پایگاه اطلاع رسانی روزنامه همدان پیام

21 میلیارد تومان اعتبار با تخصیص صد درصد برای تملک هگمتانه ابلاغ شد

راه میراث مادی تا جهانی شدن کوتاه شد

نویسنده : مریم مقدم

تازه‌ترین خبرها حاکی از آن است که بالاخره طلسم تملک هگمتانه شکسته خواهد شد.
در آخرین نامه رسمی به تاریخ 25 بهمن‌ماه 1399 اعتبار عمرانی با شماره ابلاغ 325 با عنوان ساماندهی و تملک مجموعه تاریخی، فرهنگی تپه‌های هگمتانه وفق شرح عملیات موافقت‌نامه به مبلغ 21 میلیارد تومان از طریق سازمان برنامه و بودجه کشور با تخصیص صد درصد به میراث فرهنگی استان همدان ابلاغ شد.
این نامه ابلاغ‌شده پایان کابوسی را خبر می‌دهد که سال‌ها گریبان هگمتانه را گرفته بود.
هگمتانه‌ای که امروز می‌رود تا کلاه جهانی شدن را بر سر بگذارد، روزی چون طفلی دست و پاگیر زیردست متولیان میراث چشم به دست این و آن داشت تا شاید بودجه‌ای از جایی سرریز کند و ترک‌های خشک بی‌پولی این پهناورترین سایت باستانی ایران را التیام بخشد.

ردپای بی‌پولی در هگمتانه
یادمان نمی‌رود که هر روز تیتر می‌زدیم شهر باستانی هگمتانه با بحران بی‌پولی دست و پنجه نرم می‌کند.
یادمان نمی‌رود که بهمن‌ماه 1392 مدیرکل وقت میراث فرهنگی در مراسم گرامیداشت مهدی رهبر دست به دامان خیرین شد و گفت: برای نجات تاریخ و میراث هگمتانه آنها را یاری کنند.
پایگاه هگمتانه که پیش‌تر از آن زمان از بودجه مستقل برخوردار بود در آن سال‌ها چنان طرد شده بود که هر از گاهی اتفاقات ناخوشایندی همچون آتش‌سوزی، ایجاد راه‌های دسترسی به اطراف و حتی ایجاد راه آسفالت صورت، تاریخی‌اش را خدشه‌دار می‌کرد و همچنان سایه سنگین نبود بودجه کافی برای تملک را بر سر خود تحمل می‌کرد.
همان سال‌ها مدیر پایگاه ملی میراث فرهنگی هگمتانه در گفت‌وگو با رسانه‌ها عنوان کرده بود، در این سایت مشکلات متعددی از قبیل آزادسازی حریم و بخش‌هایی از سایت باستانی هگمتانه، نبود بودجه و در نتیجه ناتوانی در پایان طرح‌های حفاظتی و کاوش به‌منظور تملک ساختمان‌های واقع در محوطه بالای هگمتانه وجود دارد که گریبان این سایت تاریخی را گرفته است.
بنابر مستندات رسانه‌ای در 2 سال آغازین دهه 90 این سایت 40 هکتاری تنها توانست 75 میلیون تومان اعتبار عمرانی را به خود ببیند. در آن سال‌ها هنوز بخش اعظمی از خانه‌های مسکونی مستقر بر روی تپه شرط آزادسازی‌شان در گرو اعتبارهای مالی بود که هرگز محقق نمی‌شد.
سال 1392 میراث فرهنگی همدان به رسانه‌ها گفته بود تملک بناها در محوطه 40 هکتاری هگمتانه نیازمند 12 میلیارد تومان اعتبار است که شاید اگر آن زمان این مهم محقق شده بود امروز اعتبار افزون‌تری نمی‌طلبید اما آبی که ریخته جمع نمی‌شود و باید به شرایط روز راضی بود.

نفس‌های هگمتانه با بی‌پولی به شماره افتاد
آن روزها مدیرکل وقت میراث فرهنگی به رسانه‌ها گفته بود به‌دلیل نبود اعتبار از این شاخه به آن شاخه می‌پریم که فقط کار از دستمان نرود وگرنه تا 50 سال دیگر هم نمی‌توان تملک تپه هگمتانه را پایان داد. این ادعاها همواره دوستداران میراث فرهنگی را نگران می‌کرد که مبادا هگمتانه روی دست میراث فرهنگی در نبود اعتبارات کافی نفسش به شماره بیفتد.
نگاهی به آرشیو اعتبارات اختصاص‌یافته به هگمتانه در سال‌های اخیر بیانگر آن است که بنابر مستندات رسانه‌ای تا پایان تیرماه 1385 حدود 4 هزار و 500 مترمربع با خرید 16 پلاک افزوده شد. سال 1384 مبلغ حدود 485 میلیارد ریال از محل اعتبارات اختصاص پیدا کرد.
فرایند آزادسازی حریم هگمتانه همچنان تا امسال در شرایط متفاوت ادامه پیدا کرد تا اینکه پرونده جهانی شدن هگمتانه به‌عنوان یک گزینه جدی روی میز کارشناسان ثبت جهانی وزارتخانه میراث فرهنگی قرار گرفت.
حالا روزگار نبود اعتبارات و بی‌توجهی‌ها به تنها میراث به‌جا مانده از اقوام ماد، هخامنشیان و اشکانیان به‌سر رسیده است و انتظار می‌رود با تحقق اعتبار 21 میلیارد تومانی تملک هگمتانه تاریخی به فصل پایانی برسد تا بتواند نتیجه کار را به خود ببیند.
پر واضح است که این مهم محقق نمی‌شد مگر با همت و تلاش مسئولان ارشد و حمایت نمایندگان مردم همدان و فامنین در مجلس شورای اسلامی و پیگیری‌های ارگان‌های مرتبط. حالا به‌نظر می‌رسد راه جهانی‌شدن هگمتانه کوتاه‌تر شود و در آینده نزدیک در رسانه‌ها به جای آنکه تیتر بزنیم تپه تاریخی هگمتانه در نبود اعتبارات دست و پا می‌زند، بنویسیم «همدان با هگمتانه جهانی شد».

پاکی آوردی ای امید سپید

یلدا شب هندوانه و فال و غزل

حال و هوای صحاف خانه همدان در آستانه بازگشایی مدارس