پایگاه اطلاع رسانی روزنامه همدان پیام

معرفی برند گردشگری ایران در عزلت یک رویداد

از سیمرغ تا ایران باشکوه

در شلوغی تبلیغات انتخابات، تحلیل برخی رویدادهای مهم گردشگری مغفول ماند. به واسطه فرصتی که از این پس دست می‌دهد به مرور مواردی را مطرح خواهیم کرد .
آغازگر نمایشگاه گردشگری سیزدهم رونمایی از سیمرغی بود که روی بال‌هایش قرار است گردشگری به پرواز درآید.
بیش‌از یک دهه از آغاز طراحی برند گردشگری ایران می‌گذرد و سرانجام برند گردشگری ایران که قرار است جهانیان را به سفر به ایران ترغیب کند در رویداد گردشگری ایران نمایان شد.
اما برند گردشگری ایران چیست و چگونه قادر به ایجاد جاذبه بین گردشگران خارجی برای سفر به ایران خواهد بود؟ اصلا شعار گردشگری ایران چیست و آیا می‌تواند در بازارهای هدف گردشگری ایران آنچنان قوی بدرخشد که جذب گردشگران خارجی به ایران را شتاب دهد؟
حتما داستان سیمرغ عطار را شنیده‌اید و آن‌را در کتاب‌های درسی مدارس خوانده‌اید. درست است، پس‌از یکسال به ادعای معاونت گردشگری کشور، تلاش و مطالعه و صرف وقت و مصاحبه و نظرسنجی و ... سیمرغ عطار نیشابوری برند گردشگری ایران شده است. اما آن سیمرغ عطار کجا و سیمرغ وزیر میراث‌فرهنگی، معاون گردشگری و معاون صنایع‌دستی کشور برای طراحی مهمترین شعار و برند جذب گردشگر به ایران کجا؟
از آن سیمرغ عطار که سفر مرغان را با سختی و مشقت به تصویر کشیده است و در آخر نیز همان سی مرغ رسیده به جایگاه سیمرغ افسانه‌ای دانستند که سیمرغ خودشان هستند و سیمرغی در کار نیست که بگذریم به سیمرغ گردشگری ایران می‌رسیم. برندی که پس‌از یک دهه تلاش و مطالعه و دست به دست شدن بین رؤسای سازمان میراث فرهنگی و معاونان گردشگری و فعالان بخش خصوصی ظرف یکسال در دوران وزارت میراث‌فرهنگی علی‌اصغر مونسان و معاونت گردشگری ولی تیموری با سفارش ساخت پویا محمودیان معاون صنایع‌دستی، ساخته و پرداخته و نهایی شد.
سیمرغی که ساخت آن به گفته معاون صنایع‌دستی ۵ شبانه‌روز زمان برده است و کار دست و ساخت ده‌ها هنرمند دیگر که امید است، عمر اعتبار جهانی آن کمتر از ۵ روز نباشد.
به گزارش صدای میراث،‌ شعار « ایران باشکوه» نیز به‌عنوان شعار نهایی ایران در تبلیغات گردشگری در بازارهای خارجی انتخاب شده است. اما آیا این 2 برند و شعار، توان جذب گردشگر به ایران و حتی ایجاد رغبت در میان گردشگران خارجی برای سفر به ایران را دارند؟ آیا برند گردشگری ایران که نشان سیمرغ است و طراحی آن به‌گونه‌ای است که حتی برای انتشار در بروشورها و سربرگ‌ها و لیوان و کلاه و... با مشکل مواجه خواهد شد، در ذهن مخاطبان خارجی مفهوم و معنایی برای سفر به ایران دارد؟
از وزیر میراث‌فرهنگی، به‌ویژه معاون گردشگری کشور و حتی تیمی که هزینه‌ای گزاف برای طراحی برند گردشگری ایران به‌عنوان آبروی گردشگری کشور در سطح جهان دریافت کرده است، باید پرسید چگونه به این نتیجه رسیده‌اند که گردشگران جهان حتی در بازارهای هدف ایران با «سیمرغ» آشنایی دارند؟ باید از وزیر میراث‌فرهنگی، معاون گردشگری او و تیم طراح برند و شعار گردشگری ایران پرسید که اصلا در طراحی و نهایی‌کردن شعار گردشگری ایران با عنوان «ایران باشکوه» متوجه نشده‌اند که این شعار چه معنایی در ذهن مخاطب دارد؟
برندسازی امری بسیار تخصصی است و این‌گونه نیست که هر شعار و هر سیمایی که به ذهن رسید برند و شعار گردشگری کشور شود. شعار گردشگری یعنی آن که بازارهای هدف گردشگری، بلافاصله پس‌از شنیدن به سفر به مقصد ترغیب شوند. برند گردشگری یعنی ماهیتی واقعی از آنچه یک گردشگر در یک مقصد گردشگری می‌تواند مشاهده و تجربه کند. اکنون باید از وزیر میراث‌فرهنگی و معاون گردشگری وی پرسید، آیا شعار ناقص «ایران باشکوه» قادر به جذب گردشگران خارجی حتی از کشورهای مسلمان و عرب حاشیه خلیج فارس خواهد بود؟ «ایران باشکوه» یعنی چه؟ این موضوع پرسش بسیاری از فعالان گردشگری از وزارت میراث‌فرهنگی است که خب ایران باشکوه یعنی چه؟ ایران باشکوه را باید دید؟ ایران باشکوه را باید گاز زد؟ ایران باشکوه را باید خورد؟ ایران باشکوه را… این‌ها سؤالاتی است که تنها در مورد شعار ناقص گردشگری ایران وجود دارد.
دوم این که این شعار به همراه درج تصویر سیمرغ فیروزه‌ای در تصاویر و سیمرغ نقره‌ای در تندیس برند گردشگری ایران در ذهن گردشگران خارجی چه مفهومی از ایران را ایجاد می‌کند؟ اصلا مفهومی از ایران در این 2 شعار برای گردشگران خارجی وجود دارد که آن‌ها را ترغیب به سفر به کشورمان کند؟
بهتر بود وزیر میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی و معاون گردشگری وی پیش‌از آن که فریب آمارها از مطالعات برند گردشگری را می‌خوردند یکبار به لوگوی گردشگری ترکیه، مالزی، تایلند و کره جنوبی نگاه می‌کردند تا احساس ایجاد‌شده در خود را درباره برندی که آن‌ها برای گردشگری خود ساخته‌اند، لمس کنند.
آیا سیمرغی که برگرفته از داستان عطار نیشابوری است، توان جذب گردشگر به ایران دارد؟ اصلا شعاری که برای ترویج سفر به ایران قرار است در جهان مخابره شود چه اندازه در جذب گردشگران به ایران کمک خواهد کرد؟ سیمرغ و شعار «ایران باشکوه» حتی اگر کنار یکدیگر نیز قرار بگیرند، هیچ ذهنیتی از ایران که با برخورداری از اقوام مختلف و فرهنگ‌ها و آداب و رسوم متنوع و حتی نشان‌های هنری در معماری و کاشی و فرش و... حرف زیادی برای گفتن در جهان گردشگری دارد، ایجاد نمی‌کند.
ایران را به آن بز باستانی که نشانی از شهر سوخته و یکی از کهن‌ترین نشان‌های تاریخی ایران است در جهان بیرون بیشتر می‌شناسند تا سیمرغ عطار نیشابوری، پس صرف رونمایی از سیمرغ به‌عنوان برند گردشگری کشور بدون فرهنگسازی چندین ماهه و به بحث گذاشتن موضوع برند گردشگری ایران با فعالان بخش خصوصی و متخصصان و اساتید برندسازی معتبر و کاربلد، نمی‌تواند نشان از موفقیت پرنده‌ای داشته باشد که هیچ ذهنیتی از آن در گردشگران جهان در رابطه با ایران وجود ندارد.
در همین نمایشگاه بین‌المللی گردشگری ایران که اواخر بهمن‌ماه برگزار شد تازه همگان متوجه شدند برند گردشگری ایران سیمرغ است، این رونمایی در سکوت، نه نشانه غافلگیری که نشان از کارنابلدی تیمی دارد که طراحی برند گردشگری ایران را از یکسال پیش آغاز کردند و بدون زمینه‌سازی و مطرح کردن برند گردشگری ایران در فضای عمومی و جامعه تخصصی، یک‌شبه سیمرغ عطار را از درون کتاب‌های درسی بیرون کشیدند و تبدیل به مهمترین برند شناساندن ایران در بازارهای گردشگری جهان کردند.
ناظران گردشگری که در امر تبلیغات گردشگری نیز دستی بر آتش دارند، معتقدند هم برند گردشگری ایران و هم شعار «ایران باشکوه» برای طرح در جامعه جهانی گردشگری بسیار ضعیف است و نمی‌تواند ذهنیتی قوی و کششی قوی‌تر برای گردشگران جهان ایجاد کنند تا آن‌ها در نگاه نخست به برند گردشگری ایران و شنیدن چندباره شعار «ایران باشکوه» ترغیب به سفر به یکی‌از مهمترین مقاصد گردشگری فرهنگی جهان شوند.

پاکی آوردی ای امید سپید

یلدا شب هندوانه و فال و غزل

حال و هوای صحاف خانه همدان در آستانه بازگشایی مدارس