|
یکی از طرحهای عمرانی و توسعهای همدان که با مخالفان و موافقان متعددی مواجه بود، تعیین تکلیف شد.
در سال1403 عملیات اجرائی تراموای همدان توسط وزارت دفاع آغاز میشود.
به گفته حمیدرضا حاجیبابایی سال آینده عملیات اجرائی این طرح عمرانی با سرمایهگذاری 10هزارمیلیاردتومانی توسط این وزارتخانه آغاز میشود.
با اینکه اجرای قطار شهری در همدان در سال98 بهتصویب رسیده و دارای ردیف بودجه شد و در همان سال نیز با اختصاص 500میلیون تومان، طرح مطالعاتی آن توسط مشاور در شهرداری همدان آغاز و انجام شد، اما با تغییر شورای شهر این طرح با مخالفان جدی روبرو شد و در نهایت مسکوت ماند.
پس از مطالعه طرح قطار شهری، مشاور طرح، اجرای تراموا را برای همدان مناسبترین طرح عنوان کرده و 3کریدور از پرتقاضاترین مسیرها را برای اجرای فاز نخست پیشنهاد داد.
بر این اساس، 3مسير ميدان بيمه تا شهرک فرهنگيان، ميدان قائم به شهرک مدني و تپه حاجعنايت تا ميدان کربلا به تصويب رسيدند. ميدان بيمه تا شهرک فرهنگيان خط يک محسوب ميشود و ساخت آن در اولويت نخست قرار گرفت و خطهاي دوم و سوم نيز به ترتيب اولویتهای بعدی بودند.
خط يک نیز از ميدان بيمه به پيادهراههاي بوعلي و اکباتان، بلوارهاي علويه و زينبيه و ميدان باباطاهر تا شهرک فرهنگيان را در بر میگرفت.
اما اکنون با تغییر مجری و انتقال آن از شهرداری همدان به وزارت دفاع مشخص نیست که مطالعات مشاور شهرداری پابرجا بماند یا در مسیرها تغییر ایجاد شود. اما در هر صورت آنطور که حاجیبابایی اعلام کرد: تراموا در رینگ دوم شهر بدون تخریب منازل مسکونی اجرا خواهدشد.
اجرای قطار شهری در همدان، برای نخستینبار در سال 97 در همین روزنامه پیشنهاد شد و یکی از جدیترین موافقان آن حاجیبابایی، نماینده ادوار مختلف در مجلس، بوده و هست که با پیگیری طرح، اجرای آن را بهتصویب رساند و برای آن ردیف بودجه ملی گرفت. ولی با تغییر شورای شهر، جدیترین مخالفان این طرح برخی از اعضای شورای شهر فعلی و همچنین تعدادی از افراد تأثیرگذار بر برخی از این اعضا بودهاند.
بااین وجود و کش وقوسهای فراوان در 2سال گذشته برای اجرای تراموا، در نهایت این طرح با سرمایهگذاری 10هزار میلیاردتومانی وزارت دفاع در همدان اجرا خواهدشد.
بر اساس گفتههای حمیدرضا حاجیبابایی، «این طرح در رینگ دوم شهر به اجرا درمیآید» و میتواند علاوه بر سرعتدادن به تردد، از ایجاد آلودگی هوا جلوگیری کرده و هزینه سفر را پایین بیاورد.
پيش از اين نيز یک فعال اقتصادی فرانسوی در سفر به همدان گفته بود: با توجه به موقعیت خاص شهر همدان ایجاد تراموا میتواند ضمن کاهش ترافیک هسته مرکزی شهر، بافت شهری ارزشمند را بدون تغییر حفظ کند.
به گفته ونسان دورت بیشتر شهرهای دنیا درحالحاضر دارای تراموا هستند و یکی از راههای فرار از ترافیکهای خستهکننده در شهرهای بزرگ ساخت تراموا است.
تأثیر تراموا در توسعه شهر
تراموا یا واگن برقی نوعی قطار شهری است که واگنهای آن روی ریلهایی که در خیابان تعبیه شدهاند، حرکت میکنند. واگنهای تراموا بهطور معمول از قطارهای عادی و حتی متروها سبکتر و کوتاهتر بوده و برای حمل مسافر نیز مورد استفاده قرارمیگیرند. ترامواها میتوانند حتی بین شهرهای بزرگ و کوچک و کشورها نیز تردد کنند و این را یکی از مزایای این وسیله نقلیه دانستهاند.
حرکت چرخهای فولادی روی ریلهای فولادی حدود یک هفتم، اصطکاک کمتری از چرخهای لاستیکی روی آسفالت دارند و بنابراین آلودگی کمتری برای حمل بار با وزن یکسان ایجاد میکند.
یکی از ویژگیهای تراموا قدرت جابجایی زیاد مسافر و نزدیکی ایستگاههای آن به یکدیگر است. به علاوه در تراموا برای تعویض سریع مسافر درهای ورودی بسیار و با عرض زیاد قرار داده شدهاند. از نقاط مثبت دیگر تراموا تعبیه صندلی کم و فضای زیاد برای ایستادن برای مسیرهای نزدیک و به عکس صندلی بیشتر برای نشستن و فضای کمتری برای ایستادن در مسیرهای طولانی میباشد.
از آنجایی که آلودگی صوتی به یکی از معضلات زندگی شهری بدل شده است، تراموا در این زمینه در مقایسه با اتوبوسهای موتوری صدای کمتری تولید میکند. هر چند نباید فراموش کرد که استفاده از محورهای ثابت میتواند باعث لغزش بین چرخ و ریل در پیچها شده و صدا تولید کند.
از حیث ظرفیت، تراموا گنجایش بیشتری در مقایسه با اتوبوس دارد از همینرو بسته به زمان کاربری با افزودن و کاستن از تعداد واگنها و بدون نیاز به تغییری در تعداد راننده، میتوان ظرفیت آن را کم و زیاد کرد.
طبق مطالعات سازمان تحقیقاتی حمل و نقل بهینه در انگلیس، تراموا بهدلیل حرکت در سطح زمین، نیاز به تهویه اضافی مانند آنچه در تونلهای مترو نیاز است، ندارد. این امر به خودی خود باعث صرفهجویی در مصرف سوخت میشود. ضمن اینکه در تراموا خبری از پلههای برقی موجود در ایستگاههای مترو هم نیست.
3شهر برتر در استفاده از تراموا
۱- ژنو (سوئیس)
تراموا در شهر ژنو که شهری بدون مترو هست یکی از مهمترین شبکههای حمل و نقل عمومی بهحساب میآید و در بیشتر قسمتهای شهر ایستگاه دارد و کسی مجبور نیست مسیر زیادی برای سوار شدن به آن، طی کند و یا مانند هنگام استفاده از وسایل حمل و نقل دیگر ساعتها در ترافیک شهری بماند.
۲- آمستردام (هلند)
دوچرخه و تراموا معمولترین وسیلههای حمل و نقل در آمستردام به شمار میروند. شبکه تراموای این شهر ۱۵خط و ۵۰۰ایستگاه دارد. تراموای آمستردام در سال۱۸۷۵ آغاز بهکار کرده و برقی شدن آن نیز به سال۱۹۰۰ بازمیگردد.
۳- استانبول (ترکیه)
تراموای استانبول احتمالاً نخستین تجربه بسیاری از ایرانیها در مواجه با این سیستم حمل و نقل است؛ شهر استانبول وسعت زیادی دارد که این وسعت زیاد، توسعه حمل و نقل عمومی در این شهر را ضروری میکند. این تراموا که در سال۱۹۹۲ تأسیس شده دارای 3خط، ۶۵ایستگاه و 6/41کیلومتر طول است.
5شهر با بهترین سیستم حمل نقل دنیا پاریس– فرانسه
ساختار متروی شهر پاریس پایتخت کشور فرانسه متشکل از ۱۶خط مجزا و ۳۰۰ایستگاه بزرگ و دارای ظرفیت بالا است که حمل و نقل شهری بسیار سریع، قابل اعتماد و مناسبی را بین بخشهای مختلف شهر فراهم میکند. کلانشهر پاریس همچنین از یک شبکه پیچیده و گسترده اتوبوسرانی و تراموا بهره میبرد که مشتمل بر ۳۴۷خط مختلف از جمله اتوبوسهای پرسرعت، شبکه ترن زیرزمینی و امکان دسترسی به مسیرهای داخل شهری و حومه شهر را فراهم میکند.
برلین– آلمان
سیستم حمل و نقل عمومی شهر برلین شامل چند مجموعه پیچیده محسوب میشود. این مجموعه شامل سیستم قطارهای ریلی شهری U-Bahn و S-Bahn ، خدمات راه آهن ناحیهای؛ سیستم تراموا؛ شبکه اتوبوسرانی، و تعداد محدودی قایقهای مسافربری است. سرویس حمل و نقل عمومی پایتخت آلمان بهطور کامل کارآمد و با کیفیت بوده و دسترسی به آن بسیار آسان و به خوبی پاسخگوی نیازهای این شهر است. هزینه سفر درون شهری در یک مسیر متروی برلین حدود ۳دلار است.
بارسلونا– اسپانیا
سیستم حمل و نقل عمومی شهر بارسلونا بسیار گسترده و کارآمد است. این سیستم مرکب از مترو، خطوط اتوبوسرانی؛ تراموا، ترن و اتوبوسهای برقی بوده و تقریبا تمامی گوشه و کنار شهر را تحت پوشش قرارمیدهد. در جریان نوسازی و بهینهسازی اخیر متروی شهر بارسلونا؛ ۱۱خط جدید به این سیستم افزوده شده و در حال حاضر امکان دسترسی به تمام نقاط شهر از جمله ساحل مشهور لا بارسلونتا La Barceloneta از طریق خطوط مترو امکانپذیر است.
توکیو– ژاپن
سیستم حمل نقل شهر توکیو با کمک اپراتورهای متعدد و با تکیه بر شبکه گسترده، بسیار تمیز و همیشه آماده، دسترسی به بخشهای مختلف این شهر را آسان میکند. اتوبوس، مونوریل و تراموا در شهر توکیو در درجه دوم اهمیت قراردارند. گفتنی است متروی شهر توکیو با انتقال و سرویسدهی به بیش از ۳میلیارد و ۲۰۰میلیون مسافر در طول سال، پس از متروی شهر پکن بهعنوان دومین متروی شلوغ و پر مسافر در جهان شناخته میشود. هزینه یک سفر کوتاه با متروی توکیو در حدود ۱ دلار و ۴۰ سنت هزینه دربر دارد.
لندن– انگلستان
شهر لندن بهدلیل متروی خاص خود دارای شهرتی جهانی است و این خطوط مترو با عنوان خطوط زیرزمینی لندن شناخته شده و تقریبا قدیمی ترین خط متروی موجود در جهان محسوب می شود. به هر روی سیستم حمل و نقل عمومی شهر لندن تنها متکی بر مترو نبوده و انواع وسایل نقلیه دیگر از جمله اتوبوس، تراموا، ترن، قایقها و کشتیهای مسافری نیز در زمینه جابجایی مسافر در این شهر فعالیت میکنند. در حقیقت سیستم حمل و نقل عمومی شهر لندن بهعنوان قطب و مرکز تمامی انگلستان عمل میکند.
|