۳۰ سال است همدان حریف تعیینتکلیف یک پروژه نمیشود
در یکی از بهترین موقعیتهای جغرافیایی شهر همدان، سازهای نیمهکاره، زنگزده و فرسوده بیش از سی سال است که قامت راست کرده؛ نه به عنوان نمادی از شکوه و گردشگری، بلکه بهمثابه زخمی کهنه بر پیکر شهر. هتل ندیمی حالا نه یک پروژه، که قصهای پر از وعدههای توخالی، مدیریتهای مقطعی، و میراثی ناگوار از بیتصمیمی و رهاشدگی است.
در تازهترین اظهار نظرات یکی از اعضای شورای اسلامی شهر همدان، با بیان اینکه هتل نیمهکاره ندیمی در کمیسیون ماده ۱۰۰ مورد بررسی قرار گرفت و در کمیسیون بدوی نیز رأی تخریب برای آن صادر شده است، با این حال، چنانچه مالک نسبت به تکمیل نمای ساختمان همکاری کند، امکان اصلاح حکم تخریب وجود دارد، تأکید کرده است که با توجه به اینکه این هتل در یکی از نقاط گردشگری شهر واقع شده است، وضعیت فعلی آن به هیچ وجه زیبنده شهر تاریخی و گردشگری همدان نیست و باید هر چه سریعتر تعیینتکلیف شود.
ساختمان نیمهکارهای که روزگاری سخن از ایجاد هتلی مجلل در آن بود، امروز بیشتر شبیه به متروکهای شده است که حتی عمر سرمایهگذار آن نیز به بهرهبرداری از پروژه قطع نداد و اینک این پروژه در دست وراث چشمانتظار، تصمیمی قاطع است.
پروژههای نیمهکاره یکی از مشکلات و مسائلی است که دولتهای گذشته به عنوان میراثی به دولتهای بعد منتقل کرده و برخی از این پروژهها در تعدادی از شهرها آن چنان قدمتی دارند که شاید دیگر بتوان آنها را جزو شناسنامهدارترین پروژهها محسوب کرد که این امر نه تنها افتخار نیست و نبوده، بلکه میتوان به عنوان عامل مردودی دولتهای گذشته از آنها نام برد.
اما وجود پروژههای نیمهتمام به ویژه در کلانشهرها بیشتر به چشم میآید و این موضوع نشان از عملکرد ناموفق دولتهای گذشته در شهرهای بزرگ است که نمونه بارز آن در همدان، پایتخت تاریخ و تمدن، را با وجود پروژه هتل ندیمی با حدود ۲۰ و اندی سال سن میتوان به عینه دید.
از هتل 5ستاره تا سازهای متروکه
روزی قرار بود هتل ندیمی یکی از مدرنترین و لوکسترین اقامتگاههای شهر شود؛ اما حالا به نماد ناتوانی در مدیریت پروژههای شهری تبدیل شده است. پس از فوت مالک اولیه در سال ۱۳۹۴، پروژه به وراث رسید، اما بهجای تکمیل، میان شهرداری، میراث فرهنگی، و وراث دستبهدست شد، بیهیچ سرانجامی.
اکنون، نه فقط اسکلت آهنی آن زنگزده، بلکه آجرهای آن نیز در برابر باد و باران فرسوده شدهاند. هتلی که قرار بود جایگاه اعتبار گردشگری باشد، امروز به مأمن پرندگان، زبالهها و یادآوری تلخ ناکارآمدی سیستماتیک تبدیل شده است.
4 دهه وعده، ۴ دهه سکوت
تاریخچه این پروژه پر است از مصاحبههای رنگارنگ مسئولان که هر بار امیدی تازه اما بیثمر به مردم تزریق کردهاند:
دهه ۱۳۷۰: آغاز پروژه و پیشرفتهای کند اولیه.
۱۳۹4: فوت مالک پروژه، آغاز بلاتکلیفی حقوقی میان وراث.
۱۳۹۷: علی مالمیر، مدیرکل وقت میراث فرهنگی، بر لزوم رعایت استانداردهای هتلسازی تأکید کرد و شهردار وقت همدان، عباس صوفی، خبر از بررسی تخلفات در کمیسیون ماده ۱۰۰ داد.
۱۳۹۸: فرماندار وقت، حسین افشاری، از آمادگی دولت برای حمایت خبر داد.
۱۳۹۹: حسین قراباغی، عضو شورای شهر، پروژه را «لکه سیاه در پیشانی شهر» خواند و وراث را به بیتمایلی متهم کرد.
سالهای اخیر: فرهاد ندیمی، یکی از مالکان، از اختلافات میان شهرداری و میراث فرهنگی گلایه کرد و خواستار حمایت عملی شد.
هشدار نهایی یا تکرار یک قصه فرسوده؟
در جدیدترین موضعگیری، مهدی حیدری، عضو شورای شهر همدان، وضعیت فعلی هتل ندیمی را «لکهای نامناسب بر چهره گردشگری شهر» دانست. به گفته وی، این ساختمان در کمیسیون ماده ۱۰۰ بررسی و رأی تخریب آن صادر شده است؛ با این حال، در صورت همکاری مالک برای تکمیل نمای ظاهری، امکان اصلاح این حکم وجود دارد. حیدری تأکید کرد که وضعیت فعلی این پروژه در شأن همدان تاریخی نیست و باید هرچه سریعتر تعیینتکلیف شود.
همدان، قربانی بیتصمیمی
سازهای که قرار بود هتل 5ستاره شود، حالا به مثابه پازلی ناقص در تصویر گردشگری همدان درآمده است. آنچه در این میان بیش از همه به چشم میآید، بیبرنامگی، نبود اراده مدیریتی و ضعف نظارت مستمر است. پروژهای که میتوانست مأمن ۲۰۰ فرصت شغلی باشد، اکنون فقط خاطرهای از «چه میشد اگر...» است.
اگر مسئولان محلی، استانی و حتی ملی نتوانند در این واپسین فرصتها برای تعیینتکلیف هتل ندیمی به توافق برسند، این پروژه، بهجای شکوفایی گردشگری، به نماد ناتوانی در اجرای سادهترین اصول توسعه شهری بدل خواهد شد.
همدان که در سالهای اخیر و با توجه به اهمیت موضوع گردشگری و فراهم کردن زیرساختها در این حوزه صاحب چندین هتل شده، اما پروژه هتل ندیمی در یکی از مناطق خوب و پر تردد این شهر در ۲۰ سال گذشته به بهانههای مختلف بلاتکلیف مانده و نه تنها در بحث توسعه گردشگری نقشی نداشته، بلکه به سیما و منظر شهری نیز آسیب زده است.
این هتل که ساخت آن از دهه ۱۳۷۰ آغاز شده، هنوز پس از گذشت نزدیک به ۲۰ و اندی سال به پایان نرسیده و اگر همین مسیر ادامه یابد، در آستانه تبدیل شدن به پروژهای نیمقرنی خواهد بود. ساکنان همدان آن را با طعنه “اسکلت آهنیِ میدان پژوهش” مینامند و گردشگران سالیان سال است که همواره از کنار این سازه رهاشده میگذرند، بیآنکه بدانند در پشت آن چه سلسلهای از وعدهها، سرمایهگذاران، اختلافها و کوتاهیها وجود دارد.