پایگاه اطلاع رسانی روزنامه همدان پیام

عرضه میوه دولتی نباید تکرار تجربه ناموفق باشد

نویسنده : مهدی ناصرنژاد

چند سالی است که در آستانه سال نو به اسم حمایت از مصرف‌کننده به عرضه میوه‌های پرمصرف نظیر پرتقال و سیب درختی در سطح شهرهای کشورمان اقدام می‌شود.
این اقدام با هم‌فکری و تشریک مساعی چند سازمان از جمله بازرگانی، جهاد کشاورزی و شهرداری‌ها به مرحله عمل می‌رسد و گفته می‌شود هدف از اجرای این برنامه تنها برای ایجاد بازار رقابتی به‌نفع مصرف‌کنندگان و جلوگیری از افزایش بی‌رویه قیمت میوه در روزهای شلوغ آستانه سال نو است.
یکی از معاونان شهردار همدان در این‌باره اعلام کرده است، امسال 35 غرفه برای عرضه میوه با قیمت مصوب دولتی در سطح این کلانشهر پیش‌بینی و هدف‌گذاری شده است که ده غرفه کمتر از تعداد تعیین شده سال گذشته است. به گفته علی‌ضمیر، کاهش تعداد غرفه‌ها به‌منظور کنترل بیشتر و همچنین اجرای بهتر شیوه‌نامه‌های بهداشتی مقابله با کرونا تصمیم‌گیری شده است.
با نظر دولت همه‌ساله در ایام اوج برداشت میوه سیب و پرتقال از باغ‌های کشور، بخشی نیز برای تعادل‌سازی بازار و قیمت‌ها در ایام پایان سال، از باغداران خریداری و در انبارهای سردخانه‌دار نگهداری می‌شود.
چنین تصمیم‌گیری توسط دولت در قدم اول کاری عقلایی و منطقی است اما به‌تدریج که پای عمل به میان می‌آید و نظریه‌های مختلفی برای نحوه توزیع عادلانه چنین کالای ذخیره‌سازی شده، اجماع می‌شود. نقصان‌های موجود نیز کم‌کم ظاهر می‌شود.
مشکل اول در همان آغاز کار این است که ذخیره‌سازی میوه به‌ناچار با کیفیت‌های گوناگون انجام می‌شود و قطعا محصول باغ‌های مناطق مختلف کشورمان با کیفیت یکسان نیست و بستگی دارد که در مرحله توزیع و انبارسازی محصول، چه کیفیتی نصیب کدام استان و شهر دور یا نزدیک کشور شود.
مثلا کیفیت سیب محصول دماوند یا شهریار یا ارومیه و مراغه و دامغان و شهرضا، اگرچه همگی از خاک پاک ایران عزیزمان حاصل می‌شود و طعم و مزه هر یک سازگار با سلیقه مصرف‌کنندگان است، ولیکن کیفیت‌ها متفاوت است و حجم تقاضا و نیاز مصرف نیز بسیار.
مشکل دوم بسته‌بندی و درجه‌بندی محصولات چه سیب و چه پرتقال و چه گاهی محصول کیوی است که هرگز با قالب و اندازه‌های یکسان نبوده و بستگی به بخت مصرف‌کننده و خریدار دارد که هنگام مراجعه به مراکز توزیع و عرضه میوه با قیمت‌های مصوب، چه جنسی نصیبش بشود! البته این اشکال از همان نشست‌های تصمیم‌گیری ناشی می‌شود که باید توجه داشته باشند میوه‌ای که بیشتر مردم در آستانه سال نو خریداری می‌کنند، برای پذیرایی از میهمان‌های نوروزی است که اغلب هم به همان بهانه دیدوبازدید‌های نوروزی به سراغ هم می‌روند و شایسته نیست که با میوه بی‌کیفیت و نامناسب پذیرایی شوند. متأسفانه در چینش میوه‌های نرخ مصوب در داخل سبد و جعبه اصلا حقوق مصرف‌کننده رعایت نمی‌شود و یا به‌ندرت انصاف و مروت اتفاق می‌افتد و معمولا سوای ردیف اول میوه چینش‌شده، ردیف‌های بعدی کاملا ناامیدکننده و حیف از پول جلوه‌گر می‌شود. مشکل دیگر انتخاب عوامل غرفه‌دار و توزیع‌کننده‌ها هستند که غالبا به اصول مشتری‌مداری و احترام به حقوق مردم توجه نمی‌کنند و درک درست و قانونمندی از حریم مکانی عمومی مانند غرفه‌های نمایشگاهی که صد درصد به‌نام دولت تشکیل می‌شود، ندارند و موجب بی‌حرمتی به مشتریان دولت می‌شوند. مشکل نهایی و مهمتر این است که در سال‌های گذشته اغلب مشاهده شده است، هیچ و یا به‌ندرت نظارتی بر کار غرفه‌داران وجود دارد و تقریبا چنین مراکز عرضه مستقیم کالا که با پلاکارت‌های بلند بالای «عرضه مستقیم ..... به نرخ دولتی» مزین می‌شوند، به‌حال خود رها هستند و نظم و انضباطی وجود ندارد. سال گذشته در بیشتر غرفه‌های ویژه عرضه میوه دولتی در همدان، میوه و تره‌باری به فروش می‌رسید که هیچ‌گونه ارتباط منطقی و قانونی با هدف اصلی نداشت. مثلا در غرفه محل پارک کودک همدان به جای میوه اصلی، سیب‌زمینی و گوجه‌فرنگی و تره‌بار دیگر هم با کیفیت بسیار پایین‌تر و گران‌تر از بازار و مغازه‌های محل عرضه می‌شد که هر شهروند بنده خدایی هم خبر نداشت، فکر می‌کرد دارد جنس با قیمت و نرخ مصوب خریداری می‌کند و معلوم نبود بعدا چه تصور و قضاوتی در حق دولت داشته باشد.
به هرحال غرفه‌های عرضه میوه با نرخ دولتی وقتی تأثیرگذار و دارای اجر دنیوی و اخروی برای مردم و مسئولان خواهد بود که فعل خواستم در آن خوب صرف شود، نظارت و کنترل بهینه به عمل آید و بر خروجی آن دقت لازم لحاظ شود، در غیر این‌صورت به‌نفع هر کسی تمام خواهد شد، جز مردم و مسئولان و نبودنش بهتر و مفیدتر از بودنش خواهد بود.

پاکی آوردی ای امید سپید

یلدا شب هندوانه و فال و غزل

حال و هوای صحاف خانه همدان در آستانه بازگشایی مدارس