|
بیستوچهارم مهرماه سال گذشته بود که طرح جوانی جمعیت و حمایت از خانواده در کمیسیون مشترک طرح جوانی جمعیت و حمایت از خانواده مجلس شورای اسلامی به تصویب رسید تا در راستای ضرورت حمایت سطوح قانونگذاری و سیاستگذاری برای رفع موانع فرزندآوری نظیر هزینههای بالای بارداری، زایمان و درمان ناباروری، هزینههای بالای معیشت و... حرکت کند.
چند شب گذشته نیز در یک برنامه تلویزیونی اعلام شد که این قانون از چند روز دیگر در کشور باید اجرا شود و دولت برای آماده شدن نهادهای مسئول مهلت کافی داده است.
اما برای اجرای این قانون آیا زیرساختهای کافی و شرایط اقتصادی و رفاهی کافی وجود دارد؟ آیا تشویق مردم به فرزندآوری در این شرایط اقتصادی به فقر در جامعه دامن نمیزند؟
اگر نگاهی به شرایط اقتصادی و سیاسی کشور در یک دهه گذشته داشته باشیم متوجه میشویم زیرساختهای لازم چه به لحاظ مادی و چه به لحاظ معنوی برای تشویق مردم به فرزندآوری فراهم نیست.
جزئیات طرح جوانی جمعیت
و حمایت از خانواده
بر اساس آنچه گفته شده در طرح جوانی جمعیت مشوقهایی برای تسهیلات اشتغال، خرید مسکن، فرزندآوری و موارد این چنینی آمده است.
- افزایش 5/7 برابری حق عائلهمندی: بر اساس این طرح حق عائلهمندی کارمندان دولت هر سال نسبت به سال گذشته 5/1 برابر بیشتر و طی پنج سال 5/7 برابر میشود. بر این اساس هر چه تعداد فرزندان یک خانواده بیشتر باشد، کارمندان حق عائلهمندی بیشتری دریافت میکنند.
- تسهیلات ۳۰ میلیونی طرح جوانی جمعیت: قرار است به خانوادههای دارای فرزند تسهیلات فرزندآوری تعلق بگیرد. تسهیلات پرداختی به فرزند اول ۱۰ میلیون تومان، برای فرزند دوم ۲۰ میلیون تومان و فرزند سوم ۳۰ میلیون تومان است. این تسهیلات در قالب وام قرضالحسنه است.
- قرعهکشی بدون نوبت خودرو: مادرانی که فرزند دوم را به دنیا میآورند میتوانند بدون نوبت و قرعهکشی خودروی ایرانی بخرند.
- پرداخت ۲۰۰ متر زمین رایگان: در کلانشهرها و شهرهایی که جمعیت بیش از ۵۰۰ هزار نفر دارند، اگر خانوادهای فرزند سوم را به دنیا بیاورد میتواند مالک ۱۵۰ تا ۲۰۰ متر زمین شود
نگاهی به معیشت مردم
بنابر آخرین گزارش مرکز آمار ایران، طبق نتایج آخرین طرح آمارگیری هزینه و درآمد خانوارهای شهری و روستایی که در سال ۱۳۹۹ انجام شده، متوسط کل هزینه خالص سالانه یک خانوار شهری در سال 99 با افزایش ۳۱ درصدی نسبت به سال پیش از آن ۱۳۹۸ و متوسط کل هزینه خالص سالانه یک خانوار روستایی با افزایش 5/30 درصدی نسبت به سال قبل از آن سال ۱۳۹۸ بوده است.
در حالی که در سال ۱۳۹۹، متوسط درآمد سالانه یک خانوار شهری با افزایش ۳۸ درصدی نسبت به سال قبل از آن و متوسط درآمد سالانه یک خانوار روستایی با افزایش 6/41 درصدی نسبت به سال قبل از آن بوده است.
مرکز آمار ایران اعلام میکند که اجارهبهای واحدهای مسکونی در مناطق شهری در سه ماهه زمستان ۱۴۰۰ نسبت به سه ماهه زمستان ۱۳۹۹، افزایش 1/28 درصدی داشته است.
ارقام دیگری هم در گزارشهای سالانه مرکز آمار ایران تایید میکند که در سالهای ۱۳۹۶ تا پایان ۱۴۰۰، هزینه زندگی و به طور خاص، هزینه گذران روزمره در ایران برای خانواده و شهروند ایرانی- متاهل یا مجرد- گران تر شده بهگونهای که در این بازه زمانی، شهروندان ناچار شدهاند بسیاری از علاقهها و نیازهای غیرضروری زندگی را بابت تأمین نیازهای ضروری- غذا، مسکن، پوشاک، سلامت و حملونقل - از سبد هزینههای زندگی حذف کنند.
به تبع باید با افزایش درآمد یک خانوار، رفاه آنها نیز افزایش پیدا کند اما در ایران این رویه کمتر دیده میشود، اگر با کار چند شیفته سرپرست خانوار درآمد هم افزایش پیدا کند با توجه به نرخ صعودی تورم، هزینههای زندگی نیز افزایش پیدا میکند.
نگاهی به جمعیت در استان همدان
اگر نگاهی به میزان تولد در استان همدان هم داشته باشیم متوجه میشویم که با کاهش میزان تولد مواجه شدیم و خانوارهای همدانی نسبت به سالهای گذشته میل کمتری به فرزندآوری دارند، در سال 1400؛ 23036 تولد ثبت شده که نسبت به سال 1399، 8/1 درصد تولدها کاهش یافته و 14378 نفر در استان همدان فوت شدند که نسبت به سال قبل 7/4 درصد افزایش داشته است.
برای اینکه تشویق به فرزندآوری کنیم ابتدا باید شرایط را برای ازدواج جوانان تسهیل کنیم، باید جوانان میل و رغبت به ازدواج داشته باشند و زمانی میل به ازدواج پیدا میکنند که به سطحی از اطمینان از نظر مالی، اشتغال و... برسند. استان همدان در سال 1400 نسبت به سال گذشته افزایش ازدواج داشته است.
در سال ۱۴۰۰؛ ۱۲۹۸۱ مورد ازدواج در استان همدان به ثبت رسیده که نسبت به مدت مشابه سال قبل که ۱۲۵۱۹ مورد به ثبت رسیده بود، 7/3 درصد افزایش داشته است، به طور متوسط در سال 1400 در هر شبانه روز ۳۶ ازدواج به ثبت میرسد.
در سال ۱۴۰۰؛ ۳۸۰۹ مورد طلاق در استان همدان به ثبت رسیده که نسبت به مدت مشابه سال قبل که ۳۹۶۸ مورد بوده با کاهش ۴ درصدی مواجه شده است.
سخن پایانی
تصور کنیم که امروز یک کارگر به تاسی از اجبار نمایندگان مجلس، دست به فرزندآوری بزند و ۹ ماه بعد هم تولد نوزاد خود را جشن بگیرد. با حقوق ماهانه 6 میلیون تومانی، کدام هزینه را باید جوابگو باشد؟ برای جبران هزینهها باید دو یا سه نوبت کار روزانه، هزینه خانواده و فرزند جدید را تأمین کند. اما در نهایت از این مرد چه میماند؟ مهر و عشق شوهر و همسری را در کدام کنج این خانه باید پیدا کرد؟ اصلا فرصتی برای مهرورزی هم خواهد بود؟
افزایش جمعیت هر کشور با هدف دستیابی به توسعه پایدار، حتما متعالی است. برای هر دولتی مطلوب است که با تکیه به نیروی کار جوان، مولد و سالم، به مرز توسعه پایدار برسد. اما برای افزایش جمعیت باید زیرساختهایی داشته باشیم که مهمترین آن بحث معیشت و اقتصاد است، اگر اینگونه نباشد و جمعیت را در سن باروری به فرزندآوری با مشوقهای کوتاهمدت و نمایشی تشویق کنیم، در بلندمدت، منجر به ایجاد بار سنگین و پرعقوبتی میشود که تحمل آن، در توان هیچ دولتی نخواهد بود و نتیجهای جز افزایش فقر مطلق و سقوط شاخصهای توسعه و اقتصاد ندارد.
|
