسی به بازارهای هدف، نقش مهمی در اقتصادی شدن تولید دارد
در استان همدان، تولید گل شاخه‌بریده در سال‌های گذشته در قالب واحدهای گلخانه‌ای پراکنده دنبال شده است؛ اما طرح ایجاد شهرک تخصصی گلخانه‌ای در شهرستان اسدآباد، در صورت بهره‌برداری، می‌تواند الگوی تولید این محصول را از واحدهای محدود و پراکنده به مجموعه‌ای متمرکز با رویکرد صادراتی تغییر دهد.
همدان سالانه ۶ میلیون شاخه گل
تولید می‌کند
رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان همدان با اشاره به ظرفیت موجود تولید گل شاخه‌بریده در استان، از فعالیت ۹ واحد گلخانه‌ای در این بخش خبر داد و گفت: این واحدها در مجموع حدود ۹ هکتار مساحت دارند و سالانه حدود ۶ میلیون شاخه گل شاخه‌بریده تولید می‌کنند.
حمزه خانجانی‌افشار با بیان اینکه واحدهای تولید گل شاخه‌بریده در شهرستان‌های مختلف استان پراکنده‌اند، اظهار کرد: بیشترین سطح و میزان تولید این محصول به شهرستان نهاوند اختصاص دارد و شهرستان همدان در رتبه دوم قرار گرفته است. همچنین شهرستان‌های بهار و کبودراهنگ در رتبه‌های سوم و چهارم تولید گل شاخه‌بریده استان قرار دارند.
وی عملکرد تولید در گلخانه‌های گل شاخه‌بریده را حدود ۱۰۰ شاخه در هر مترمربع اعلام کرد؛ آماری که اهمیت بهره‌گیری از فناوری‌های گلخانه‌ای و افزایش بهره‌وری در تولید محصولات کشاورزی را نشان می‌دهد.
با وجود این ظرفیت، مقایسه میزان تولید سالانه با سطح زیرکشت گلخانه‌ای نشان می‌دهد توسعه این بخش به سرمایه‌گذاری بیشتر و استفاده از روش‌های نوین تولید نیاز دارد؛ به‌ویژه آنکه تولید گل شاخه‌بریده برای حضور پایدار در بازارهای رقابتی، باید علاوه بر کمیت، از نظر کیفیت، یکنواختی محصول و زمان عرضه نیز پاسخگوی تقاضای بازار باشد.
اسدآباد؛ میزبان شهرک تخصصی گلخانه‌ای گل شاخه‌بریده
در همین راستا، ایجاد شهرک تخصصی تولید گل و گیاهان زینتی در اراضی بهراز شهرستان اسدآباد به‌عنوان یکی از طرح‌های توسعه‌ای بخش کشاورزی استان بوده که در هفته دولت امسال کلنگ‌زنی و مطرح شده است؛ پروژه‌ای که قرار است با استفاده از فناوری‌های نوین گلخانه‌ای، تولید گل شاخه‌بریده را با رویکرد صادراتی دنبال کند.
از تولید گل تا صادرات
حلقه‌های مفقوده توسعه
توسعه تولید گل شاخه‌بریده در اسدآباد، در صورت تحقق برنامه‌های اعلام‌شده، می‌تواند ظرفیت تولید استان همدان را به میزان قابل توجهی افزایش دهد. مقایسه ظرفیت اسمی سالانه ۳۶ میلیون شاخه گل در شهرک جدید با تولید سالانه حدود ۶ میلیون شاخه در واحدهای فعلی استان، از مقیاس قابل توجه این طرح حکایت دارد.
با این حال، ظرفیت اسمی یک پروژه لزوما به معنای تولید واقعی آن از نخستین سال بهره‌برداری نیست. میزان تولید نهایی به زمان تکمیل فازها، تأمین تجهیزات، انتخاب گونه‌های مناسب، دسترسی به نهاده‌های تولید و توان بهره‌برداری اقتصادی از گلخانه‌ها بستگی دارد.
از سوی دیگر، تولید گل شاخه‌بریده محصولی حساس به زمان است و کیفیت آن پس از برداشت به نحوه بسته‌بندی، نگهداری، حمل‌ونقل و سرعت رسیدن به بازار وابستگی دارد. از این رو، اگر هدف اصلی شهرک اسدآباد صادرات باشد، توسعه زیرساخت‌های پس از برداشت و ایجاد زنجیره سرد، در کنار شناسایی بازارهای هدف و انعقاد قراردادهای پایدار، اهمیت ویژه‌ای خواهد داشت.
در چنین شرایطی، مشخص بودن بازار صادراتی و انعقاد برخی قراردادها، آن‌گونه که رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان اعلام کرده، می‌تواند به کاهش بخشی از ریسک‌های تجاری پروژه کمک کند؛ اما پایداری صادرات به توان تأمین مستمر محصول باکیفیت و رقابت‌پذیر نیز وابسته است.
یکی از محورهای مورد تأکید مسئولان در اجرای شهرک گلخانه‌ای اسدآباد، ایجاد فرصت‌های شغلی و اولویت دادن به فارغ‌التحصیلان رشته کشاورزی و نیروهای جویای کار منطقه است.
در صورت تحقق اهداف اشتغالزایی طرح، این مجموعه می‌تواند علاوه بر ایجاد فرصت‌های شغلی مستقیم، زمینه فعالیت‌های وابسته از جمله تولید و تأمین نهاده‌ها، بسته‌بندی، حمل‌ونقل، خدمات فنی و بازاریابی محصولات را نیز فراهم کند.
با این حال، پایداری اشتغال ایجادشده به تکمیل فازها، تداوم فعالیت اقتصادی گلخانه‌ها و دسترسی به بازار فروش وابسته است؛ موضوعی که ضرورت توجه همزمان به زیرساخت تولید و زنجیره عرضه را نشان می‌دهد.
استان همدان با برخورداری از ۹ واحد گلخانه‌ای تولید گل شاخه‌بریده و ظرفیت سالانه حدود ۶ میلیون شاخه، از زیرساخت اولیه برای توسعه این بخش برخوردار است. در این میان، شهرک تخصصی گلخانه‌ای اسدآباد می‌تواند در صورت تأمین منابع مالی، تکمیل زیرساخت‌ها و اجرای دقیق برنامه زمان‌بندی، نقطه عطفی در گسترش تولید صنعتی و صادرات‌محور گل و گیاهان زینتی باشد.
|
