پایگاه اطلاع رسانی روزنامه همدان پیام

ردصلاحیت‌ها و شرایط دشوار اصلاح‌طلبان

فهرست اصلاح‌طلبانِ احزار صلاحیت‌‌نشده‌ در همان گام نخست تأیید صلاحیت‌ها به این معناست که فرش قرمزی در کار نبوده و هنوز هم میان آنچه اصلاح‌طلبان از مُر‌قانون می‌دانند با آنچه نهادهای نظارتی تفسیر می‌کنند همچنان فرسنگ‌ها فاصله دارد.
ردصلاحیت اصلاح‌طلبان با توجه به تجربه تاریخی و شرایط موجود گرچه قابل پیش‌بینی بود اما عدم احراز صلاحیت آن‌ها از سوی هیأت‌های اجرایی زیر نظر وزارت کشور تا حدودی عجیب و البته انتقادبرانگیز بود. برخی از طیف‌های اصلاحات برای پیشگیری از آن و آزمودن دوباره بخت خویش در پروسه تأیید صلاحیت‌ها حتی به رایزنی با شورای نگهبان و گفت‌وگو با اعضای آن راضی‌شده بودند. تأییدصلاحیت‌نشدگانِ سرشناس انتخابات از «علی شکوری‌راد» دبیرکل حزب اتحاد ملت تا «بهرام پارسایی» سخنگوی فراکسیون امید مجلس دهم هستند که در مرحله نخست تأیید صلاحیت از سوی هیأت‌های اجرایی رد صلاحیت شدند.
«جواد امام» مدیرعامل بنیاد باران، «هادی غفاری» نماینده مجلس اول، «احمد حکیمی‌پور» دبیر کل حزب اراده ملت، «جلال جلالی‌زاده» عضو حزب اتحاد ملت، «علی باقری» مدیرکل سیاسی وزارت کشور دولت اصلاحات و «رحیم ابوالحسنی» رئیس دفتر سیاسی حزب اعتماد ملی از جمله کسانی هستند که صلاحیت آن‌ها تأییدنشده است. این اسامی احراز صلاحیت‌نشدگان در مرحله نخست و از سوی هیأت‌های اجرایی است و احتمال افزایش نام‌های دیگری هم وجود دارد.
ماه‌های پیش از آغاز قانونی فرآیند انتخابات و تأیید صلاحیت، رسانه‌ها از دیدارها و رایزنی‌های برخی چهره‌های اصلاح‌طلب با اعضای شورای نگهبان خبر می‌دادند که امیدواری‌ها را برای تغییر در رویه تأیید صلاحیت‌ها افزایش می‌داد. اما احراز نشدن صلاحیت‌ها در مرحله نخست آن هرچند از سوی شورای نگهبان نبود اما بیشینه این امیدها را ناامید کرد.
در واکنش به این ردصلاحیت‌ها، «مصطفی کواکبیان» رئیس شورای هماهنگی جبهه اصلاحات ضمن اشاره به رد صلاحیت حدود ۱۰۰ نفر از چهره‌های اصلاح‌طلب در انتخابات، گفت: «ما حتما پیگیر این موضوع هستیم و از هیأت‌های نظارت شورای نگهبان می‌خواهیم با بی‌طرفی کامل و رعایت عدالت و قانون نگذارند هیچ‌گونه حقی از داوطلبان انتخابات مجلس یازدهم تضییع شود.» از نوع واکنش‌ شکوری‌راد به مسئله ردصلاحیت خود می‌توان دریافت که در پی بررسی دلایل رد صلاحیت و اعتراض به آن نخواهد بود اما آذر منصوری در توییتی گفته‌است که برای ابراز اعتراض به ردصلاحیت خود پس از بررسی‌های لازم تصمیم خواهدگرفت.
این رد صلاحیت‌ها می‌توانست برای اصلاح‌طلبان سبب خیر شود در صورتی که به نسل دوم خود بهای بیشتری داده بودند و کادری برای جایگزینی نسل نخست خود تربیت کرده‌بودند. اما شواهد نشان می‌دهد که در این زمینه تلاش کافی نداشته‌اند. نسل دوم اصلاحات و جوانان نزدیک به این جریان فکری، پیشینه سیاسی- قضایی ندارند و از سوی دیگر به لحاظ آشنایی با دانش روز جهان در حوزه‌های مختلف و آشنایی با خواست‌های نسل جدید می‌توانستند به این جریان و جامعه ایران کمک کنند. برای چنین کادرسازی اکنون نیز دیر نیست به شرط آنکه نسل اول برای واگذاری داشته‌ها به نسل دوم اراده کافی و لازم را داشته باشند.
با تمام توصیفات فوق، واقعیت انتخاباتی اصلاح‌طلبان در انتخابات آینده خلاء چهره‌های تاثیرگذار یا به اصطلاح ژنرال‌های اصلاح‌طلب است و با چنین روندی بستن فهرست، شرکت پرشور، اقناع مردم و ارائه برنامه از سوی اصلاح‌طلبان دشوارتر خواهد شد و کار برای جریان رقیب که هرگز تجربه‌ای از این جنس نداشته، آسان.
حضور فهرستی در انتخابات، چالش بزرگ جریان اصلاحات پس از انتخابات مجلس دهم و عملکرد نه‌چندان قابل قبول فهرست امید در این انتخابات است که با رد صلاحیت شخصیت‌های اثرگذار خود این چالش عمیق‌تر هم خواهد شد. حجت‌الاسلام «مجید انصاری» و «شهیندخت مولاوردی» در کنار نام‌هایی چون «علی مطهری» با فرض تأیید صلاحیت از گزینه‌های باقی مانده اصلاحات برای سرلیستی هستند. اتفاق‌نظر بر همین فهرست هم نیازمند رایزنی‌های متعددی است که ریشه در اختلافات چندماه گذشته اصلاح‌طلبان دارد.
اختلاف‌نظر درباره رهبری اصلاحات، سازوکار فهرست‌بندی در انتخابات گذشته، عملکرد فراکسیون امید و شورای عالی سیاست‌گذاری اصلاح طلبان از مهم‌ترین اختلاف‌نظرها میان طیف‌های گوناگون اصلاح‌طلب است. «غلامحسین کرباسچی» دبیرکل حزب کارگزاران سازندگی از نیاز جریان اصلاحات به رهبر یا به اصطلاح "سر" سخن می‌گوید؛ «صادق خرازی» دبیرکل حزب ندا (نسل دوم اصلاحات) برخی چهره‌های اصلاح‌طلب دیگر را به‌شدت نقد می‌کند. احزاب کوچک‌تر این جریان فعالیت در زیر مجموعه شورای عالی سیاستگذاری را قبول نداشته و در جبهه هماهنگی اصلاحات فعالیت بیشتری دارند و در‌مجموع نظر انسجام داخلی اصلاحات با شرایط دشواری روبه‌روست اما امیدها به رفع این دشواری‌ها باتوجه به مقبولیت نسبی رئیس دولت اصلاحات میان این طیف‌های مختلف و نزدیکی دیدگاه‌ها و اهداف مشترک بین آن‌ها همچنان وجود دارد.
موضوع حضور در انتخابات هم از ابتدای سال که موضوع انتخابات در رسانه‌ها جدی‌تر پیگیری‌شد میان اصلاح‌طلبان ابهام‌آفرین بود؛ گروهی به حضور بی‌قید و شرط تأکید داشتند و گروه دیگر بر حضور مشروط. پس از پروسه بررسی صلاحیت‌ها هم باز همین 2 گروه در صحنه حاضرهستند. گروه نخست انتخابات را تمام‌شده می‌دانند و گروه دوم تأکید می‌کنند که تنها راه، حضور پرشور در انتخابات است و راهی جز آن خودزنی اصلاحات خواهد بود.
یک روی این حضور پرشور در اختیار اصلاح‌طلبان است اما روی دیگر آن باید با حضور مردم فراهم شود. اینکه اصلاح‌طلبان رد شده از فیلترهای متنوع نظارتی تا چه اندازه می‌توانند مردم را پای صندوق‌های رأی حاضر کنند مبهم است و شرایط معیشتی کنونی هم بر ابهامات آن افزوده است. فهرست اصلاح‌طلبان تأییدصلاحیت‌شده چند درصد جامعه را نمایندگی خواهند کرد؟ چه برنامه‌ای برای برون‌رفت از شرایط کنونی ارائه خواهند داد تا مردم ترغیب به حضور شوند؟ چه راه‌کاری برای عبور از شعار"اصلاح‌طلب اصولگرا دیگه تمومه ماجرا" ارائه خواهند داد؟ چگونه نسبت مخدوش‌شده خود را با قدرت و جامعه اصلاح خواهندکرد؟ همگی از پرسش‌هایی هستند که اصلاح‌طلبان حاضر در گردونه انتخابات و البته حامیان آن‌ها باید برای ترغیب مردم به حضور در پای صندوق‌های رأی به آن‌ها پاسخ روشن، دقیق و البته صادقانه دهند. سطح آگاهی سیاسی مردم ایران به‌واسطه عوامل گوناگون به‌قدری افزایش‌یافته است که وعده‌های خارج از توان و پوپولیستی را بازشناساند و از آن عبور کند برهمین اساس فرآیند اقناع مردم دست‌کم در این دوره از انتخابات دشوار خواهد بود.

رد صلاحیت‌ها می‌توانست برای اصلاح‌طلبان سبب خیر شود در صورتی که به نسل دوم خود بهای بیشتری داده بودند و کادری برای جایگزینی نسل نخست خود تربیت کرده‌بودند

پاکی آوردی ای امید سپید

یلدا شب هندوانه و فال و غزل

حال و هوای صحاف خانه همدان در آستانه بازگشایی مدارس