یکم:
در توسعه پایدار یکی از مهمترین پرسشها و ملاحظات این است که آیا سهم نسلهای آینده از منابع و مواهب لحاظ و مراعات شده/میشود و نیز پرسش از توسعه به چه بهایی حاصل میشود؟! یعنی آیا به محیطزیست توجه و محافظت میکنیم و چقدر آسیب به بهانه توسعه به طبیعت وارد میشود؟
اگر این 2شرط حاصل شده است، توسعه پایدار است و گرنه توسعه به بهای گزافی برای جامعه تدارک دیده شده است.
دوم:
شهر همدان به عنوان پایتخت تاریخ و تمدن ایران، قطب گردشگری شهری و تاریخی است. هرچند گردشگری آن همچنان با شهرهایی چون اصفهان از نظر تعداد گردشگر فاصله (علیرغم نزدیکی به پایتخت) زیادی دارد. سالها و بارها در شورای شهر و مرکز تحقیقات آن بر حفظ باغستانهای پیرامون همدان و کوچه باغهای خدادادی آن داد زدم و تأکید کردم. احیا مختصری و بهره بینهایت دارد. کافی است به 2مثال اشاره کنم و دانایان را یک اشاره بس باشد: کوچه باغ پشت استانداری کنار برج به بلوار ارم، آب قنات و دهها درخت توت و دیوارهای سنگچین زیبایی بینظیر 4فصل دارد. دیگری جاده قدیم دره مراد بیگ (ادامه ۱۸ متری فجر) با درختان کهنسال گردو و آب روان رود و حال و هوای کمیاب آب و آرامش. همین روزها پاتوق صبحانهخوری دست جمعی زنانه فراوان و فرحبخش در اغلب روزها است.
این فضاهای شهری و چشماندازهای طبیعی برای گردشگران و شهروندان حکم غنیمتی نادر و دلربا دارد.
سوم:
همدان از یک شهر ۹۰ هزار نفری در سال ۱۳۳۵، امروزه خود شهر حدود ۷۰۰ هزار و با شهرهای اقماری جورقان و مریانج در آستانه میلیونر شدن جمعیتی و نفوس است.
چهارم:
سرانه فضای سبز همدان بدون احتساب باغات پیرامون در حد استاندارد نیست.
پنجم:
مردم از زندگی شهری خسته و دلزده میشوند و نیاز به آرامش حتی برای ساعات و لحظاتی در دل طبیعت دارند. کودکان شهر نیاز به شنیدن صدای پای آب دره و دیوین دارند.
ششم:
کمتر شهری در ایران، حداقل در بین مراکز استانها، این قدر نزدیک طبیعت است و دسترسی (با احتساب از مرکز شهر) به کوه، روددره و باغ و باغچه سهل و آسان و کم فاصله است؛ از قاسمآباد و فرهنگیان تا فقیره و اعتمادیه تا استادان.
کوچه باغهای اطراف همدان حکم ریه و رگهای همدان را دارند. آرام و آهسته این طبیعت زیبا بلعیده میشود. همدان برای تنفس اکولوژیکی و تفرج اجتماعی و روانی به این ریهها نیاز دارد. آنها را فدای منافع آنی مافیای ساخت و سازهای غیر مجاز در شهر نکنیم. آنها خزنده و رونده در قالبهای متنوع و کم حساسیت مانند چند ساختمان عامالمنفعه و آموزشی و فرهنگی و... آرام آرام باغ را ویران و با تغییر کاربری و روابط خاص؛ آپارتمان و قوطی کبریتها را به قیمتهای نجومی به خلقا... میفروشند.
کودکان فردا هم باغ و درخت نیاز خواهند داشت. گردشگری فقط بوعلی و بابا و علیصیدر نیست. تجربه شهرهایی چون اراک و اصفهان... پیش چشم همه است. زیباییهای همدان را قلع و قمع نکنیم. این پیشفروش آینده این شهر است و حیف است.
اسدا... نقدی
جامعهشناس
