|
همه ساله با شروع فصل تابستان و خشک شدن گیاهان و مراتع ، خطر آتشسوزیها طبیعت زیبای استان همدان را تهدید میکند و بر اثر غفلت یا بیمهری عوامل انسانی خسارتهای سنگینی بر سرمایههای طبیعی و منابع عمومی وارد میشود .
به صورت معمول پس از برداشت محصول غلات در کشتزارهای آبی و دیمزارها و برجای ماندن ساقههای خشک غلات در مزارع که اواخر خرداد و نیمه تیرماه در اقلیم استان همدان به پایان میرسد، بخش وسیعی از پهنه استان مستعد آتشسوزیها است که اغلب این حوادث براثر غفلت و یا تصور غلط صاحبان مزارع برای تقویت خاک زمینهای کشاورزی با آتش زدن بوتههای خشک اتفاق میافتد و به علت همین اقدام بیمورد در اغلب موارد دامنه آتشسوزیها به مراتع و جنگلهای طبیعی نیز سرایت میکند.
اگرچه حوادث آتشسوزی در مراتع و بیشهزارهای همدان به نسبت مناطق جنگلی کشورمان کمتر میباشد ولیکن همین آتشسوزیهای محدود نیز که گفته میشود در برخی سالها تا حدود ۷۰۰ هکتار از مراتع و مزارع را در بر میگیرد، زیانهای مالی و خسارتهای ملی فراوانی را بر داشتهها و سرمایههای طبیعی استان وارد میسازد که جبرانناپذیر میباشد. از سویی دیگر با توجه به عواقب تلخ و سنگین خشکسالیها از یک طرف که سبب بیابانی شدن تدریجی مراتع استان میشود، همچنین توسعه دامنه نقاط مسکونی و زیرساختهای شهری وجادهای، برای تنگتر شدن عرصه زندگی بر انسانها کافی است و اگر در چنین شرایطی دانسته یا ندانسته با آتش زدن عرصههای طبیعی تخریب محیطزیست را سرعت ببخشیم، ظلم و جفای مضاعف و تلخی است که در حق خودمان و نسلهای آینده مرتکب میشویم.
از عواقب دشوار آتشآتشسوزیهای فصلی مراتع و محیط زیست استان به همین جا ختم نمیشود چرا که همه ساله توسط سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری در استان، برنامهریزی و پیشبینیهای متعددی برای پیشگیری و مقابله با چنین حوادثی صرف میشود و هزینههای سنگینی بر دوش دولت و مردم میگذارد. اگرچه صرف چنین هزینههای سنگینی اجتنابناپذیر مینماید ولیکن لزوم کاستن از چنین هزینهها و جلوگیری از اتلاف وقت نیروهای انسانی برای مقابله با حوادث قهری یا عوامل انسانی آن، احساس وظیفه و مسئولیت مردم را نیز سنگین میسازد. جلوگیری یا اجتناب از هرگونه حادثه آتشسوزی در مراتع و جنگلها در نوع خود کمک و اقدام انسانی خطیری است که نتیجه خداپسندانه آن نیز متوجه خود ما و نسلهای آینده در هرگوشهای از استان و کشور خواهد بود و در واقع جلوگیری از زیان و خسران توسط هرشخص در هرسطح و اندازهای که باشد، خدمت بزرگی است که در وهله نخست به خود شخص میشود. بدون شک با همین انگیزه و همین تفکر اجتماعی است که هرکجا و در هرحادثه، شمار زیاد و تحسینانگیزی از هموطنان مرد و زن به کمک نیروهای امدادی و سازمانهای امدادگر میشتابند و با هرتوان و وسیله امدادی وجدان و احساس مسئولیت انسانی و اجتماعی خویش را جلا میبخشند و در ضمیر خود فریاد میزنند که (هستم اگر میروم، گر نروم نیستم ) .
متأسفانه یکی از عوامل اصلی در زردی و خشکی زودهنگام گیاهان و بوتهها و درختچهها و گونزار در عرصههای طبیعی، برداشت و بهرهبرداری نابهنگام و نابجای عناصر سودجو و نابخرد است که غیرمجاز است و بی هیچ ترحمی برای دسترسی به درآمدی اندک، گیاهان خوراکی را یا از ریشه بیرون میکشند و یا ساقههای آنرا به نحوی شکسته و اخته میسازند که توان بودن و مقاومت در برابر کم آبی و خشکسالی را ازدست داده و با یک جرقه مجرمانه یا غیرمسئولانه به خاکستر تبدیل شده و دامنهها و عرصههای گستردهای را نیز با خود به خاکستر تبدیل میسازد .
|