پایگاه اطلاع رسانی روزنامه همدان پیام

پسرک 14 ساله به جرم نان جان باخت

کولبران قاچاقچی نیستند

انتشار خبر فوت 3 کولبر کام مردم را در آستانه شب یلدا تلخ کرد و گویا قرار نیست سایه مرگ از سر کولبران در روزهای سرد زمستان و در کوه‌های پرپیچ و خمش اورامانات کم شود. سال ۹۵ بود که ریزش بهمن، جان 4 کولبر را در سردشت گرفت، در سال ۹۷ انفجار مین در روستای «دره‌وران» مریوان جان 2 کولبر دیگر را گرفت و در همان سال جسد یخ‌زده متین بدخشان، کولبر نوجوان اهل پیرانشهر پس از ۱۰ روز در منطقه مرزی ننور بانه پیدا شد.
در روزهای چهارشنبه (۲۷ آذر) و شنبه (۲۹ آذر) نیز با پیدا‌شدن اجساد آزاد و فرهاد خسروی، دو کولبر ۱۴ و ۱۷‌ساله که در مناطق کوهستانی سروآباد استان کردستان بر اثر سرمازدگی جان خود را از دست داده بودند، بار دیگر توجه‌ جامعه به سمت این قشر محروم که در شرایط غیرانسانی کار می‌کنند، جلب شد.
چهارشنبه هفته گذشته، رئیس جمعیت هلال احمر استان کردستان اعلام کرد: به‌دنبال برف و کولاک در مسیر گردنه «ته‌ته اورامان»، 3 نفر از کولبران گرفتار سقوط بهمن شده‌اند که 2 نفر از آنها جان خود را از دست داده و یک نوجوان ۱۴‌ساله نیز مفقود شده است.
عملیات نجات برای جان فرهاد خسروی که مفقود شده بود ادامه داشت تا اینکه سرانجام جسد بی‌جان و یخ‌زده فرهاد خسروی روز شنبه پیدا شد. انتشار عکسی از او که مشت گره‌شده‌اش هنوز باز نشده بود موجی از ناراحتی و درد را برای بسیاری از مردم ایجاد کرد، مرگی دیگر به خاطر کولبری و آن هم برای انتقال کفش و تلویزیون!
عثمان خسروی پدر ۴۹ ساله فرهاد و آزاد خسروی که جان خود را در ارتفاعات «ته ته» از دست داده‌اند، به ایسنا گفته است: خودم هرگز کولبری نکرده‌ام و چشمانم ضعیف است، از طریق جمع‌آوری کارتون‌های آبادی و فروختن آنها امرار معاش می‌کنم و فرزندانم را بزرگ کرده‌ام، اما با سخت‌شدن شرایط، آزاد و فرهاد، کولبری را برای ادامه زندگی انتخاب کردند». او می‌گوید پسر بزرگش توانایی جسمی ضعیفی داشت و لاغر اندام بود و به همین دلیل نخستین بار است که برای کولبری راهی کوهستان شده‌است، اما پسر کوچکترش «فرهاد» چند باری راه کولبری را در پیش گرفته است.
روایت مرگ دلخراش 2 برادر را همراهان پسرش در روز حادثه گفته‌اند، پسر بزرگتر یعنی آزاد هنگام سقوط بهمن، راه را برمی‌گردد و حتی بارش را دور می‌اندازد اما با شدت‌گرفتن برف و کولاک و به‌دلیل کم‌تجربه بودنش، تسلیم بهمن می‌شود و در پای کوه می‌ماند و نای ادامه راه را ندارد.
فرهاد برادر کوچکتر که نمی‌خواهد آزاد را تنها بگذارد، حدود 2 ساعت کنارش مانده است و بعد با کمک کولبران دیگری که با قاطر آمده بودند برای آوردن کمک به پایین آمده است، اما در نیمه راه دوباره به پیش برادرش برگشته تا از زنده ماندنش مطمئن شود، اما جسد بی‌‌‌جان برادرش را می‌بیند و ناامید برمی‌گردد و خودش هم در راه برگشت جانش را از دست می‌دهد. جسد بی‌جان و یخ‌زده فرهاد بعد از 3 روز جست‌وجو توسط صدها نفر از مردم منطقه و اکیپ‌های هلال احمر، نزدیک جاده اصلی پیدا و تشییع پیکرش با همراهی مردم مریوان برگزار شد.
کولبران قاچاقچی نیستند
در این رابطه یک تحلیل‌گر مسائل اجتماعی به ایسنا گفت: گویا مشکلات کولبران تمامی ندارد و آنها در سکوت مسئولان با مشکلات بسیاری دست و پنجه نرم می‌کنند. بخشی از این مشکلات به نگرش مسئولان در رابطه با کالای قاچاق که از طریق مناطق مرزی ردو‌بدل می‌شود بازمی‌گردد، درحالی که مردم این استان و کولبران قاچاقچی نیستند.
خالد توکلی در ادامه خاطرنشان می‌کند: جوانان استان کردستان و کرمانشاه راهی به جز کولبری برای امرار معاش ندارند و مجبورند به این کار سخت و طاقت‌فرسا که هر لحظه جان آن‌ها را تهدید می‌کند، روی بیاورند و آنها کالاهای مجاز و حلال را جابه‌جا می‌کنند. موضوع کولبری قبل از پیروزی انقلاب اسلامی نیز در مناطق مرزی غرب کشور وجود داشت، اما در چند دهه اخیر عدم توازن در وضعیت اقتصادی و کارآفرینی در مناطق مرزنشین و نبود توسعه‌های اقتصادی در این مناطق باعث شده که کولبری تنها منبع درآمد مردمی استان‌های مرزی باشد. متاسفانه یکی از مشکلات کولبران از غیربومی‌بودن نیروهای انتظامی که در مرزها مستقر هستند، سرچشمه می‌گیرد و درعین‌حال دولت هم هیچ‌برنامه‌ای برای بهبود شرایط آنها ندارد.
چند سال پیش موضوع بیمه کولبران از سوی مسئولان کشوری مطرح شد و قرار شد معبرهایی برای رفت‌وآمد امن آن‌ها ایجاد شود، اما باندهای قاچاق مانع از به ثمر نشستن این طرح و برنامه‌ها ‌شدند. مجموعه این عوامل در کنار درآمد نقد و هر چند مختصر این کار که از سوی صاحب جنس پرداخت می‌شود باعث شده که دانشجویان و نوجوانانی که می‌خواهند به‌صورت پاره‌وقت کار کنند، به این کار روی آورند و هر روز بر تعداد آن‌‌ها افزوده ‌شود.
کاری جز کولبری نیست
خالدی همچنین بااشاره به اینکه این شغل به‌دلیل سنگینی بار، درآمد روزانه 150‌هزار تومانی، خشونت نیروهای غیربومی انتظامی، وضعیت جغرافیایی منطقه و کوه‌های بلند و همچنین آب‌و‌هوای سرد باعث شده که این کار غیرانسانی و در شرایط بسیار دشوار انجام شود، می‌افزاید: کولبری نیاز به صرف نیروی بسیار زیادی دارد و اگر فردی توان زیادی نداشته باشد قطعا در مسیر با مشکل جدی و حتی مرگ روبه‌رو خواهدشد. برادران خسروی پدر معلولی داشتند که هزینه‌های کمیته امداد امام خمینی (ره) نیز جوابگوی نیاز خانواده 6 نفره آنها را نمی‌داد، آن‌ها با سن کمشان و درحالی که باید درس می‌خواندند، مجبور شدند برای تأمین هزینه‌های زندگی به کولبری روی بیاورند. در حقیقت کولبری ساده‌ترین راه برای کسب درآمد در استان کردستان و شهرهای مرزی است، چون هیچ ‌برنامه و یا زیرساختی برای اشتغال جوانان وجود ندارد.

پاکی آوردی ای امید سپید

یلدا شب هندوانه و فال و غزل

حال و هوای صحاف خانه همدان در آستانه بازگشایی مدارس