ttttt پایگاه اطلاع رسانی روزنامه همدان پیام
 
 
يكشنبه - 11 مرداد 1405 - شماره 5476
 


امروز : دوشنبه ، 12 مرداد 1405

Today : Sun, August 2, 2026

ارتباط با سرویس ها - پذیرش آگهی * آدرس ما درشبکه های اجتماعی hamedanpayam@
 
کد مطلب:  126653 تاریخ انتشار:  1401-06-28 - 15:47 تعداد بازدید:  334
ارسال به دوستان
نسخه چاپی

پس از 16 سال انتظار
ایران به طور رسمی عضو دائم سازمان همکاری شانگهای شد

داخلی


 پس از ۱۶ سال انتظار، بالاخره ایران با امضای تعهدات عضویت دائم در اجلاس سمرقند، به عنوان نهمین عضو دائم سازمان همکاری شانگ‌های پذیرفته شد.

شوکت میرضیایف رئیس جمهوری ازبکستان به عنوان میزبان بیست و دومین اجلاس سران شانگهای، در سخنرانی خود، عضویت دائم ایران در این سازمان را اعلام کرد.

جمهوری اسلامی ایران در بیست و یکمین اجلاس سران سازمان همکاری شانگ‌های با حضور ۱۲ عضور دائمی و ناظر به عضویت دائم این نهاد در آمد.

طی سال‌های گذشته تلاش‌های زیادی از سوی تهران برای عضویت در این سازمان انجام گرفته بود. بنابر توئیت سخنگوی دولت، لایحه الحاق دولت جمهوری اسلامی ایران به سازمان همکاری شانگهای پس از تصویب در دولت، برای طی تشریفات قانونی تقدیم مجلس خواهد شد. با این تفاسیر در ادامه گزارش حاضر در ارتباط با ساختار و ابعاد اهمیت عضویت ایران در سازمان همکاری چند نکته اساسی مورد اشاره و بررسی قرار می‌گیرد.

 سازمان همکاری شانگ‌های در یک نگاه
سازمان همکاری شانگ‌های در ژوئن سال ۲۰۰۱ به طور رسمی از سوی کشور‌های چین، روسیه، قزاقستان، قیرقیزستان، تاجیکستان و ازبکستان بنیان گذاری شد. با وجود اعلام رسمی این نهاد در اوایل دهه ۲۰۰۰ بنیان اصلی ایجاد این سازمان را می‌بایست در رقابت قدرت‌های بزرگ بر سر منطقه آسیای میانه در دوران پس از پایان جنگ سرد (بعد از ۱۹۹۱) دانست.

در ۲۶ آوریل ۱۹۹۶ سران کشور‌های چین، روسیه، قزاقستان، قرقیزستان و تاجیکستان با هدف اعتمادسازی امنیتی در مرز‌های خود در شهر شانگ‌های چین، تحت عنوان «شانگ‌های ۵» گردهم آمدن و در نهایت پس از ۵ نشست سالانه، در ۲۰۰۱ به طور رسمی ایجاد «سازمان همکاری شانگهای» را اعلام کردند.
از همان سال‌های ابتدایی این سازمان، تلاش‌های ایران برای عضویت آغاز شد که البته در سال ۲۰۰۵ ایران به عضویت ناظر این سازمان پذیرفته شد.

هند و پاکستان نیز از سال ۲۰۱۷ به عضویت دائم این سازمان درآمدند و ایران نیز به عنوان عضو دائم جدید در ۲۵ شهریور ۱۴۰۱ (۱۶ سپتامبر ۲۰۲۲) به این سازمان ملحق شده است. با این اوصاف، اکنون ۹ عضو دائمی سازمان همکاری شانگ‌های عبارتند از هند، قزاقستان، چین، قرقیزستان، پاکستان، روسیه، تاجیکستان، ایران و ازبکستان و سه کشور افغانستان، بلاروس و مغولستان نیز به عنوان عضو ناظر و شش کشور آذربایجان، ارمنستان، پادشاهی کامبوج، نپال، ترکیه و سریلانکا نیز از شرکای گفت‌وگوی آن محسوب می‌شوند.

 سازمان غیرنظامی برای مقابله با نفوذ آمریکا
سازمان همکاری شانگ‌های بدون منظور کردن اهداف نظامی، در قالب همکاری‌های چندجانبه امنیتی، اقتصادی و فرهنگی و با هدف برقرار کردن موازنه در برابر نفوذ آمریکا و ناتو در منطقه تأسیس شد. در واقع، عضویت در سازمان شانگ‌های از بطن تأسیس خود تا کنون، بر خلاف پیمان آتلانتیک شمالی (ناتو) در زمینه همکاری نظامی تعهدی را برای اعضا ایجاد نمی‌کند.

در حقیقت، سازمان همکاری شانگ‌های یکی از معدود اجلاس یا سازمان‌هایی است که کشور‌های غربی در ساختار اعضا، روند مدیریت و تصمیم‌گیری‌هایش هیچ‌گونه دخالتی ندارند.

ماهیت اصلی این نهاد در راستای تقابل با غرب و نهاد‌های وابسته به آن همانند ناتو موجودیت پیدا کرده است. در همین راستا شاهد هستیم که سازمان همکاری شانگ‌های در سال ۲۰۰۵ پیشنهاد آمریکا مبنی بر پیوستن به این سازمان را رد کرده بود که این امر نشان از نگرش کلان امنیتی، سیاسی و اقتصادی ویژه اعضا در مسیر تقابل با حوزه غرب دارد.

 تولید کننده و مصرف کننده اول انرژی در جهان
کشور‌های عضو و ناظر سازمان همکاری شانگ‌های رتبه اول در بیشترین تولید کننده و مصرف کننده انرژی در جهان را در اختیار دارند. همین امر نشان‌دهنده آن است که این سازمان در زمینه صادارات و واردات انرژی از یک سو می‌تواند همکاری تنگاتنگی را میان اعضا برقرار کند و از سوی دیگر، بر قیمت و بازار انرژی در سطح جهان تأثیرگذاری زیادی داشته باشد.

ایران نیز به عنوان یکی از اعضای دائم در سازمان همکاری شانگ‌های می‌تواند از مزایای موجود در زمینه صادرات نفت و گاز به اعضا بهره بگیرد. در واقع، مسیر فروش و بازگشت مبالغ حاصل از صادارات انرژی به شکل قابل توجهی می‌تواند تسهیل شود. البته این وضعیت بیشتر وابسته به وضعیتی است که در آن تحریم‌های بین‌المللی علیه ایران لغو شده باشند. در وضعیت تحریم‌های گسترده غرب، حتی شرکت‌های بزرگ حاضر در مجموعه سازمان همکاری شانگ‌های از همکاری و شراکت اقتصادی با ایران استقبال نخواهند کرد.

 پتانسیل‌های ویژه جمعیتی و صادراتی سازمان همکاری شانگهای
کشور‌های عضو و ناظر سازمان همکاری شانگ‌های در مجموع حدود نیمی از جمعیت جهان و یک چهارم خشکی‌های جهان را شامل می‌شوند. این مسأله در ابتدای امر می‌تواند از نظر اقتصادی بازار بزرگی را برای همکاری اعضا با یکدیگر ایجاد کند و زمینه تسهیل و تقویت همکاری‌های تجاری و اقتصادی آن‌ها با یکدیگر باشد. در مرحله بعد نیز چنین پتانسیل جمعیتی و سرزمینی‌ای در زمینه تغییر معادلات قدرت و ایجاد موازنه قوا در سطح جهانی می‌تواند بسیار موثر باشد.

با نظر به این تفاسیر عضویت دائم ایران در سازمان همکاری شانگ‌های در زمینه افزایش سطح صادارت غیرنفتی می‌تواند بسیار مثبت و مثمرثمر باشد. در شرایطی کنونی صادرات غیرنفتی ایران به کشور‌های شرق آسیا و آسیای میانه بسیار اندک بوده از چند میلیارد دلار گذر نمی‌کند، اما عضویت دائم ایران در این سازمان می‌تواند به شکل قابل توجهی درآمد‌های تجاری ایران را افزایش دهد.

تسهیل ورود ایران به سازمان تجارت جهانی
ایران سال‌هاست که متقاضی پیوستن به سازمان تجارت جهانی(WTO) می‌ باشد و پیشتر با عضویت ایران به عنوان عضو ناظر موافقت شد، اما پرونده عضویت دائم ایران به دلایل مختلف بدون نتیجه مانده است. در این میان فارغ از بحث تحریم‌های آمریکا و کارشکنی‌ها و مانع تراشی‌های این کشور در راه عضویت ایران، موضوع عدم انطباق ساختار‌های اقتصادی ایران با قوانین wto و نبود زمینه‌های پیوستن به این سازمان مطرح است.

در این میان عضویت ایران در سازمان همکاری‌های شانگهای به طور حتم به تقویت توانمندی‌های زیرساختی، اصلاح ساختار‌ها برای رقابتی کردن اقتصاد و بازسازی قوانین بر مبنای انطباق با الزامات شانگ‌های خواهد انجامید و این موضوع به مرور به آمادگی ایران برای عضویت در سازمان تجارت جهانی خواهد انجامید.

 


بازگشت
نظرات بینندگان :
نظر شما :
   
نام*
ایمیل* ایمیل محفوظ می باشد
نظر*
کد امنیتی*
کد امنیتی

 
پاکی آوردی ای امید سپید
یلدا شب هندوانه و فال و غزل
حال و هوای صحاف خانه همدان در آستانه بازگشایی مدارس
 
 
گزارش گزارش ویژه یادداشت تحلیل سرمقاله دانلود
صفحه نخست آخرین اخبار درباره ما ارتباط با ما  پیوندها  
نشر و نقل مطالب فقط با ذکر نام روزنامه همدان پیام بلامانع است.

 
روزنامه همدان پیام ( اجتماعي، فرهنگي، اقتصادي، سياسي، ورزشی )
صاحب امتياز و مدير مسئول: نصرت ا... طاقتي احسن  -  سردبير: يدا... طاقتي احسن
نشاني: همدان، خيابان شريعتي، ابتداي خيابان مهديه، ساختمان پيام
تلفن: 8264433 (0811)  -  فکس: 8285048 (0811)  -  سازمان نیازمندی: 8264400 (0811)  - ايميل: info@hamedanpayam.com