|
ورزش زورخانهای در همدان تنها یک فعالیت بدنی نیست؛ بخشی از شناسنامه فرهنگی دیاری است که نام پهلوان فیله همدانی را بر تارک تاریخ خود دارد. اما امروز، در حالی که جهان به سمت گردشگری رویدادمحور و گردشگری ورزشی حرکت میکند، پروژهای که قرار بود همدان را به قطب بینالمللی این رشته تبدیل کند، در پیچوخم بروکراسی و مدیریت لاکپشتی، 8ساله شد.
در تقویم پروژههای عمرانی همدان، عید غدیر سال ۱۳۹۷ نقطهای نمادین بود. کلنگ بزرگترین زورخانه بینالمللی استان با حضور مسئولان بر زمین زده شد تا نویدبخش شکوه دوباره آئینهای پهلوانی باشد. اکنون در آستانه عید غدیر سال ۱۴۰۵، بازدید نایبرئیس مجلس شورای اسلامی ازاین پروژه، بیش از آنکه شورآفرین باشد، پرسشبرانگیز است. ساختمانی که در ابعاد مهندسی یک پروژه میانرده محسوب میشود، چرا باید 2دولت و چندین استاندار و مدیرکل را به خود ببیند و هنوز ردای افتتاح بر تن نکند؟ 8سال زمان برای یک زورخانه، در عصر سرعت و تکنولوژی، چیزی جز فرسودگی اعتماد عمومی را به دنبال ندارد.
استان همدان در سالهای اخیر با چالشهای متعددی در حوزه جذب توریست روبهرو بوده است. در شرایطی که متغیرهای بیرونی مانند نوسانات منطقهای از جمله جنگ، گردشگری را تحت تأثیر قرار میدهند، گردشگری اجباری یا برنامهریزیشده بر پایه رویدادهای ورزشی میتواند ناجی اقتصاد محلی باشد.
ورزش زورخانهای به دلیل ماهیت نمایشی، موسیقی اصیل مرشد و پیوند با معنویت، یکی از جذابترین بخشها برای گردشگران خارجی و داخلی است. اگر همدان طبق وعدهها به پایلوت رویدادهای بینالمللی تبدیل میشد، امروز که گردشگری راه عبورش هم به همدان نمیافتد و به دلیل هزینههای بالای سفر و نا آرامیهای مسیرهای ریلی و جادهای به واسطه آتش بسهای موقت هتلها و بازارچههای صنایعدستی ما میزبان توریسم ورزشی بودند. اما این فرصت طلایی، در سکوت مدیران دلسوز، به مقصد مشهد تغییر مسیر داد. چرا همدان که پیشینه و زیرساخت تاریخیاش غنیتر است، باید قافیه را به دیگران ببازد؟
منتقدان پروژه براین باورند که با وجود ۳۶۰ ورزشکار فعال، ساخت یک بنای عظیم ضرورت اولویتدار نبود؛ آن هم در حالی که زورخانههای قدیمی شهر با حداقل ظرفیت فعالیت میکنند. در مقابل، موافقان آن را یک زیرساخت ملی و فراستانی میبینند.
اما واقعیت اینجاست که در شرایط کنونی، رضایتمندی عمومی به ویژه در میان قشر جوان و تحصیلکرده، ضروری است. اگراین پروژه هشت سال پیش با سرمایهگذاری بخش خصوصی یا مدلهای مشارکت مردمی کلید میخورد، شاید امروز به بهرهبرداری رسیده بود و بودجههای کلان دولتی صرف اشتغالزایی و رفع تنگناهای معیشتی میگشت.
کارشناسان و البته برآورد رسانه از مطالبات مردمی براین محور است که هزینه برای ورزش و هنر نباید در تقابل با معیشت قرار گیرد، بلکه باید به گونهای مدیریت شود که خود به چرخه تولید ثروت تبدیل شود. طولانی شدن پروژهها، هزینههای تمامشده را چند برابر میکند واین یعنی دستاندازی به سفره مردمی که انتظار دارند بودجهها صرف رفاه و بازدارندگی اجتماعی شود.
یکی از آسیبهای جدی در مدیریت عمرانی استان، افتتاحیههای مرحلهای است.مدیریت و پیدا کردن دلیل حرکت لاکپشتی در پروژههای مشابه این که میتوانست برند جهانی همدان را ارتقا دهد، باعث شده تا زیرساختهای همدان پیش از افتتاح، دچار استهلاک روانی و فیزیکی شوند.
مشکل اصلی مغفول ماندن شعار محور گردشگری شدن همدان، نبود نقشه راه جامع برای گردشگری رویداد است. وقتی پروژهای بینالمللی تعریف میشود، تمام پیوستهای فرهنگی، امنیتی و اقتصادی آن باید دیده شود. همدان نیازمند ناظزان بر روند پروژههای تعطیل است کسانی که بدانند هر روز تأخیر در افتتاح پروژههای شبیه به این زورخانه، به معنای از دست رفتن یک فرصت شغلی برای جوان همدانی است. رضایت مردم در گرو کارآمدی است؛ و کارآمدی یعنی پروژهای که در عید غدیر فلان سال کلنگ میخورد، در عید غدیریکی دو سال بعد به بهرهبرداری برسد، نه 8 سال بعد!
وعده افتتاح در سال ۱۴۰۵، آخرین روزنه امید برایاین پروژه است. حال این پرسش مطرح میشود که آیا این بار هم با یک افتتاح صوری روبهرو خواهیم بود یا درواقع قرار است صدای زنگ مرشد دراین گود بینالمللی، گردشگران ورزشی دراین رشته خاص و جهانی را به واسطه رویدادهای بزرگ به سمت همدان سرازیر کند؟
استفاده از امکانات زیربنایی تنها زمانی باعث رشد میشود که با نگاه سیستمی همراه باشد. اگر قرار است این ساختمان هم مانند بسیاری از ابنیههای دیگر، به دلیل نبود مدیریت بهرهبرداری، خاک بخورد، همان بهتر که ساخته نمیشد. اما اگر هدف، احیای شکوه همدان است، باید از همین امروز تقویم رویدادهای بینالمللی سال ۱۴۰۶ همدان در حوزه ورزش پهلوانی نوشته شود.
همدان دیگر فرصتی برای آزمون و خطا ندارد. گردشگری ورزشی یک شعار نیست، یک تجارت پرسود و یک ابزار قدرت نرم است. امیدواریم عید غدیر ۱۴۰6، پایان عصر وعدههای لاکپشتی در زمینه به سرانجام رسیدناین پروژه باشد و همچنین آغاز دوران شکوه پهلوانی بینالمللی با محوریت استان همدان در پایتخت تاریخ و تمدن باشد.
|