کمبود دارو که قدمتی دیرینه در کشور ما دارد پس از داروخانهها این بار سر از شبکههای اجتماعی درآورده است.
با شدت گرفتن کمبود دارو در داروخانهها، بازار مجازی دارو رونق گرفته است و اکنون شرایط طوری شده که شماره فروشندگان غیر رسمی در فضای مجازی در بین بیماران دست بهدست میشود، بیمار اسم دارو را میگوید و در یک بازه زمانی معین دارو به آنها تحویل داده میشود.این روزها داروهایی که در داروخانهها یافت نمیشود به آسانی در اینستاگرام خریدو فروش میشوند و حتی برخی از فروشندگان امتیازاتی را برای خریداران با عنوان ارسال رایگان نیز در نظر گرفتهاند.
اگرچه مقامات بهداشتی بارها اعلام کردهاند که خرید و فروش دارو در بازار غیر رسمی نه تنها مورد تأیید نیست بلکه عوارضهای خطرناکی را برای بیمار دربرداشته باشد چرا که ممکن است تقلبی و یا تاریخ گذشته باشد.به طور مثال؛ مکملهای ورزشی که برای ورزشکاران در باشگاههای بدنسازی تجویزمیشود که اگر مصرفشان غیر اصولی باشد برای آنها خطرساز خواهد بود و متأسفانه منجر به موارد مرگ و میر یا از بین رفتن برخی از آنها شده است.
البته تنها در بازار غیررسمی نیست که داروی تقلبی عرضه میشود. داروهایی که از کانال رسمی وارد میشود هم چندان دور از خطا نیست. اوایل آبان در سال جاری، بار 50 تنی دارو از هند و با حضور وزیر بهداشت در فرودگاه امام خمینی(ره) وارد کشور شد. حدود یک ماه بعد اما سازمان غذا و دارو اعلام کرد بخشی از این داروها تقلبی بوده و از داروخانهها جمعآوری میشود.
روز گذشته نیز سازمان غذا و دارو درباره خرید و فروش دارو در فضای مجازی مانند کانالهای تلگرامی و اینستاگرام هشدار داده و اعلام کرده است که ارائه هر نوع داروئی در کانالهای تلگرامی و اینستاگرامی و مبادی به جزء داروخانه، غیرقانونی و تخلف است.
فروش دارو در کانالهای تلگرامی ممنوع است
مشاور رسانهای رئیس سازمان غذا و دارو درباره تبلیغات برخی داروهایی که با عناوینی همچون «داروهای مؤثر هندی و پاکستانی» در کانالهای تلگرامی دست به دست میشوند، گفت: دارو باید از مسیر رسمی زنجیره تأمیندارو به دست مصرفکننده و بیمار برسد که تنها عرضهکننده داروها هم داروخانهها هستند. تأمین دارو از هر جایی به غیر از داروخانه برای ما رسمیت ندارد و غیر قانونی است.
سجاد اسماعیلی با تأکید بر اینکه تنها محل قانونی عرضه دارو، داروخانه است، گفت: باید توجه کرد که داروهایی که از طریق مبادی غیرمجاز عرضه میشوند، ممکن است تقلبی باشند. به طوری که برچسبی که روی آن وجود دارد، مربوط به آن دارو نباشد و ممکن است اصلا دارو نباشد و ماده دیگری در آن باشد. همچنین ممکن است داروئی که به عنوان داروی مؤثر عرضه میشود، فاقد ماده مؤثر بوده یا حتی ترکیبات خطرناکی در آن استفاده شده باشد.
وی با بیان اینکه مصرف این داروها میتواند عوارض متعددی برای بیمار داشته باشد، گفت: بیماران به هیچعنوان از کانالهای تلگرامی و اینستاگرامی دارو تهیه نکنند. زیرا تولید و تأمین دارو مسیر مشخصی دارد. فرایند تأمین ماده اولیه، بررسی فرمولاسیون آن، تولید، انجام تستهای پایداری و... در فرایند تولید و تأمین دارو انجام شده و بعد از آن مجوز توزیع و عرضه دریافت میکند. طی این مسیر مشخص برای داروها تنها زمانی تضمین میشود که بیمار دارویش را از داروخانه دریافت کند.
این مشاور رسانهای افزود: مجددا تأکید میکنم داروهایی که از طریق فضای مجازی، اعم از تلگرام، اینستاگرام و سایر مبادی غیرمجاز عرضه میشود، به هیچ عنوان مورد تأیید سازمان غذا و دارو نیست.
اسماعیلی در ادامه سخنانش درباره خوددرمانی برخی بیماران هنگام ابتلا به بیماریهای ویروسی تنفسی، مانند کرونا، آنفلوآنزا و... گفت: با ابتلا به بیماریهایی چون سرماخوردگی، آنفلوآنزا و... به هیچ عنوان خوددرمانی توصیه نمیشود؛ چراکه به عنوان مثال مصرف نابجای آنتیبیوتیک در زمان ابتلا به این بیماریها میتواند منجر به مقاومت میکروبی شود. در عین حال مصرف داروهای غیرمجاز هم برای درمان این بیماریها میتواند عوارض متعددی بر بیماران داشته باشد.
اسماعیلی تأکید کرد: تضمینکننده اینکه بیمار داروی ایمن و بدون عوارض جانبی غیرمعمول مصرف کند، این است که بیمار دارو را از داروخانه تأمین کند.