|
بارها گفتهایم دلیل اصلی افزایش قیمتها از جمله قیمت ارز، در واقع کاهش یافتن ارزش پول ملی است که در اثر بالا بودن نرخ تورم و بهره، رخ میدهد.
تا زمانیکه نرخ تورم در کشور ما با کشورهای حوزه دلار تفاوت جدی دارد، چارهای نیست جز این که تفاضل 2 نرخ تورم، بر نرخ ارز افزوده شود.
ممکن است چند روزی و یا حتی چند ماهی به ضرب تزریق بیش از تقاضا، بهطور مصنوعی، قیمتها را ثابت نگه داشت، ولی این کار ابتدا برای همیشه عملی نیست؛ دوم، اساسی و منطقی و صحیح هم نیست؛ زیرا سبب جمع شدن فنر قیمت شده و انرژی آن ذخیره میشود و در زمانی، با اندک بهانهای سبب رها شدن فنر و جهش قیمتها میشود. کما اینکه بارها این اتفاق در بازار ارز ایران رخ داده و مهمترین بار، افزایش ۵ برابری ارز بود که در سال ۹۷ رخ داد.
دلیل اصلی هجوم خریداران در این زمان به بازار ارز را میتوان کاهش شتاب روند صعودی قیمتها در بورس دانست، چون همه میدانیم سرمایه از خطر گریزان است و همین که در بازاری، خطر ریزش را احساس کند، بهسرعت از آن بازار خارج شده و وارد بازارهای کمخطرتر میشود.
درحالحاضر بهنظر من بهترین روش مبارزه با سوداگران و سودجویان که به سوداگری در بازار ارز مشغول هستند، نه روشهای پلیسی بلکه مدیریت بازار است، یعنی واقعی و واحد شدن نرخ ارز و تعدیل منظم آن بر اساس تفاضل نرخ تورم و بهره در کشور ما و کشورهای حوزه دلار از یک طرف، و کاهش شدید و به نزدیک صفر رساندن نرخهای بهره و تورم از سوی دیگر و البته هدفمندسازی یارانهها هم از اهم واجبات برای اقتصاد کشور است.
ثبات فقط درصورت به نزدیک صفر رساندن نرخهای بهره و تورم امکانپذیر است وگرنه ثباتی غیرواقعی، دستوری، مصنوعی و بیدوام خواهد بود. تا زمانیکه تفاضل نرخ تورم در کشور ما و کشورهای حوزه دلار حدود ۳۶ درصد باشد، بهطور طبیعی باید روزانه یک در هزار به قیمت دلار افزوده شود و اگر نشود، معنی آن جمع شدن فنر قیمت خواهد بود.
بار دیگر تأکید میکنم که درحالحاضر بزرگترین معضل برای اقتصاد کشور، چند نرخی بودن و غیرواقعی و دستوری بودن قیمتها است، چه برای ارز یا بنزین، اتومبیل و یا هر کالایی دیگر، البته مهمترین آنها ارز است.
*علیاصغر سمیعی- رئیس اسبق کانون صرافان
|