پایگاه اطلاع رسانی روزنامه همدان پیام

انتقاد از سرانه بالای تجاری در بافت قدیمی ملایر

پیشنهادهایی برای گردشگری

بافت تاریخی ملایر که ۴.۹ درصد از مساحت شهر را پوشش می‌دهد و میزبان ۱۳ درصد جمعیت شهری است حالا دیگر نه تنها چند محله، بلکه امضای هویت این شهر محسوب می‌شود. اما امروز، این امضا در معرض خطرات جدی قرار دارد.
بحران هویت: وقتی نما جایگزین جداره می‌شود
یکی از بزرگ‌ترین تهدیدها برای بقای بافت تاریخی ملایر، نگاه سطحی به ارزش این بافت است. در سال‌های اخیر، با بهانه‌ بهبود ترافیک، اقدام به تعریض خیابان‌ها شده است. اما نکته‌ای حیاتی که اغلب نادیده گرفته می‌شود، تفاوت بنیادین میان «جداره» و «نما» است. جداره، ساختار کالبدی، سایه‌اندازی و ابعاد فضایی خیابان است که حس تاریخی و صمیمیت را ایجاد می‌کند. وقتی خیابانی که در محدوده بافت تاریخی قرار دارد تعریض می‌شود، حتی با چسباندن نمای سنتی به ساختمان‌ها، ساختار اصلی فضا از بین رفته و بافت تاریخی آن از دست می‌رود .
گردشگری در پیوند مستقیم با حفظ میراث تاریخی و فرهنگی
رئیس میراث فرهنگی صنایع‌دستی و گردشگری ملایر در نشست تخصصی «اهمیت بافت تاریخی با رویکرد گردشگری» در جمع خبرنگاران اظهار کرد: امروزه اهمیت بافت‌ تاریخی نه تنها از جنبه معماری و فرهنگی بلکه از منظر توسعه پایدار شهری و گردشگری قابل توجه است زیرا گردشگری فرهنگی بعنوان یکی از پویاترین بخش‌های اقتصاد جهانی در پیوند مستقیم با حفظ میراث تاریخی و فرهنگی شهرها قرار دارد.
ابراهیم جلیلی افزود: با این حال در دهه‌های اخیر روند توسعه کالبدی نامتوازن و گسترش کاربردهای غیرسازگار موجب تغییر سیمای بافت تاریخی ملایر و تضعیف نقش آن در ساختار فضایی شهر شده است در حالیکه بسیاری از شهرهای تاریخی ایران همچون اصفهان و یزد با برنامه‌ریزی‌های مبتنی بر گردشگری فرهنگی توانستند ضمن حفظ بافت تاریخی آن را به محور رونق اقتصادی بدل کنند اما ملایر هنوز از این فرصت بهره کافی نبرده است. وی تصریح کرد: ملایر شهری واجد ارزش و سبقه تاریخی است و این سبقه تاریخی یکی از برندهای ملایر محسوب می‌شود.
ملایر ۱۱۰ هکتار بافت تاریخی دارد
جلیلی افزود: بیش از ۱۰ اثر ثبتی در فهرست آثار ملی و ۵ اثر واجد ارزش و جداره‌های سنتی می‌باشد هسته اصلی بافت تاریخی ۱۱۰ هکتار وسعت دارد که از میدان فخریه تا پارک چمران تا خیابان سعدی سر کوچه شیرزادی، از کوچه شیرزادی خیابان اراک تا پمپ بنزین گل مراد تا باغ گل و عارف از پایین‌تر خیابان طالقانی تا میدان طالقانی و سه راه امیرکبیر تا میدان فخریه را شامل می‌شود .
اهمیت استراتژیک بافت تاریخی
جلیلی اهمیت استراتژیک بافت تاریخی به خاطر این است که هویت و برند شهری است این هویت شهر را از سایر شهرها متمایز کرده و باعث ایجاد اشتیاق برای سفر می شود، از طرفی موتور اقتصاد محلی است یعنی باعث ایجاد گردشگری متمرکز می‌شود و رونق کسب و کارهای کوچک و متوسط محلی را رقم می‌زند و نیز سبب توسعه پایدار توسعه پایدار و اجتماعی می‌شود .
تبدیل هسته‌های تاریخی به مناطق پیاده راه
وی، باز‌زنده‌سازی، کنترل کاربری و مدیریت زیباشناسی، مدل‌های مشارکت عمومی خصوصی و ایجاد منطقه پیاده راه را از روش‌های جهانی حمایت از هسته مرکزی و بافت تاریخی عنوان کرد و افزود: یکی از مهمترین روش های دنیا تبدیل هسته‌های تاریخی به مناطق پیاده راه است این کار باعث می شود گردشگر با آرامش بیشتری قدم بردارد زمان بیشتری را در فروشگاه‌ها و رستوران‌ها بگذراند و در نتیجه میزان خرج کردن گردشگر در آن منطقه به شدت افزایش پیدا می کند.
جلیلی پیشنهاد داد: به عنوان مثال از میدان زندی تا میدان امام ، پیاده‌راه کنیم و مدرسه شهید رجایی که یکی از قدیمی‌ترین مدارس در ملایر است و نشان دهنده سطح فرهنگ و سواد شهر است را به یک موزه مدرسه ( فرهنگسرا) تبدیل کنیم که از یک جهت از فرهنگیان شهر قدردانی کرده و از طرفی دیگر گردشگر در طول مسیر از این موزه بازدید می کند حتی می توانیم در این قسمت درشکه نیز برای مسافرین بگذاریم و این مسیر پیاده راه را جهت برگزاری رویدادها انتخاب کنیم و این باعث می شود اقتصاد شهر پویاتر شود.
پویایی بافت تاریخی، پویایی اقتصادی را رقم می‌زند
وی گفت: وقتی بافت تاریخی پویا شود ، توسعه اقتصادی شهر رقم می‌خورد املاک آن قسمت ارزش پیدا می کند و سبب توسعه خدمات گردشگری و ایجاد زنجیره ارزش صنایع‌دستی می شود.
جلیلی بیان کرد: بافت تاریخی ملایر که ۴/۹ درصد شهر را در بر می گیرد در سال ۱۳۹۵ براساس آمار ۸/۷ درصد جمعیت شهری را داشته و در سال ۱۴۰۴، ۱۳ درصد جمعیت شهری را در خود جای داده این آمار نشان می دهد که ۴/۳ درصد افزایش داشته است . سرانه کاربری تجاری و خدماتی در محدوده بافت تاریخی فرهنگی شهر ۸/۲۸ مترمربع است در صورتی که سرانه استاندارد این کاربری بر اساس مصوبه شورای عالی شهرسازی و معماری ایران در شهرهای دارای جمعیت ۵۰۰۰۰ تا ۲۵۰۰۰۰ نفر حداکثر ۲/۵ متر مربع می باشد که نشان می‌دهد فعالیت‌های تجاری در محدوده بافت تاریخی فرهنگی شهر ملایر به مرحله اشباع رسیده است. وی در پایان گفت : شهر ملایر تک هسته‌ای است در طرح جامع باید هسته و مرکز دیگری هم برای کاربری‌های جاذب تعریف شود تا از بارگذاری عملکردی تراکم ترافیکی و جمعیتی بیش از ظرفیت و توان هسته مرکزی شهر تاریخی جلوگیری شود.

پاکی آوردی ای امید سپید

یلدا شب هندوانه و فال و غزل

حال و هوای صحاف خانه همدان در آستانه بازگشایی مدارس