پایگاه اطلاع رسانی روزنامه همدان پیام

اهمیت سلامت روان در ارتقاء سطح سلامت جامعه

نویسنده : حسین مختارزاده

روان، مانند عینک ما است. با یک عینک شکسته نمی‌توان زیبایی‌های دنیا را دید و از آن‌ها لذت برد. سلامت روان، یکی از حوزه‌هایی است که با توجه به رشد بی‌سابقه مشکلات روحی و روانی در بین انسان‌ها، اهمیت ویژه‌ای یافته و دانستن اصول آن، برای همه ما ضروری است.

مفهوم سلامت روان جنبه‌های مختلف عاطفی، روانی و رفاه اجتماعی ما را شامل می‌شود به گونه‌ای که می‌توان گفت روی طرز تفکر، احساس، نحوه رفتار ما در هنگام رویارویی با وقایع زندگی، چگونگی مدیریت استرس، نحوه ارتباط با دیگران و تصمیم‌های ما در طول زندگی تأثیر می‌گذارد. بنابراین سلامت روان در هر مرحله از زندگی، از کودکی و نوجوانی گرفته تا بزرگسالی و پیری، بسیار مهم است.

رفتارهای هیجانی کنترل شده به خودی خود هیچ اشکالی به لحاظ اخلاقی در ابعاد فردی و حتی اجتماعی ندارد، اما نوع برخورد با این موضوع نسبت به سطح فرهنگ، طبقات اجتماعی، نگرش های سیاسی، امنیتی و اجتماعی در کشورهای مختلف متفاوت و شاید متناقض است.

در علوم روان‌ شناسی نوع هیجان به خوب و بد تقسیم بندی می شود اما باز پرسشی که در این میان مطرح می شود این است که آیا هیجان را فارغ از خوب و بد بودن می‌توان با مدیریت خرد و کلان برای تأمین سلامت روان افراد جامعه مورد استفاده و استناد قرار داد؟

با توجه به اینکه هیجان یکی از رفتارهای بسیار نمادین و ملموس روانی افراد به شمار می رود، اینکه آیا این موضوع مهم در علم روان شناسی و علوم اجتماعی و پزشکی در تامین سلامت روان جامعه تاثیرگذار است یا نه؟

کارشناس سلامت روان معاونت بهداشتی علوم پزشکی همدان با اشاره به اینکه توجه مثبت و منفی از مفاهیم بسیار مهم روان شناسی در حوزه رفتار درمانی است، گفت: هر نوع پاداش یا نتیجه ای که سبب شود رفتاری به دفعات تکرار شود؛ متأثر از یک توجه مثبت است. توجه مثبت رفتاری است که اغلب در دیگری انگیزه ایجاد می کند و به او توان تکرار رفتاری را می دهد، که مطلوب مخاطب است و در فرد احساس توانمندی و خودکارمدی ایجاد می کند.

پروانه ابراهیمی در ادامه افزود: وضعیت روانی، جسمانی و نحوه تجربه درد یا شادی از آرایش ذهنی، روانی و سبک اندیشه ما نشأت می‌گیرد، هر آنچه که ما با وسعت بیشتر، بزرگ‌تر، سالم‌تر و زیباتر فکر کنیم، زندگی عینی خویش را گسترده‌تر، عمیق‌تر و لذت‌بخش‌تر می‌نماییم، در واقع، این شیوه تفکر و نمود رفتاری ما است، که کیفیت زندگی ما را تعیین می‌کند.

وی در این باره تصریح کرد: نقش توجه و نگرش خصوصا گونه‌ای مثبت آن، به‌عنوان فرآیندی رفتاری شناختی و گویای عملکرد مغزی است، که امکان متمرکز شدن مثبت بر جنبه‌های خاصی از اطلاعات بینایی یا شنیداری یا هر حس دیگری را به وسیله‌ مهار موارد ناخواسته به انسان می‌دهد.

ابراهیمی با بیان اینکه فوریت توجه مثبت یک عامل مهم است، گفت: توجه مثبت فوری اثر بخشی بیشتری از توجه مثبت همراه با تأخیر دارد وگاه توجهی که با تأخیر انجام شده هیچ فایده‌ای ندارد. معلم باید بلافاصله پس از انجام رفتار مطلب از سوی دانش آموزان آن رفتار را تقویت کند و فاصله بین توجه و رفتار را به حداقل برساند.

این کارشناس سلامت روان خاطر نشان کرد: طبق دیدگاه روانشناسان انسانگرا، برای اینکه فرد سازگاری داشته باشد، باید بین تصویر خود ، یعنی تصویر واقعی که از خود شکل گرفته، و خود آرمانی ، یعنی آن کسی که آرزو دارد باشد، هماهنگی وجود داشته باشد. مثلا اگر توجه مثبت نامشروط از جانب والدین، دریافت کرده باشیم، این هماهنگی به وجود می‌آید. یعنی آنچه هستیم و آنچه دوست داریم باشیم، با هم هماهنگ‌ هستند.

پاکی آوردی ای امید سپید

یلدا شب هندوانه و فال و غزل

حال و هوای صحاف خانه همدان در آستانه بازگشایی مدارس