اردیبهشتماه امسال یازدهمین دوره مجلس شورای اسلامی کار خود را آغاز کرده است. استان همدان با تفکیک 7 حوزه انتخاباتی دارای 9 کرسی در بهارستان است. از اینرو با آغاز مجلس یازدهم میتوان گفت که 99 بار کرسیهای مجلس شورای اسلامی با حضور نمایندگان استان پر شده است.
با اینحال در پیرو گزارش پنجشنبه گذشته روزنامه همدانپیام در همین صفحه(شماره3785) این 99 کرسی متعلق به استان همدان توسط 61 نفر از منتخبان مردمی تصاحب شده است. محمدمهدی مفتح، نماینده مردم تویسرکان و حمیدرضا حاجیبابایی نماینده مردم همدان و فامنین هرکدام با احتساب حضور در مجلس یازدهم به ترتیب با 7 و 6 دوره حضور در مجلس شورای اسلامی، بیشترین آمار حضور در مجلس را در میان نمایندگان استان همدان دارند.
نمایندگان مجلس شورای اسلامی بر اساس یکسری امتیازات از جمله مدرک تحصیلی، سوابق اجرایی، سابقه نمایندگی و سابقه عضویت در کمیسیونها به عضویت در کمیسیونهای تخصصی مجلس درمیآیند و با انتخابات رئیس، نایب رئیس، دبیر و سخنگو را از میان خود برمیگزینند.
اعضای هر کمیسیون هر سال انتخاب شده و از این حیث قابل تغییر است، از اینرو انتخابات هیأت رئیسه این کمیسیونها نیز پس از تعیین مجدد اعضای کمیسیون برگزار میشود. در مجموع نمایندگان استان همدان در مجلس شورای اسلامی ده رئیس و 17 عضو هیأت رئیسه کمیسیونها مختلف بودهاند که در این میان محمدباقر بهرامی، نماینده مردم اسدآباد با حضور در 3 دوره مجلس شورای اسلامی با 3 دوره ریاست و یک دوره عضویت در هیأت رئیسه کمیسیونها از این حیث نسبت به دیگر نمایندگان استان برتری دارد. (بهرامی در مجلس هفتم ریاست 2 کمیسیون تدوین آئیننامه داخلی مجلس و کمیسیون مشترک لایح مدیریت خدمات کشوری را برعهده داشت) مجلس یازدهم شورای اسلامی دارای 9 کمیسیون تخصصی است با اینحال این کمیسیونها از نخستین دوره مجلس شورای اسلامی پس از انقلاب تا به امروز گاهی تغییر کرده است. با درنظر نگرفتن استثناهایی که سبب حضور نیافتن برخی نمایندگان در کمیسیونها شده است(مانند پیوستن حاجیبابایی به بدنه دولت احمدینژاد در مجلس هشتم) و حضور یک نماینده در 2 کمیسیون، میتوان گفت که نمایندگان استان همدان در 369 کمیسیون مجلسشورای اسلامی حضور داشتهاند. البته این مسأله از پیش هم در این گزارش آمده است که در هر دوره مجلس شورای اسلامی 4 مرتبه اعضای کمیسیونهای انتخاب میشود.
همانطور که شاهد آن هستیم، نمایندگان استان همدان بیشترین حضور را در کمیسیون برنامه و بودجه داشتهاند. در این میان مفتح و حاجیبابایی بهترتیب بیشترین سابقه حضور را در این کمیسیون دارند. محمدمهدی مفتح 2 دوره بهعنوان نماینده مردم رزن و 3 دوره بهعنوان نماینده مردم تویسرکان در مجلس شورای اسلامی در کمیسیون برنامه و بودجه عضو بوده و چندین دوره در سمت سخنگوی این کمیسیون فعالیت کرده است.
نمایندگان مجلس یازدهم استان نیز از این مسأله مستثنا نبوده و شاهد آن هستیم که در این دوره 4 نماینده استان در کمیسیون برنامه و بودجه عضو بوده و حاجیبابایی نماینده مردم همدان ریاست این کمیسیون را برعهده دارد. از اینرو فرصت را مغتنم شمرده و به بررسی آمار و ارقام بودجه استان همدان با استانها همجوار میپردازیم تا میزان تأثیرگذاری حضور نمایندگان استان را در کمیسیون برنامه و بودجه مجلس شورای اسلامی را بررسی کنیم.
همانطور که شاهد آن هستیم «بودجه استانی بهازای هر فرد» در استان همدان نسبت به استانهای همجوار غربی کمتر است. مطابق با قانون دولت مکلف است سالانه 3 درصد از منابع بودجه عمومی را برای استفاده متوازن از امکانات کشور و توزیع عادلانه و رفع تبعیض و ارتقای سطح مناطق کمتر توسعهیافته و تحقق پیشرفت و عدالت در قالب ردیف مشخص تحت همین عنوان تعیین کند. مطابق با قانون سهم هر استان براساس شاخصهای نرخ بیکاری، آب شرب شهری و روستایی، آموزش و پرورش، بهداشت و درمان، بهسازی روستاها، راه و زیرساختهای جادهها، سرانههای عمران شهری و درآمد شهرداریها مشخص میشود.
اردیبهشت امسال مدیر کل تعاون، کار و رفاه اجتماعی استان همدان در کارگروه اشتغال میانگین نرخ بیکاری این استان در 4 فصل سال گذشته را 4/7 درصد اعلام کرد که بنا به گفته استاندار همدان، نرخ بیکاری استان در بهار سال گذشته 1/6 درصد بوده و مدیرکل کار این نرخ را در زمستان سال ۹۸، 3/9 درصد دانست. بنا به گفته مدیرکل کار، همدان پس از استان خراسان جنوبی در جایگاه دوم قرار دارد.
از سوی دیگر با ارائه سند راهبردی استان توسط مسئولان قرار شد سالانه ۲۰ هزار شغل در استان همدان ایجاد شود تا نرخ بیکاری استان در پایان این برنامه به 1/7 درصد برسد. اگر مبنای ایجاد اشتغال جدید در استانها آمارهای بیمهشدگان سازمان تأمین اجتماعی باشد، باید گفت بنابر اعلام مدیرکل سازمان تأمین اجتماعی استان در سال گذشته در استان همدان ۹ هزار و ۷۹ بیمهشده جدید به ثبت رسیده است، البته همانطور که همه میدانید برخی افراد به بیمه خوداختیاری اقدام میکنند که بهمعنای شاغل بودن فرد نیست و فقط برای برخورداری از مزایای بازنشستگی اقدام به این نوع بیمه میکند. این درحالیاست که مدیرکل کار استان اعلام کرده در سال ۹۸، ۴ هزار و ۶۹۴ نفر اشتغال در بخش مسکن و تعداد ۲۰ هزار و ۷۵۳ نفر در بخش غیرمسکن توسط سایر دستگاههای اجرایی بخشهای مختلف اقتصادی ایجاد شده است.
پرسشی که در این بخش بهوجود میآید، این است که آیا ۲۰ هزار شغلی که ایجاد شده، بدون پوشش بیمه بوده است؟ درست است که اشتغال ایجاد شده الزماً تحت پوشش بیمه تأمین اجتماعی نبوده اما بیشترین پوشش تأمین اجتماعی مربوط به صنوف و کارگاهها و واحدهای تولیدی است که در واقع نمادی از اشتغالزایی هستند؛ بنابراین بهتر نیست برای شفاف شدن آمارها اعلام شود که دقیقاً این ۲۰ هزار نفر در کدام بخشها مشغول بهکار شدهاند؟
براساس جمعیت نیروی آماده بهکار استان همدان اگر در 2 سال گذشته در استان همدان سالانه ۲۰ هزار شغل ایجاد میکردیم، اکنون جمعیت بیکاری در استان وجود نداشت.
از سوی دیگر عملکرد نمایندگان استان همدان برای تأثیر در افزایش بودجه استان رضایتبخش نبوده است. دولت در مرحله نخست با کمک دستگاههای اجرایی بودجه را تهیه میکند. سند بودجه در سازمان برنامه و بودجه نهایی میشود و سپس لایحه بودجه در هیأت وزیران تصویب و تقدیم مجلس میشود. در مرحله دوم، لایحه بودجه در مجلس در کمسیونهای تخصصی بررسی سپس در کمیسیون تلفیق بودجه تصویب شده و سپس در صحن علنی بررسی میشود. با اینحال در این میان عضویت نمایندگان در کمیسیون بودجه و کمیسیون تلفیق بودجه مجلس نیز در اختصاص بودجه به استانهای حوزه انتخابیه نمایندگان بیتأثیر نیست.
با اینحال انتظار میرود که بودجه استان نسبت به هر فرد با حضور حاجیبابایی بهعنوان رئیس کمیسیون برنامه و بودجه و دیگر نمایندگان استان در این کمیسیون شکل واقعی گرفته و بهبود پیدا کند.