|
عضو هیأت رئیسه مجلس شورای اسلامی روزگذشته خبر داد که طبق برنامهریزی صورت گرفته قرار است امروز کلیات اصلاحی لایحه بودجه در صحن علنی به رأی گذاشته شود.
حجتالاسلام علیرضا سلیمی در گفتوگو با فارس، با اشاره به ارسال لایحه بودجه 1400 از سوی دولت به مجلس، گفت: مجلس با توجه به اینکه زمان لازم درباره بررسی لایحه بودجه به مانند گذشته وجود ندارد، بلافاصله وارد بررسی کلیات و جزئیات بودجه خواهد شد.
وی در ادامه با بیان اینکه مباحث را با حداکثر تعامل بین قوه مقننه و قوه مجریه دنبال خواهیم کرد، تصریح کرد: در جلسه صحن امروز مجلس، نماینده دولت نیز حضور خواهد داشت و در مورد لایحه اصلاحی بودجه نشست غیرعلنی برگزار خواهد شد.
لایحه بودجه 1400 در روز 12 ماه گذشته توسط دولت به مجلس تقدیم شد. از همان ابتدا و بهدلیل حضور نداشتن حجتالاسلام والمسلمین حسن روحانی در صحن مجلس برای تقدیم لایحه بودجه به هیأت رئیسه مجلس، حواشی و مناقشات میان دولت و مجلس بر سر لایحه بودجه سال آینده آغاز شد.
دولت از زمان ارائه لایحه به مجلس همه تلاش خود را بهکار بسته بود تا کمیسیون تلفیق بدون تغییر شاکله بودجه کلیات آن را تصویب کند. در نهایت کمیسیون مربوطه کلیات را تصویب کرد، اما بعداً در جریان بررسی 2 ماهه خود شاکله بودجه را به هم زد. دولت بهشدت به این کار معترض بود. با اینحال کلیات بودجه و تغییرات اعمالی کمیسیون تلفیق روز 14 بهمنماه توسط نمایندگان شورای اسلامی رد شد.
از اینرو با وجود بررسی لایحه بودجه و اصلاح برخی از موارد آن در کمیسیون تلفیق، باز هم لایحه بودجه 1400 دولت 14 بهمنماه در صحن مجلس توسط نمایندگان رد شد.
حمیدرضا حاجیبابایی رئیس کمیسیون برنامه و بودجه و عضو کمیسیون تلفیق مجلس شورای اسلامی چندی پیش در همین رابطه در پاسخ به خبرنگار همدانپیام مبنیبر اینکه با توجه به رد بودجه توسط کمیسیون تلفیق مجلس، این مسأله شاید برای کمیسیونی که مدتها روی این موضوع کار کرده چندان پسندیده نباشد، نظر شما در اینباره چیست؟ گفت: بنده از مخالفان جدی بودجه 1400 بودم، مجموعهای از عوامل سبب شد که این بودجه رد شود، زیرا اشکالاتی داشت که از طاقت ملت ایران خارج بود، معتقدم اگر مصوب میشد تورم بالایی در جامعه بههمراه داشت یعنی اعداد و ارقام و نوع تصمیمگیریها به شکلی بود که راهی جز رد آن وجود نداشت.
چه بخشهایی از بودجه تغییر کرده است؟
طبق گزارشهای موجود نرخ ارز ترجیحی برای کالاهای اساسی و نرخ تسعیر ارز نیز تغییر نکرده است. در این مورد مژگان خانلو سخنگوی ستاد بودجه ۱۴۰۰ در مصاحبهای گفت: نرخ ارز ترجیحی برای کالاهای اساسی همان ۴ هزار و ۲۰۰ تومان است و نرخ تسعیر ارز نیز تغییری نکرده و مثل گذشته ۱۱ هزار و ۵۰۰ تومان درنظر گرفته شده است. در ضمن به دولت اجازه داده شده تا در 6 ماهه نخست سال ۱۴۰۰ نرخ ارز ترجیحی ۴ هزار و ۲۰۰ تومان را بهتدریج تعدیل کند.
ایرنا در گزارشی نوشت: تغییر نکردن این ارقام از سوی دولت ناشی از حساسیت جامعه و اقتصاد به آن است. کمیسیون تلفیق در راستای تکنرخی کردن ارز، قیمت آن را ۱۷ هزار و ۵۰۰ تومان تعیین کرده بود. بدون شک تصویب چنین نرخی به منزله وارد کردن شوک بزرگی به اقتصاد بوده و کمترین پیامد آن افزایش بیش از پیش نرخ تورم و روبهرو کردن جامعه با بحران گرانی است. پر واضح است که مردم دیگر توان تحمل گرانی بیشتر و کاهش دوباره ارزش پول ملی را ندارند.
طبق گزارشهای موجود، تغییراتی در میزان منابع، مالیات و بازپرداخت اوراق اعمال شده، اما مقدار نفت صادراتی، نرخ ارز ترجیحی و نرخ تسعیر ارز ثابت مانده است.
منابع پیشبینی شده در لایحه بودجه ۱۴۰۰ از سوی دولت ۸۴۱ هزار میلیارد تومان بود و عنوان شده بود که این منابع نسبت به بودجه ۱۳۹۹ حدود ۴۷ درصد رشد داشت، پس از واگذاری به کمیسیون تلفیق این رقم پیشنهادی به هزار و ۱۲۰ میلیارد تومان افزایش یافت. دولت این میزان بالا بردن منابع را قبول نداشت و از همان ابتدا هم با آن مخالفت کرده بود. اکنون در لایحه اصلاحی حدود ۱۳ هزار میلیارد تومان به رقم پیشنهادی اولیه افزوده و به ۸۵۴ هزار میلیارد تومان رسانده است.
در مورد میزان نفت صادراتی نیز دولت ۲ میلیون و ۳۰۰ هزار بشکه پیشبینی کرده بود اما کمیسیون تلفیق آن را به یک میلیون و ۵۰۰ هزار بشکه کاهش داد.
نکته جالب این بود که درآمدهای ریالی حاصل صادرات نفت و مشتقات نفتی از ۱۹۹ هزار میلیارد تومان به ۲۳۰ هزار میلیارد تومان افزایش یافت. حسن روحانی این اقدام کمیسیون تلفیق را یک چشمبندی عجیب نامید.
میزان صادرات نفت در لایحه اصلاحی بودجه هیچ تغییری نکرده است. دولت چشمانداز آینده روابط خارجی کشور را مثبت میبیند و با برداشته شدن تحریمها امکان صادرات بیش از ۲ میلیون و ۳۰۰ هزار بشکه در روز هم وجود دارد. از آنجایی که دولت سیاستگذار و مجری اصلی حوزه نفت است به نظر میرسد از تحقق اهداف صادراتی در لایحه بودجه اطمینان دارد و بهتر آن است که نمایندگان مجلس نیز به دولت اعتماد کنند. حتی اگر مقداری کمتر از رقم پیشبینی شده صادر شود اتفاق خاصی نخواهد افتاد. بودجه یعنی پیشبینی درآمد و هزینه؛ اگر درآمد کاهش یافت و مطابق با پیشبینیها نشد از هزینهها هم میتوان کم کرد. چنانچه، طبق اطلاعات موجود دولت در لایحه اصلاحی پیشنهاد داده که ده هزار میلیارد تومان از بازپرداخت اوراق و ۳۰ هزار میلیارد تومان نیز از اعتبارات هزینهای کم شود.
یکی دیگر از موارد محل اختلاف دولت و مجلس میزان درآمدهای مالیاتی است. کمیسیون تلفیق در این بخش ورود کرده و ۱۲۸ هزار میلیارد تومان بر درآمدهای مالیاتی افزوده بود. دولت با این مقدار افزایش مالیات نیز مخالف بود. زیرا معتقد بود که با توجه به تحریمها و شیوع ویروس کرونا شرایط اقتصادی، برای افزایش مالیات مهیا نیست و در عوض باید روی بستن راههای فرار مالیاتی جهت بیشتر شدن درآمدهای این بخش تمرکز کرد.
به همین خاطر دولت رقم ۱۲۸ هزار میلیارد تومان کمیسیون تلفیق را رد و با افزایش ۲۵ هزار میلیارد تومانی درآمدهای مالیاتی موافقت کرده است. در مقابل به همان اندازه از اوراق کسر شده است.
درصورت تأیید و یا رد بودجه چه خواهد شد؟
سخنگوی هیأت رئیسه مجلس شورای اسلامی چندی پیش در نشست خبری خود درباره سرنوشت لایحه بودجه 1400 در مجلس شورای اسلامی پس از بازنگری 2هفتهای دولت گفت: «لایحه بودجه سال آینده پس از بازگشت به مجلس به جای بررسی در کمیسیون تلفیق در صحن مورد رسیدگی قرار خواهد گرفت».
محمدحسین فرهنگی در ادامه توضیح داد: «اگر در صحن کلیات تأیید و تصویب شد، لایحه بودجه اینبار به کمیسیون تلفیق میرود تا فقط جزئیات آن بحث و بررسی شود و درنهایت جزئیات به رأی نمایندگان گذاشته میشود». وی همچنین تصریح کرد: «اگر در همان مرحله هم مجلس با کلیات موافقت نکرد و با توجه به اینکه فرصتی نیز باقی نیست، راهکار فقط این است که لایحه بودجه بهصورت سهدوازدهم تصویب شود. البته اگر دولت لایحهای ارائه کرد محدود به سهدوازدهم نخواهد شد.
|
