سعید وجدانی وحید- همدان پیام: درخواستهای طلاق بر اساس اینکه چه کسی آن را ارائه کرده باشد به ۳ دسته تقسیم میشوند و عبارتند از: طلاق به درخواست مرد، طلاق به درخواست و از طرف زن و طلاق توافقی. هر یک از این انواع طلاق از نظر حقوقی ویژگیهای مختلفی را به همراه دارند.
با اینکه طلاق دادن یک عمل حقوقی از جانب مرد است و او برای این امر نیاز به دلیل خاصی ندارد، اما قانونگذار شرایطی را پیشبینی کرده که زن نیز در صورت وجود آن شرایط بتواند تقاضای طلاق خود را به دادگاه ارائه کند.
مهریه بر طبق قانون و شرع، از حقوق زن است که به محض وقوع عقد نکاح به تملک او در میآید و میتواند آن را از شوهر مطالبه کند. از طرفی، طلاق از امتیازات است که قانونگذار برای مرد مقرر کرده است و طلاق را در اختیار او قرار داده است. با این توضیح، اگر مرد مخالف طلاق زوجه باشد، صرف دادخواست طلاق از طرف زن و گرفتن مهریه بدون دلیل موجه، طلاق منجر به موفقیت نمیشود حتی اگر مهریه را هم بذل نماید.
اگر زوجین بر سر جدایی توافق داشته باشند و اختلافی بر سر مهریه، حضانت و امثالهم نباشد بیشک طلاق توافقی است. اما اگر مرد در خصوص طلاق مخالفت کند و زن از طریق اثبات عسر و حرج یا اثبات یکی از موارد 12گانه شروط ضمن عقد نکاح - در صورت امضاء کردن زوج - حکم طلاق اخذ نماید. علاوه بر طلاق، مهریه را هم میتواند وصول نماید. بنابراین درخواست طلاق از طرف زن و گرفتن مهریه در صورتی امکانپذیر است که زن دلیل محکمهپسند و موجه به دادگاه برای طلاق ارائه نماید.
درخواست طلاق از طرف زوجه در دوران عقد بسیار دشوارتر است زیرا در این ایام علیرغم وقوع عقد نکاح هنوز زندگی مشترک آغاز نشده است و دلیل موجه آوردن از سوی زوجه برای طلاق - اگر مرد مخالف باشد - کمی دشوار است، خاصه این که زن به حق حبس نیز استناد کرده باشد. ولی به هر حال در دوران عقد نیز زن میتواند با اثبات یکی از موارد ۱۲گانه شروط عقدنامه یا عسر و حرج از دادگاه تقاضای طلاق کند.
اگر زنی وکالت در طلاق (وکالت حق طلاق) از شوهر داشته باشد در این که آیا او میتواند به جز طلاق، مهریه را هم وصول نماید بستگی به حدود اختیارات مندرج در وکالتنامه داده شده از سوی شوهر دارد.
اگر درخواست طلاق از سوی زن به استناد عسر و حرج باشد، قبول بذل مهریه و تصمیم نهایی در این خصوص با دادگاه است. اگر چه پیشنهاد و مقدار بذل مهریه را زوجه به دادگاه اعلام میکند، ولی اگر درخواست طلاق زن به استناد شروط ضمن عقد نکاح باشد، خود زوجه به وکالت از زوج قبول بذل مهریه خواهد کرد.
