|
با وجود ظرفیتهای بینظیر تاریخی و طبیعی، یکی از مهمترین چالشهای گردشگری استان، کمبود هتلهای یک، 2 و 3ستاره است. برخلاف بسیاری از استانهای کشور که با کمبود هتلهای 4 و 5ستاره مواجهاند، در همدان بیشترین کمبود مربوط به هتلهای میانرده و اقتصادی است و همین مهم سبب شده است در فصلهای شلوغ سفر شاهد نصب چادرهای سفری یکی پس از دیگری در جایجای خوشآبوهوای همدان باشیم. این کمبود سبب میشود گردشگران داخلی و خارجی که به دنبال سفر ارزانتر و اقامت مقرونبهصرفه هستند، با محدودیت جدی مواجه شوند و درخواست دریافت خدمات مطلوب در رده متوسط آنها را به گردشگران مزاحم تبدیل کند.
با نزدیک شدن به هفته گردشگری و توجه به شعار سال ۱۴۰۴ «سرمایهگذاری برای تولید»، فرصت مناسبی فراهم شده است تا نگاهی تازه به جایگاه صنعت گردشگری در استان همدان داشته باشیم. صنعتی که اگرچه کمتر از ظرفیت واقعی خود مورد توجه قرار گرفته، اما میتواند به یکی از پیشرانهای اصلی تولید، اشتغال و توسعه پایدار در این استان بدل شود.
گردشگری صرفاً یک تفریح یا جابهجایی انسانها نیست؛ بلکه صنعتی پویا و چندوجهی است که اثرات مستقیم و غیرمستقیم آن بر اقتصاد، فرهنگ و جامعه غیرقابل انکار است. در جهان امروز، بسیاری از کشورها بخش قابل توجهی از تولید ناخالص داخلی خود را از محل گردشگری تأمین میکنند. ایران و بهویژه همدان نیز با تاریخ و تمدنی کهن، ظرفیتهای کمنظیری برای تبدیل شدن به مقصدی پرجاذبه در اختیار دارند. اما این ظرفیتها زمانی بالفعل خواهند شد که سرمایهگذاری هدفمند و هوشمند در این حوزه شکل گیرد.
استان همدان بهعنوان یکی از کانونهای مهم گردشگری کشور، با وجود آثار تاریخی، فرهنگی و طبیعی کمنظیر، امروز بیش از هر چیز با کمبود زیرساختهای اقامتی روبهروست. برخلاف بسیاری از استانها که مشکل اصلیشان کمبود هتلهای لوکس است، در همدان این اقامتگاههای اقتصادی و میانرده یعنی هتلهای یک تا 3ستاره هستند که کمتر از نیاز موجودند.
این کاستی بهویژه در فصلهای پرمسافر نمود پیدا میکند؛ بهگونهای که در ایام تعطیلات نوروز یا تابستان، پیدا کردن یک اتاق خالی در همدان برای گردشگران به چالش جدی تبدیل میشود.
یکی از مهمترین چالشهای گردشگری همدان کمبود زیرساختهای اقامتی است. برخلاف بسیاری از استانهای کشور که مشکل اصلیشان کمبود هتلهای لوکس 4 و 5ستاره است، در همدان هتلهای یک، 2 و 3ستاره که نقش حیاتی در جذب گردشگران داخلی و اقتصادی دارند، کمتر از نیاز موجود هستند. این کمبود در ایام پیک سفر همچون نوروز یا تابستان به اوج خود میرسد، بهگونهای که گاهی در کل استان حتی یک اتاق خالی برای گردشگران پیدا نمیشود.
نبود این سطح از اقامتگاهها به معنای از دست رفتن بخشی از بازار گردشگری است. بسیاری از خانوادهها و مسافران گروهی ترجیح میدهند در سفرهای داخلی، از هتلها یا مهمانپذیرهای اقتصادی استفاده کنند. وقتی این امکان در همدان وجود نداشته باشد، مقصد سفر تغییر کرده یا کیفیت تجربه گردشگر کاهش مییابد.
شعار سال ۱۴۰۴ «سرمایهگذاری برای تولید» در حوزه گردشگری معنای ویژهای پیدا میکند. سرمایهگذاری در ساخت هتلهای اقتصادی و میانرده نهتنها سبب ایجاد ظرفیت اقامتی جدید میشود، بلکه به طورمستقیم به تولید شغل و ثروت در استان منجر خواهد شد. هر هتل تازه، دهها شغل مستقیم و صدها شغل غیرمستقیم در حوزههایی مانند حملونقل، صنایع دستی، مواد غذایی و خدمات محلی ایجاد میکند.
این نوع سرمایهگذاری برخلاف صنایع سنگین، نیاز به زیرساخت پیچیده ندارد و بازدهی آن در کوتاهمدت قابل لمس است. مهمتر از همه اینکه این تولید، تولیدی پایدار و مبتنی بر مزیتهای طبیعی و فرهنگی استان است.
همدان نخستین پایتخت تاریخ ایران و شهری با آثار جهانی ثبتشده در فهرست یونسکو است. وجود جاذبههایی همچون هگمتانه، غار علیصدر، گنجنامه و دهها اثر تاریخی و طبیعی دیگر، این استان را به مقصدی بیبدیل برای گردشگران داخلی و خارجی تبدیل کرده است. با این حال، این ظرفیتها بدون زیرساخت اقامتی کافی نمیتوانند بهطور کامل در چرخه اقتصاد گردشگری نقشآفرین باشند.
اگر بتوان ظرفیت هتلهای یک تا سهستاره را در همدان افزایش داد، این استان نهتنها میزبان بهتری برای گردشگران داخلی خواهد بود، بلکه میتواند سهم بیشتری از بازار گردشگران خارجی بهویژه از کشورهای همسایه را نیز جذب کند.
هفته گردشگری امسال با شعار «گردشگری و تحول پایدار» برگزار میشود. این شعار در کنار شعار سال کشور، بر یک نقطه مشترک تأکید دارد، سرمایهگذاری برای ایجاد تحولی پایدار. همدان در این مسیر میتواند با برنامهریزی دقیق، بستری برای حضور سرمایهگذاران داخلی و خارجی فراهم کند.
تجربه استانهای موفق در گردشگری نشان میدهد که نقش دولت در این میان بیشتر باید «تسهیلگر» باشد تا مجری.
ارائه بستههای حمایتی، اعطای تسهیلات بانکی، کاهش بروکراسی اداری و معرفی فرصتهای سرمایهگذاری از جمله اقداماتی است که میتواند انگیزه بخش خصوصی را برای ورود به عرصه هتلسازی و خدمات اقامتی افزایش دهد.
به هر حال سیاست اصلی مدیران و تصمیمگیران استان باید در مسیر حمایت از بخش خصوصی برای توسعه هتلها و ارتقای کیفیت خدمات اقامتی در استان خلاصه شود و بستههای حمایتی و تسهیلات ویژهای برای سرمایهگذاران در نظر گرفته شده و آنها آماده باشند تا با مشارکت فعال بخش خصوصی، کمبود هتلهای اقتصادی در همدان را جبران کنند.
|