 بیش از 800 وکیل، عضو رسمی کانون وکلای همدان هستند
استقلال وکلا، مهمترین رکن تحقق عدالت
نویسنده : محمدرضا آقاجانی
اجتماعی
کانونهای وکلای دادگستری از جمله قدیمیترین انجمنهای غیردولتی و مستقل قرن حاضراند که در کنار نظامهای قضایی مدرن در کشورهای توسعهیافته یا درحال توسعه شکل گرفتهاند.
در ایران نیز کانون وکلای دادگستری بهعنوان مؤسسهای مستقل و دارای شخصیت حقوقی در سال 1331 تشکیل گردید و از بدو تأسیس خود عهدهدار 2 امر مهم شد، امر نخست تلاش در جهت تسهیل دادخواهی ملت بوده که از طریق تربیت وکلای مدافع و ارائه خدمات حقوقی معاضدتی نظیر معرفی وکلای تسخیری و معاضدتی و ارائه مشاوره حقوقی انجام گرفته و امر دیگر تمشیت امور وکلا از قبیل آموزش آنها، صدور و تمدید پروانه، حمایت حقوقی، ترفیع یا تنزل و نیز رسیدگی به تخلفات ایشان بوده است.
همت کانون وکلا در طول سالیان دراز بر این امر استوار بوده که بنا بر رکن رکین تشکیل و حیات خود یعنی اصل استقلال از دستگاه قضایی و دولت بهمعنای اعم، ضمن تعامل و همکاری با حاکمیت و خاصه دستگاه قضایی، وظایف خود را بهدور از مداخله آنها انجام دهد تا تضمینی برای استقلال اعضای خود در مقام دفاع و در نهایت تضمینی برای دسترسی مردم به یک فرایند دادرسی عادلانه باشد. انجام این مهم مستلزم اداره این نهاد توسط خود وکلا و بهاصطلاح «خود انتظامی» میباشد که در قانون استقلال کانون وکلا، هیأت مدیرهای مرکب از منتخبان وکلا عهدهدار آن است.
رئیس کانون وکلای استان همدان از تاریخچه شکلگیری این نهاد مدنی در استانها چنین میگوید:
پس از تشکیل کانون وکلای دادگستری مرکز در تهران و بهتدریج و با افزایش تعداد وکلای مقیم در دیگر استان ها و ضرورت تشکیل کانون در استانهای دیگر، در استان همدان نیز کانون وکلای دادگستری استان در سال 1383تأسیس شد که تاکنون 8 هیأت مدیره با انتخاب وکلای عضو خود، عهدهدار اداره آن شدهاند و اکنون هیأت مدیره دوره هشتم که در شهریورماه سال 1398 انتخاب شده در دومین سال از دوره فعالیت خود قرار گرفته است. تمامی ارکان و کمیسیونهای کانون وکلا که در ادامه به شرح فعالیت آنها میپردازیم، توسط هیأت مدیره منتخب وکلا اداره میشود که مرکب از 3 عضو اصلی و 2 عضو علیالبدل است. در رأس هرم تشکیلات کانون، رئیس کانون وکلا قرار دارد که مطابق قانون از حیث شأن در ردیف دادستان کل کشور در پایتخت و دادستان استان در سایر نقاط کشور قرار میگیرد.
سعید آئینهوند میافزاید: کانون وکلای دادگستری استان همدان درحال حاضر در حدود 800 عضو دارد که پس از پذیرش در آزمون کارآموزی وکالت و گذراندن دوره کارآموزی 18 ماهه تحت آموزش و نظارت کانون وکلا، پروانه پایه یک وکالت دریافت کردهاند.
وی با بیان اینکه بخشی از فعالیتهای کانون ارائه خدمات حقوقی رایگان به شهروندان میباشد، تشریح کرد: این خدمات شامل مشاوره حقوقی است که همه روزه و توسط وکلای این کانون از طریق اداره معاضدت و مشاوره حقوقی کانون ارائه میشود، در این واحد، عموم شهروندان با مراجعه به کانون و طرح مشکلات حقوقی یا تشریح روند پروندههای قضایی خود، از مشاوره وکلای متخصص در زمینههای مختلف از دانش حقوق، مسیر حل مشکلات خود را دریافت میکنند. بخش مهم دیگری از این خدمات، وکالت معاضدتی و تسخیری در کانون وکلاست؛ وکالت معاضدتی شامل مواردی میشود که شهروندان بهدلیل ناتوانی در استخدام وکیل و پرداخت حقالوکاله، با مراجعه به اداره معاضدت کانون و پس از طی تشریفات و احراز ناتوانی مالی، از حضور و دفاع وکیل در پروندههای حقوقی خود بهصورت رایگان بهرهمند میشوند، وکالت تسخیری نیز شامل پروندههای کیفری میشود که به موجب قانون حضور وکیل برای متهم ضروری است (مانند مواردی که متهم به سن قانونی نرسیده یا مجازات جرم ارتکابی از مجازاتهای سلبکننده حیات باشد)، در این موارد با درخواست دادگاهی که پرونده در آن مطرح است، کانون وکلا به معرفی وکیل و اعزام او به دادگاه برای دفاع از متهم اقدام میکند.
وی از دیگر ارکان مهم کانون، کمیسیونهای کارآموزی و کارگاههای آموزشی را دانست و ادامه داد: وظیفه آموزش کارآموزان وکالت و سنجش مستمر آنها را برای احراز عنوان وکیل دادگستری بر عهده این کمیسیونها است و در این بخش از کانون، کلاسهای آموزشی در موضوعات مختلف حقوقی با بهرهگیری از وکلای مجرب و با سابقه برگزار میگردد، کارآموزان با معرفی به محاکم دادگستری بهطور مستقیم در جریان رسیدگی به پروندهها قرار میگیرند و از روند آن گزارش تهیه و به کانون ارائه میکنند و درنهایت در پایان دوران کارآموزی خود در مجموعه آزمونهای شفاهی و کتبی موسوم به اختبار، پس از کسب نمرههای لازم، با ادای سوگند وکالتی، به شغل شریف وکالت نائل میشوند.
وی افزود: دادسرا و دادگاه انتظامی وکلا از دیگر بخشهای کانون وکلاست که عهدهدار دریافت و رسیدگی به شکایات از وکلاست، در این بخش پس از ثبت شکایات و ارجاع آن به شعب دادیاری انتظامی، برابر قانون در زمینه شکایات تحقیق بهعمل آمده و درصورت احراز تخلف وکیل، پرونده به شعب دادگاه انتظامی کانون وکلا ارسال و مورد رسیدگی و صدور رأی قرار گرفته و درصورت محکومیت وکیل، مجازاتهای انتظامی متناسب با نوع تخلف نظیر محرومیت موقت از اشتغال به وکالت و حتی محرومیت دائم اعمال میشود. شایان ذکر است احکام صادره از دادگاه انتظامی کانون وکلا، قابل اعتراض در دادگاه عالی انتظامی قضات است.
آئینهوند عنوان کرد: کانون وکلا ارکان دیگری نیز دارد که شامل کمیسیونهای مختلفی نظیر کمیسیونهای روابط عمومی، پژوهشهای حقوقی، حقوق بشر، کمیسیون ورزشی، فرهنگی و رفاهی و نقل و انتقالات میشود که هر کدام عهدهدار بخشی از فعالیتهای صنفی و عمومی کانون هستند.
با این حال آنچه درباره کانون وکلا به عنوان قدیمیترین و تنها نهاد مدنی مستقل ارائهکننده خدمات حقوقی در کشور در طول سالیان متمادی استقرار و فعالیت خود بهویژه در دوران استقرار جمهوری اسلامی و بهویژه در گام دوم انقلاب اسلامی مطرح است و میتواند این نهاد را بهعنوان الگویی برای سایر نهادها قرار دهد این است که کانون وکلا تنها مؤسسه در کشور است که بدون وابستگی و اتکا به نهادهای دولتی و بدون دریافت هرگونه بودجه و منابع مالی دولتی و تنها با اتکا به منابع درآمد داخلی و بهصورت خودگردان، ضمن به عهده گرفتن بخش عمدهای از فرایند دادرسی عادلانه که همان امر دفاع است، زمینه اشتغال و فعالیت اجتماعی طیف وسیعی از دانششآموختگان دانشگاههای کشور در رشته حقوق را فراهم آورده است.
روابط عمومی کانون وکلا
 |
