پایگاه اطلاع رسانی روزنامه همدان پیام

به مناسبت روز جهانی کودک

کودکان همدانی موزه تخصصی دارند

نویسنده : مریم مقدم

موزه تخصصی کودک در سایت تاریخی هگمتانه و موزه تاریخ طبیعی دو گزینه حایز اهمیت برای حضور و بازدید کودکان از موزه ها در همدان هستند .
امروز 16 مهرماه روز جهانی کودک است و این موزه یکساله میتواند بهترین مکان برای رفاقت کودکان همدانی با یک موزه تخصصی و فضای تاریخی هگمتانه که آن را احاطه کرده است باشد . از سوی دیگر موزه تاریخ طبیعی همدان که مجموعه ای کامل برای کودکان است میتواند هرآنچه طبیعت و محیط زیست همدان دارد را به نمایش بگذارد .
«موزه‌ی تاریخ طبیعی همدان» بر اساس استانداردها و مدل‌های بین‌المللی طراحی و ساخته شده است. این موزه نه تنها در ایران بلکه در خاورمیانه از ویژگی‌های منحصربه‌فردی برخوردار است و در ۳ بخش مجزا، نمونه‌های بی‌شماری را در خود جای داده است که کشف بعضی از آن‌ها مانند پنج‌گونه ماهی جدید از خلیج‌فارس و چند نمونه فسیل، منحصر به این موزه بوده و از برتری‌های آن به‌حساب می‌آید. انواع نگاره‌های سنگی، صحنه‌سازی‌ها از حیات‌وحش ایران، آکواریوم ماهیان آب شیرین، خزندگان و پستانداران تاکسیدرمی شده از دیدنی‌های این موزه است.
موزه تاریخ طبیعی همدان در دانشگاه کشاورزی دانشگاه بوعلی‌سینا، در انتهای چهارباغ آزادگان در شهر همدان، در زیر بنای تقریبی ۲۰۰۰ مترمربع واقع است که به همت جعفر محمد علیزاده تاسیس شده و تمامی نمونه‌ها با تلاش ایشان و دانشجویان جمع‌آوری شده‌اند. این موزه براساس نظر مسئولان مربوط درحال حاضر ‪ ۵۰‬ درصد از گونه‌های پستانداران و ‪ ۷۰‬ درصد از گونه‌های پرندگان بومی پهنه وسیع ایران در کنار صدها نمونه از گونه‌های حیوانی و گیاهی عرصه گیتی در این موزه جلوه‌گری می‌کند‬‬
و اما در زمینه موزه تخصصی کودک باید گفت ، یک سال پیش بود که نخستین موزه تخصصی «کودک و هیجان» کشور وابسته به بنیاد کودک و خانواده افشارلر و زیرنظر اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان در همدان آغاز به کار کرد.
در این موزه کودکان عواطف خود را به وسیله فعالیت‌های بدنی کشف می‌کنند و از مسیر بازی و پرداختن به داستان‌های کهن در ادبیات کشورمان و بسیاری فعالیت‌های شگفت‌انگیز می‌توانند به درون و هیجانات‌شان دست پیدا کنند تا در آینده بزرگسالانی خلاق، اجتماعی و بردبار داشته باشند. این موزه از روز 22مهرماه 1400 در سایت تاریخی هگمتانه در شهر همدان آغاز به کارکرد و حالا یک سال از آغاز فعالیت این موزه میگذرد .
این موزه برای کودکان 3 تا 12ساله طراحی و برنامه‌ریزی شده است. اساس این موزه منحصربه‌فرد بر تعامل است. به این معنی که کودکان و نوجوانان تشویق می‌شوند تا دنیای عواطف خود را کشف کنند ودر این مسیر از بازی، فعالیت‌های تعاملی اجتماعی، داستان‌های کهن و فعالیت‌های متفاوت با مشارکت والدین یا معلمان خود می‌آموزند تا نسبت به دنیای درون و هیجانات در خود شناخت پیدا کرده و آنها را کشف نمایند و درنهایت به بزرگسالانی خلاق، اجتماعی، بردبار و شاد تبدیل شوند.
آشنایی با میراث‌فرهنگی در حوزه آموزش به کودکان
مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان همدان ، گفت: برای میراث‌فرهنگی 3وظیفه اساسی شامل حفاظت، مرمت و معرفی تعریف شده و یکی از بسترها و ابزارهای مهم معرفی میراث‌فرهنگی موزه‌ها هستند که می‌توانند در حوزه آموزش و آشنایی با میراث‌فرهنگی اثربخش باشند.
علی مالمیر با بیان این‌که عنوان موزه ذهن ما را به سمت موزه‌های تاریخی می‌برد، افزود: اما افراد، سازمان‌ها و نهادهای مختلف می‌توانند با راه‌اندازی یک موزه، اشیا و اسناد واجد ارزش خود را به نمایش بگذارند.
امروزه خلاقیت در حوزه راه‌اندازی موزه‌ها نیز بیشتر شده و هم به لحاظ شکل و هم به لحاظ محتوا شاهد ارائه ایده‌های جدید هستیم و یکی از وظایف میراث‌فرهنگی تشویق بخش خصوصی و دستگاه‌های مختلف به راه‌اندازی چنین موزه‌هایی است.وی گفت: برای شهری مانند همدان با پیشینه‌ای که دارد، ایجاد مراکزی تحت عنوان موزه به عنوان شاخصه فرهنگی هم‌شأن با این شهر ضروری است، اما هنوز نتوانسته‌ایم متناسب با جایگاه این شهر موزه‌های تخصصی راه‌اندازی کنیم و امیدوارم شاهد حضور پررنگ بخش خصوصی در حوزه راه‌اندازی موزه‌ها باشیم.
عضو هیأت‌مدیره موزه گفت: این موزه با سرمایه شخصی شادروان مهربانوی کودکان همدان زهره افشارلر و با همت فرزند خلف‌ وی و حمایت دوستانش انجمن دوستداران کودکان و حمایت مؤسسه کودکان دنیا ایجاد شده است.وی با اشاره به آزاده پارسایی دختر افشارلر گفت: او اقدام به تأسیس موزه پس از فوت مادر خود کرد و این موزه حاصل یک سال تجربه و تحقیقی گروهی متخصص در زمینه روانشناسی کودک و موزه‌داری با ساعت‌ها جلسه تخصصی در زمینه روانشناسی کودک و موزه‌داری است.
کاردانیان افزود: با پیشرفت علم و جوامع بشری، موزه‌ها نیز دچار تغییر و تحولاتی شده و از نسلی به نسل دیگر، کاربردها و اهداف متنوعی پیدا کرده‌اند اکنون موزه‌داری در نسل سوم خود به عملی نوین تبدیل شده است که تنها مفهوم سنتی موزه‌داری و مجموعه‌داری را در برنمی‌گیرد، بلکه مفاهیم دیگر انسانی مثل آموزش‌وپرورش خلاقیت و تجربه و کشف را شامل می‌شود. در همین راستا موزه‌های تخصصی کودکان در دنیا از سال 1899 تاکنون به 120سالگی خود رسیده‌اند.
وی گفت: از آنجا که نخستین هدف موزه برای کودکان، آموزش است و کودکان فقط از راه تجربه و کشف و تجربه یاد گرفته‌اند موزه‌های کودکان به عنوان مجری آموزش‌های غیررسمی خارج از محیط مدرسه، این امکان را به کودکان و والدین آنها می‌دهند تا کودکان برای یادگیری بیشتر در فعالیت‌هایی مشارکت کنند.
به علاوه از آنجایی که مباحث پر اهمیت احساسات و هیجانات به‌خصوص در حوزه شناخت، بیان و مدیریت احساس، نیاز به آموزش در کودکان دارد، فقدان محیط غنی، تحت‌عنوان موزه هیجان به شدت احساس می‌شود. همین امر موجب شد ما به تأسیس چنین موزه‌ای برای کودکان بیاندیشیم. هدف ما خلق موزه است که مانند یک مجتمع آموزشی و پژوهشی مورداستفاده همگان قرارگیرد و هدفی بالاتر از نمایش آثار فکری انسان‌ها داشته باشد که آن، بالاتر بردن سطح آگاهی و دانش بازدیدکنندگان است.
کاردانیان در زمینه اهداف این موزه افزود: ایجاد نخستین موزه تخصصی کودک در ایران؛ شناخت 6هیجان اصلی شادی، غم، خشم، ترس، تعجب و انزجار و نیز حواس8گانه به عنوان ابزار شناخت هیجانات و دنیای پیرامون، پرورش هوش هیجانی کودکان به‌وسیله حضور در موزه تخصصی هیجانات و جذب گردشگر با هدف شرکت در رویدادهای تخصصی آموزشی موزه و بازدید از موزه‌ هیجانات از اهداف موزه بوده است.
گفتنی است ، افسانه‌ها، ادبیات، اشیا موزه‌ای، فضا‌ها و بناهای تاریخی همه می‌توانند به ابزاری بدل شوند که از طریق آموزش‌های غیر مستقیم تأثیر بسزایی بر ذهن کودکان داشته باشند.

پاکی آوردی ای امید سپید

یلدا شب هندوانه و فال و غزل

حال و هوای صحاف خانه همدان در آستانه بازگشایی مدارس