سومین کنفرانس و نمایشگاه گردشگری سلامت کشورهای عضو سازمان همکاری اقتصادی (ECO) در روزهای ۱۵ تا ۱۷ ژوئن ۲۰۲۵ (۲۱ تا ۲۳ خرداد ۱۴۰۴) در شهر تاریخی همدان برگزار شد؛ رویدادی که بار دیگر جایگاه ایران را بهعنوان یکی از پیشگامان گردشگری سلامت در منطقه تثبیت کرد.
کنفرانس و نمایشگاه گردشگری سلامت کشورهای سازمان همکاری اقتصادی (اکو) به میزبانی همدان ضمن معرفی ظرفیتهای دیار هگمتانه در حوزه پزشکی و درمانی، بهمثابه سکوی پرتابی برای رونق توریسم در پایتخت تاریخ و تمدن ایران زمین و برندسازی در این زمینه عمل خواهد کرد.
70 مهمان خارجی به کنفوبیشن بینالمللی گردشگری سلامت همدان رسیدند
بیش از ۱۰۰ میهمان برای حضور در این رویداد دعوت شدند که ۷۰ نفر از آنها شامل مسئولان ارشد کشورها در رابطه با گردشگری و اعضای اکو به همراه دبیرکل اکو و معاون وی از کشورهای مختلف، راهی همدان شدند. 5 پنل علمی تخصصی، توسط دانشگاه علوم پزشکی همدان در این رویداد ارائه شد.
همچنین تور بازدید از بیمارستانهای ای.پی.دی (پذیرش بیمار خارجی) استان همدان و جاذبههای گردشگری همدان برگزار شد. همزمان با این رویداد، نمایشگاه تخصصی حوزه گردشگری سلامت در محل دائمی نمایشگاههای بینالمللی همدان با عرضه توانمندیهای داخلی حوزه سلامت برپا شد. 7کمیته علمی، از ماهها پیش کار پشتیبانی و هماهنگی برای برگزاری این کنفوبیشن را انجام دادند.
میزبانی همدان در حد لالیگا بود
آنچه حلاوت این رویداد را شیرینتر کرد توصیفاتی بود که مسئولان ارشد کشور و دبیرکل اکو از میزبانی همدان برای رسانهها داشتند. دبیرکل سازمان اکو در این کنفوبیشن از رشد فزاینده گردشگری در منطقه بهعنوان عاملی مؤثر در افزایش رفاه اقتصادی ملتها یاد کرد و با اشاره به اهمیت پیوندهای مردممحور در تحقق چشمانداز ۲۰۳۰ گردشگری پایدار در منطقه، افزود که تبادل دانش و تجربه در جریان این نشست میتواند شالودهای محکم برای توسعه مشترک کشورهای عضو ایجاد کند.
اسد مجیدخان تصویب اعلامیه همدان را گامی مؤثر در مسیر تبادلات آموزشی و علمی برشمرد و تأکید کرد که این سند راهبردی میتواند بستری مناسب برای نقشآفرینی بخش خصوصی در این حوزه نیز فراهم آورد.
معاون گردشگری کشور سطح میزبانی همدان از این رویداد را در سطح لالیگا توصیف کرد و دبیرکل سازمان همکاریهای اقتصادی (اکو) با تأکید بر لزوم تقویت همکاریهای منطقهای اعلام کرد همدان ظرفیتهای تاریخی و پزشکی ارزشمند و نقش پررنگی در توسعه گردشگری سلامت منطقهای دارد و نمادی شایسته برای این حوزه است.
در سخنان آنها بارها عنوان شد که این رخداد بینالمللی کمک میکند تا ظرفیتهای همدان بهویژه در بخش گردشگری بهتر و بیشتر به جهانیان معرفی شود و نام این کهن دیار بهعنوان یک مقصد نوظهور در بخش گردشگری سلامت “Medical Tourism” بر سر زبانها بیفتد.
یکی از میهمانان این رویداد در مواردی که مطرح شد عنوان کرد، بدیهی است که امروزه گردشگری و بخشهای مختلف آن از جمله گردشگری سلامت بهعنوان صنعتی پاک و زودبازده میتواند به موتور محرکه رشد اقتصادی و اشتغالزایی شود. درک عمیق این مسأله در نزد برنامهریزان و تصمیمسازان و مدیران محلی و ملی و همچنین نخبگان و فعالان بخش خصوصی میتواند کلیدی برای باز شدن درهای توسعه پایدار به روی هر منطقه باشد.
کنفوبیشن گردشگری سلامت کشورهای اکو گامی بلند برای برندسازی همدان در این عرصه به شمار رفت و فرصتی تلقی شد تا با تأکید بر خدمات درمانی با کیفیت و با هزینههای رقابتی، همدان را به انتخاب نخست گردشگران سلامت در کشورهای منطقه تبدیل کند.
این کنفرانس که ادامه راه نخستین و دومین نشستهای مشابه در رامسر (۲۰۱۴) و اردبیل (۲۰۱۹) بود، با حضور هیأتهای بلندپایه از کشورهای عضو و مشارکت فعال بخش خصوصی، مقامات ملی و استانی، نهادهای دانشگاهی و فعالان حوزه سلامت برگزار شد.
فارغ از آنچه در این نشست گذشت، مهمترین خروجی در بیانیه پایانی این نشست خود را نمایان کرد، موسوم به “بیانیه همدان”، نمایندگان کشورهای عضو اکو ضمن تأکید بر ضرورت تقویت همکاریهای منطقهای در حوزه گردشگری سلامت، تصمیماتی مهم و آیندهساز اتخاذ کردند.
این بیانیه، بازتابدهنده اراده مشترک کشورها برای بهرهگیری هوشمندانه از ظرفیتهای پزشکی، طبیعتدرمانی، طب سنتی و فناوریهای نوین بهویژه هوش مصنوعی در راستای ارتقاء جایگاه منطقه اکو در صنعت گردشگری سلامت است.
گردشگری سلامت؛ صنعت چندوجهی، راهکارهای چندلایه
توسعه گردشگری سلامت در همدان با چالشهایی نیز همراه است. از جمله میتوان به کمبود تبلیغات هدفمند، ضعف در خدمات زبان خارجی و فقدان بستهبندی خدمات اشاره کرد. راهکارهایی چون آموزش راهنمایان مسلط به زبانهای بینالمللی، طراحی تورهای ترکیبی (پزشکی، طبیعتگردی و تاریخی) و استفاده از رسانههای بینالمللی برای معرفی همدان بهعنوان مقصدی چندوجهی، در دستور کار توسعه قرار دارد.
همچنین ضرورت شکلگیری پیوست رسانهای برای برنامههای گردشگری سلامت مورد تأکید قرار گرفت. این پیوست میتواند با تولید محتوای هدفمند، تبلیغ منابع طبیعی و معدنی همدان، معرفی کلینیکها و بیمارستانهای مدرن، ترویج مراکز طب سنتی و بهرهگیری از ظرفیتهای فضای مجازی و رسانههای تخصصی گردشگری و حوزه سلامت، برند گردشگری سلامت همدان را در سطح جهانی تقویت کند.
زیرساختهای همدان در خدمت گردشگری سلامت
در حال حاضر، همدان دارای ۱۰ مرکز مجاز پذیرش بیماران خارجی (IPD) شامل ۶ بیمارستان، ۲کلینیک جراحی محدود و ۲ دندانپزشکی است. این مراکز با خدمات استاندارد و نرخهای رقابتی، توان پاسخگویی به نیاز بیماران منطقهای و بینالمللی را دارند.
الگویی برای پیوند سیاست، سلامت و اقتصاد
شهر همدان در جریان این کنفرانس، نه تنها بهعنوان میزبان یک رویداد بینالمللی، بلکه بهعنوان نمونهای از پیوند مؤثر بین زیرساختهای سلامت، منابع طبیعی، میراث فرهنگی و برنامهریزی استراتژیک معرفی شد. در حاشیه این رویداد، نشستهای تخصصی متعددی از جمله نشست تحلیل جایگاه کشورهای اکو در گردشگری پزشکی، کاربرد هوش مصنوعی در سلامت، معرفی ظرفیتهای درمانی ایران و معرفی همدان بهعنوان مقصد نوین گردشگری سلامت برگزار شد که به افزایش شناخت شرکتکنندگان از ظرفیتهای منطقه کمک قابل توجهی کرد.
نمایشگاه تخصصی در همدان
نمایشگاه گردشگری سلامت نیز بخش دیگری از مهمترین برنامههای این رویداد بود که در محل دائمی نمایشگاههای بینالمللی همدان و نشستهای جانبی در دانشگاه بوعلیسینا و اتاق بازرگانی استان، فضای گفتوگویی ثمربخش میان بخش خصوصی و دولتی را فراهم ساخت. این نمایشگاه در مراسمی با حضور سید رضا صالحی امیر وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی، اسد مجیدخان دبیر کل اکو و همچنین حمید ملانوری شمسی استاندار و حمیدرضا حاجی بابایی نایب رئیس مجلس شورای اسلامی و نماینده مردم همدان و فامنین در خانه ملت آغاز به کار کرد.
این نمایشگاه تا روز جمعه هفتهای که گذشت در محل دائمی شرکت نمایشگاههای بینالمللی همدان برای بازدید علاقمندان برپا بود. برپایی نمایشگاه گردشگری سلامت در محل دائمی نمایشگاههای بینالمللی، برگزاری کنفرانس در دانشگاه بوعلیسینا، نشست میهمانان در اتاق بازرگانی، صنایع و معادن و کشاورزی از دیگر برنامههای این رخداد بینالمللی 3روزه در همدان بود.
در حاشیه این کنفرانس و نمایشگاه همچنین 5 نشست و پنل تخصصی شامل تحلیل نقش کشورهای عضو اکو در گردشگری پزشکی منطقه (راهکارها و شیوههای توسعه)، هوش مصنوعی و فناوریهای نوین در گردشگری سلامت، معرفی توانمندیها و زیرساختهای درمانی و دستاوردهای گردشگری سلامت ایران و کشورهای عضو اکو و ایران (همدان) بهعنوان مقصد نوین گردشگری برگزار میشود.
جمعبندی؛ آیندهای نو در راه است
در نشست اکو 3 پیشنهاد کلیدی نیز ارائه شد شامل ایجاد دپارتمان هوش مصنوعی، تأسیس بخش گردشگری ورزشی و راهاندازی ساختار رسانهای قدرتمند برای افزایش تأثیرگذاری این سازمان در سطح بینالمللی و اما کنفوبیشن با صادر شدن بیانیه همدان به کار خود پایان داد.
بر اساس بیانیه صادرشده، شرکتکنندگان ضمن ارجگذاری به تلاشهای جمهوری اسلامی ایران در میزبانی این رویداد و با یادآوری بیانیههای رامسر و اردبیل، موارد زیر را مورد توافق قرار دادند: مروری بر مفاد کلیدی بیانیه همدان:
تشکیل کمیته مشترک گردشگری سلامت در همدان
شرکتکنندگان از پیشنهاد طرف ایرانی مبنی بر استقرار یک کمیته تخصصی گردشگری سلامت در همدان تحت نظارت اکو و تدوین استراتژی جامع گردشگری سلامت استقبال کردند. همچنین ایجاد یک پلتفرم دیجیتال منطقهای برای همافزایی دادهها و خدمات در این حوزه پیشنهاد شد.
توانمندسازی نیروی انسانی
آموزش حرفهای نیروهای شاغل در مراکز درمانی و گردشگری سلامت با تأکید بر کیفیت درمان و اخلاق حرفهای، از دیگر محورهای مورد تأکید بود.
استانداردسازی خدمات و تبادل تجربیات
لزوم تدوین استانداردهای کیفی مشترک، تسهیل تبادل تخصص و توسعه دانش فنی بین کشورهای عضو، از جمله دستورکارهای آینده تلقی شد.
همکاری میان مؤسسات آموزشی و دانشگاهی
بیانیه، بر همراستاسازی آموزشهای پزشکی و سلامت با نیازهای صنعت گردشگری تأکید کرد.
کاربرد هوش مصنوعی در گردشگری سلامت
استفاده از فناوریهای نوین از جمله هوش مصنوعی برای بهبود لجستیک، ثبت و تبادل سوابق سلامت بیماران در میان کشورهای عضو، مورد توجه ویژه قرار گرفت.
تشویق به تحقیق و توسعه
گسترش فعالیتهای پژوهشی مشترک و تبادل دادههای کاربردی بین دانشگاهها و صنعت گردشگری بهعنوان محور ارتقاء کیفیت خدمات مطرح شد.
جذب سرمایهگذاری داخلی و بینالمللی
ایجاد چارچوبی منسجم از مشوقها برای جذب سرمایهگذاران از دیگر کشورها در حوزه سلامت و توریسم درمانی مورد توصیه قرار گرفت.
تسهیل تبادل گردشگران سلامت درونمنطقهای
بهعنوان ابزاری برای تقویت بازار منطقهای، افزایش اشتغال و بهبود کیفیت زندگی در مقاصد گردشگری.
توسعه گردشگری آبدرمانی و اسپا
تأکید ویژه بر این شاخه ارزشمند از گردشگری سلامت که قابلیت رشد بالا در کشورهای عضو اکو دارد.
تدوین چارچوب راهبردی توسعه مشارکتی
تشویق ذینفعان بخش خصوصی و دولتی برای مشارکت فعال در تدوین و اجرای سیاستهای کلان گردشگری سلامت.
قدردانی از میزبانی شایسته همدان
بیانیه ضمن تقدیر صمیمانه از نهادهای ایرانی بهویژه وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی، وزارت بهداشت، استانداری همدان، اداره کل گردشگری همدان و دبیرخانه اکو، بر نقش کلیدی ایران در پیشبرد اهداف منطقهای تأکید کرد.
تقدیر از مشارکت کشورهای عضو
نقشآفرینی فعال کشورهای عضو در موفقیت این کنفرانس مورد تحسین قرار گرفت.
لزوم پیگیری اجرایی مفاد بیانیه
از تمامی کشورهای عضو خواسته شد که روند اجرای بندهای بیانیه را در نشستهای آتی به دبیرخانه اکو گزارش دهند. سومین کنفوبیشن (کنفرانس و نمایشگاه) گردشگری سلامت کشورهای عضو اکو تا ۲۳ خرداد در همدان ادامه داشت. برپایی نمایشگاه گردشگری سلامت در محل دائمی نمایشگاههای بینالمللی، برگزاری کنفرانس در دانشگاه بوعلی سینا، نشست میهمانان در اتاق بازرگانی، صنایع و معادن و کشاورزی از دیگر برنامههای این رخداد بینالمللی 3روزه در همدان بود. در حاشیه این کنفرانس و نمایشگاه همچنین 5 نشست و پنل تخصصی شامل تحلیل نقش کشورهای عضو اکو در گردشگری پزشکی منطقه (راهکارها و شیوههای توسعه)، هوش مصنوعی و فناوریهای نوین در گردشگری سلامت، معرفی توانمندیها و زیرساختهای درمانی و دستاوردهای گردشگری سلامت ایران و کشورهای عضو اکو و ایران (همدان) بهعنوان مقصد نوین گردشگری برگزار شد.
این رخداد بینالمللی جمعه ۲۳ خرداد ماه با بازدید میهمانان داخلی و خارجی از بناها و جاذبههای تاریخی همدان و همچنین مراکز درمانی با قابلیت پذیرش بیماران خارجی (IPD) کار خود پایان میدهد.
استان همدان در حال حاضر دارای ۱۰ مرکز دارای مجوز پذیرش بیماران خارجی یا آی.پی.دی شامل ۶ بیمارستان، ۲ کلینیک جراحی محدود و ۲ دندانپزشکی است.
سازمان همکاری اقتصادی (ECO) یک سازمان منطقهای و بینالمللی است که در سال ۱۹۶۲ توسط 3کشور ایران، پاکستان و ترکیه تأسیس شد و در سالیان بعد کشورهای دیگری به آن افزوده شدند. سازمان همکاری اقتصادی (Economic Cooperation Organization) هماکنون شامل کشورهای ایران، ترکیه، جمهوری آذربایجان، افغانستان، ازبکستان، تاجیکستان، قرقیزستان، پاکستان، قزاقستان و ترکمنستان است.
این رخداد بینالمللی جمعه ۲۳ خرداد ماه با بازدید میهمانان داخلی و خارجی از بناها و جاذبههای تاریخی همدان و همچنین مراکز درمانی با قابلیت پذیرش بیماران خارجی (IPD) کار خود پایان داد.
در این رویداد بیش از ۱۰۰ خبرنگار و روزنامهنگار حضور داشتند و تیم معرفی ظرفیتهای همدان به میهمانان کنفوبیشن تلاش کردند همدان را به همه میهمانان به شایستگی معرفی کنند.
